ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Η στρατηγική του Χότζα

Ένα από τα δύο συμβαίνει: ή οι Αλβανοί εξτρεμιστές της ΠΓΔΜ ήταν ένας
«χάρτινος τίγρης» ή, κατά τη μαοϊκή στρατηγική, εξαφανίστηκαν για να
ανακατευτούν με τον λαό.

Αθώα θύματα. Πρόσφυγες από το Τέτοβο πέρασαν τα βουνά αγκαλιά με τα μωρά τους, αναζητώντας καταφύγιο στο Κόσοβο

«Είναι η πρώτη φορά στην ιστορία της ανθρωπότητας που ένα κυρίαρχο κράτος
δέχεται επίθεση από ένα διεθνές προτεκτοράτο, το οποίο υποβοηθείται από τη
μεγαλύτερη στρατιωτική δύναμη του κόσμου»: έτσι περιγράφει ένας πολιτικός
αναλυτής στην Ελ Παΐς την ιδιότυπη κατάσταση που επικρατεί τις δύο
τελευταίες εβδομάδες στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας.
Ακόμη πιο πρωτότυπος είναι ο ισχυρισμός του συγκεκριμένου κράτους ότι νίκησε
το συγκεκριμένο προτεκτοράτο. Πρωτότυπος, αλλά όχι και τόσο πιστευτός.

Οι Αλβανοί εξτρεμιστές δεν έχουν συντριβεί, όπως υποστηρίζει η κυβέρνηση των
Σκοπίων, σίγουρα όμως έχουν υποχωρήσει. Ορισμένοι πέρασαν και πάλι στο Κόσοβο,
απ’ όπου ξεκίνησαν τη δράση τους. Άλλοι πέταξαν τη στολή με τα διακριτικά του
UCK, έκρυψαν τα όπλα τους και περιμένουν μια καινούργια ευκαιρία. Όπως
επισημαίνουν άλλωστε ορισμένοι βαλκανολόγοι, ο Εθνικοαπελευθερωτικός Στρατός
γεννήθηκε από μια οργάνωση που πρόσκειται στη μαοϊκή ιδεολογία του Εμβέρ
Χότζα. Στην περίπτωση αυτή, η ΠΓΔΜ θα βρεθεί αντιμέτωπη με τη στρατηγική του
«παρατεταμένου λαϊκού πολέμου».

Οι ένοπλοι έχουν ήδη πετύχει ένα σημαντικό στόχο: να στρέψουν τον πληθυσμό
πολλών αλβανικών χωριών της ΠΓΔΜ εναντίον της κυβέρνησης και των μετριοπαθών
αλβανικών κομμάτων. Το χειρότερο που μπορεί να κάνει έτσι τώρα η κυβέρνηση
είναι να επαναπαυθεί στη στρατιωτική της «νίκη». Και το γνωρίζει. Αν ο
πρόεδρος και ο πρωθυπουργός συνεχίζουν να εκφράζουν την κατηγορηματική τους
αντίθεση σε οποιαδήποτε διαπραγμάτευση με τους εξτρεμιστές, οι αρχές των
Σκοπίων εμφανίζονται διατεθειμένες να προβούν σε ορισμένες παραχωρήσεις για
την αποκατάσταση της ειρήνης: τη θέσπιση και της αλβανικής ως επίσημης γλώσσας
και την κατάργηση του άρθρου του Συντάγματος που ορίζει ότι «η Μακεδονία είναι
το κράτος των Μακεδόνων». Στη διάρκεια της παραμονής του στη Στοκχόλμη, για τη
σύνοδο κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο πρόεδρος Τράικοφσκι υπαινίχθηκε την
ύπαρξη ενός σχεδίου που ικανοποιεί ορισμένα αιτήματα των Αλβανών. Σύμφωνα
μάλιστα με τον Τύπο των Σκοπίων, το σχέδιο αυτό, που παραμένει μυστικό για να
μη θεωρηθεί ότι τα Σκόπια υποχωρούν μπροστά στην πίεση των όπλων, θα
παρουσιαστεί επισήμως τις προσεχείς ημέρες από την Ελλάδα.

Εξηγώντας την προσεκτική στάση της χώρας του απέναντι στην ΠΓΔΜ στη διάρκεια
του πολέμου του Κοσόβου, ένας Βούλγαρος διανοούμενος έλεγε στον Ντανιέλ Βερνέ
της Μοντ ότι ο βουλγαρικός εθνικισμός έχει τιμωρηθεί επανειλημμένα από
την Ιστορία. Ένα ανάλογο μάθημα, πολλαπλώς οδυνηρό χωρίς αμφιβολία, διδάχθηκε
τα τελευταία χρόνια και η Σερβία. Δεν μένει παρά να περάσει το μήνυμα και
στους Αλβανούς. Τα Βαλκάνια δεν αντέχουν άλλες περιπέτειες.