Φορολογικός ΟΔΗΓΟΣ Τριπλή «διάγνωση» για το καθαρό εισόδημα

Οι γιατροί είναι μια μεγάλη κατηγορία φορολογουμένων που υπάγονται στον νέο
τρόπο προσδιορισμού του καθαρού εισοδήματος των ελεύθερων επαγγελματιών, είτε
αυτοί τηρούν βιβλία δεύτερης κατηγορίας είτε τηρούν προαιρετικά βιβλία τρίτης
κατηγορίας.

Με τον νέο τρόπο το καθαρό εισόδημα του γιατρού προσδιορίζεται λογιστικά,
εξωλογιστικά και με βάση τις σταθερές επαγγελματικές δαπάνες.

α) Λογιστικός προσδιορισμός.

Από τα ακαθάριστα έσοδα που πραγματοποίησε ο γιατρός μέσα στο 2000,
αφαιρούνται οι δαπάνες που προβλέπονται από τις σχετικές διατάξεις και αυτό
που μένει είναι το καθαρό εισόδημα.

β) Εξωλογιστικός προσδιορισμός.

Τα ακαθάριστα έσοδα που πραγματοποίησε ο γιατρός μέσα στο 2000
πολλαπλασιάζονται με τον μοναδικό συντελεστή καθαρών αμοιβών, που προβλέπεται
από τη σχετική απόφαση του υπουργού Οικονομικών και αυτό που προκύπτει είναι
το καθαρό εισόδημα.

Αν ο γιατρός πραγματοποίησε ακαθάριστα έσοδα πάνω από 40.000.000 δρχ. δεν
γίνεται εξωλογιστικός προσδιορισμός.

γ) Προσδιορισμός με βάση τις σταθερές επαγγελματικές δαπάνες.

Οι σταθερές επαγγελματικές δαπάνες του γιατρού πολλαπλασιάζονται με τον
συντελεστή απόδοσης και αυτό που προκύπτει είναι το καθαρό εισόδημα.

Ο συντελεστής απόδοσης είναι ανάλογος με τα έτη άσκησης του επαγγέλματος του
γιατρού. Αν ο γιατρός πριν από την έναρξη επαγγέλματος ως ελεύθερος
επαγγελματίας εργάστηκε ως μισθωτός ή με οποιαδήποτε άλλη σχέση εργασίας,
περισσότερο από μία δεκαετία σε δημόσιο ή ιδιωτικό νοσηλευτικό ίδρυμα και σε
συναφείς υπηρεσίες, για τον προσδιορισμό του συντελεστή απόδοσης στα έτη
άσκησης του ελευθέριου επαγγέλματος προστίθεται χρονικό διάστημα 10 ετών.

Το καθαρό εισόδημα που προσδιορίστηκε με βάση τις σταθερές επαγγελματικές
δαπάνες δεν μπορεί να ξεπεράσει τα 10.000.000 δρχ.

Ως σταθερές επαγγελματικές δαπάνες λαμβάνονται:

­ Το πραγματικό ή τεκμαρτό μίσθωμα.

­ Το ηλεκτρικό ρεύμα.

­ Η ύδρευση.

­ Η τηλεφωνική επικοινωνία γενικά (σταθερή ή κινητή).

Αν ως επαγγελματική εγκατάσταση χρησιμοποιείται η κατοικία του γιατρού, για
τον υπολογισμό της δαπάνης του καταβαλλόμενου ή τεκμαρτού μισθώματος
λαμβάνεται επιφάνεια 40 τ.μ. Σ’ αυτή την περίπτωση το τεκμαρτό μίσθωμα
υπολογίζεται όπως και στις κατοικίες, δηλαδή δεν μπορεί να είναι μικρότερο από
3,5% της αξίας του ακινήτου, η οποία προσδιορίζεται από το γινόμενο των εξής
παραγόντων:

­ Της επιφάνειας της επαγγελματικής εγκατάστασης.

­ Της τιμής ζώνης ή εκκίνησης.

­ Του διορθωτικού συντελεστή, ο οποίος ανάλογα με την τιμή ζώνης ή εκκίνησης
ορίζεται ως ακολούθως:

<

Του συντελεστή παλαιότητας που ισχύει στη φορολογία κεφαλαίου.

Για τον υπολογισμό των υπόλοιπων σταθερών επαγγελματικών δαπανών, στην
περίπτωση που ως επαγγελματική εγκατάσταση χρησιμοποιείται η κατοικία του
γιατρού, λαμβάνεται υπόψη το ένα δεύτερο (1/2) αυτών των δαπανών της κατοικίας
του.

Σε περίπτωση που συστεγάζονται πολλοί ελεύθεροι επαγγελματίες στην ίδια
επαγγελματική εγκατάσταση, οι σταθερές επαγγελματικές δαπάνες επιμερίζονται
ανάλογα με τον αριθμό των συστεγαζομένων.

Το καθαρό εισόδημα που προσδιορίζεται με βάση τις σταθερές επαγγελματικές
δαπάνες προσαυξάνεται ανάλογα με την ειδικότητα ως εξής:

­ 40% για τους χειρουργούς όλων των ειδικοτήτων και μαιευτήρες.

­ 15% για όλες τις άλλες κλινικές ειδικότητες γιατρών, καθώς και για όσους
ασκούν ορθοδοντικές εργασίες.

Όταν ο γιατρός αποκτά και εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες, το ποσό που
προκύπτει από τον πολλαπλασιασμό των σταθερών επαγγελματικών δαπανών με τον
συντελεστή απόδοσης περιορίζεται κατά 50%, με την προϋπόθεση ότι το άθροισμα
του εισοδήματος από μισθωτές υπηρεσίες και του 50% του προηγούμενου γινομένου,
δεν μπορεί να είναι κατώτερο από το συνολικό ποσό αυτού του γινομένου.

Σε κάποιες όμως περιπτώσεις οι γιατροί εξαιρούνται από τον προσδιορισμό του
εισοδήματός τους με βάση τις σταθερές επαγγελματικές δαπάνες και το εισόδημά
τους προσδιορίζεται μόνο λογιστικά και εξωλογιστικά.

Συγκεκριμένα εξαιρούνται από τον προσδιορισμό του εισοδήματος με βάση τις
σταθερές επαγγελματικές δαπάνες:

­ Οι γιατροί που έχουν ηλικία πάνω από 65 ετών, εφόσον ασκούν το επάγγελμα για
μια συνεχή δεκαετία.

­ Οι γιατροί που είναι τυφλοί και είναι γραμμένοι στο γενικό μητρώο τυφλών της
οικείας νομαρχίας ή είναι ανάπηροι με ποσοστό αναπηρίας πάνω από 80%.

­ Κατά τα 3 πρώτα έτη άσκησης του επαγγέλματος και εφόσον δεν έχουν παρέλθει
10 έτη από την απόκτηση του πτυχίου. Για τον υπολογισμό της τριετίας ως πρώτο
έτος θεωρείται το επόμενο εκείνου μέσα στο οποίο ο φορολογούμενος υπέβαλε για
πρώτη φορά δήλωση έναρξης επαγγέλματος.

Το μεγαλύτερο ποσό που θα προκύψει από τους παραπάνω τρεις τρόπους
προσδιορισμού του εισοδήματος (λογιστικό, εξωλογιστικό και με βάση τις
σταθερές επαγγελματικές δαπάνες), αποτελεί το φορολογητέο εισόδημα από την
άσκηση του ελευθέριου επαγγέλματος του γιατρού.

Στην περίπτωση που ο γιατρός πραγματοποίησε ακαθάριστα έσοδα πάνω από
40.000.000 δρχ. δεν γίνεται εξωλογιστικός προσδιορισμός και το καθαρό εισόδημά
του προκύπτει από τη σύγκριση των ποσών που προέκυψαν από τον λογιστικό
προσδιορισμό και τον προσδιορισμό με βάση τις σταθερές επαγγελματικές δαπάνες.

Οι γιατροί μπορούν να μην αποδεχθούν τον προσδιορισμό του καθαρού εισοδήματός
τους με βάση το νέο αυτό σύστημα. Στην περίπτωση αυτή όμως, υποχρεούνται μαζί
με την ετήσια δήλωση φορολογίας εισοδήματος να συνυποβάλουν και κατάσταση
δήλωσης των περιουσιακών τους στοιχείων. Οι δηλώσεις αυτές φορολογίας
εισοδήματος ελέγχονται κατά προτεραιότητα και υποχρεωτικά από τις αρμόδιες
ελεγκτικές αρχές.

Ο νέος τρόπος προσδιορισμού του καθαρού εισοδήματος εφαρμόζεται και στις
εταιρείες γιατρών (ομόρρυθμες και ετερόρρυθμες εταιρείες κ.λπ.) που τηρούν
βιβλία δεύτερης ή προαιρετικώς τρίτης κατηγορίας. Στην περίπτωση αυτή το ποσό
εισοδήματος που προκύπτει με βάση τις σταθερές επαγγελματικές δαπάνες
προσαυξάνεται κατά ποσοστό 60% όταν η εταιρεία έχει 2 μέλη και κατά ποσοστό
100% όταν έχει πάνω από 2 μέλη.