Μεταλλαγμένη… κυβέρνηση

Μεταλλαγμένα τρόφιμα. Οι διασυνδέσεις αυτής της ομάδας του στενού προεδρικού περιβάλλοντος με την πανίσχυρη διεθνώς εταιρεία μεταλλαγμένων Μονσάντο (πάνω) είναι μεγάλες

Επί προεδρίας Μπιλ Κλίντον, ήταν κοινό μυστικό ότι η κυβέρνησή του υποστήριζε
τις διαδικασίες βιοτεχνολογίας στις καλλιέργειες και μάλιστα τις προωθούσε σε
παγκόσμιο επίπεδο ως εν δυνάμει αμερικανική μηχανή χρημάτων.

Αυτό δεν ήταν τίποτα μπροστά στο πάθος για τα γενετικά τροποποιημένα τρόφιμα
στο νέο επιτελείο του Τζορτζ Μπους και οι διασυνδέσεις αυτής της ομάδας του
στενού προεδρικού περιβάλλοντος με την πανίσχυρη διεθνώς εταιρεία
μεταλλαγμένων, Μονσάντο.

Οι υπουργοί Άμυνας, Υγείας, Γεωργίας, ο γενικός εισαγγελέας και ο επικεφαλής
της επιτροπής Γεωργίας της Βουλής των Αντιπροσώπων, όλοι έχουν διασυνδέσεις με
την συγκεκριμένη εταιρεία ή άλλες της ευρύτερης βιομηχανίας.

Ο πιο ένθερμος υποστηρικτής των γενετικά μεταλλαγμένων αναμένεται να είναι ο
Τζον Άσκροφτ, ο νέος γενικός εισαγγελέας. Ο Άσκροφτ έλαβε 10.000 δολάρια από
τη Μονσάντο κατά τις πρόσφατες εκλογές, τη μεγαλύτερη δηλαδή χρηματοδότηση από
την εταιρεία, συγκριτικά με άλλους υποψηφίους του Κογκρέσου. Ήταν αυτός που
πρωτοστάτησε στην εκστρατεία προσέγγισης της κυβέρνησης Κλίντον με σκοπό να
προωθηθούν οι μεταλλαγμένες καλλιέργειες στις αναπτυσσόμενες χώρες και να
γίνουν αποδεκτές από την Ευρώπη.

Η ευθύνη

Αν οριστικοποιηθεί ο διορισμός του Τόμι Τόμσον ­ πρώην κυβερνήτη του
Ουισκόνσιν ­ στο υπουργείο Υγείας και Κοινωνικών Υπηρεσιών, θα αναλάβει τη
συνολική ευθύνη για την ασφάλεια των τροφίμων, των φαρμακευτικών ειδών και την
Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων, που είναι η αρμόδια για τη βιοτεχνολογία στις
Ηνωμένες Πολιτείες. Ο κ. Τόμσον στηρίζει τη Μονσάντο και έχει γίνει αποδέκτης
χρημάτων από την εταιρεία για τις προσπάθειές του: Χρησιμοποίησε πολιτειακά
κεφάλαια για την εγκαθίδρυση μιας ζώνης βιοτεχνολογίας αξίας 200 εκατομμυρίων
στερλινών ενώ το όνομά του συγκαταλεγόταν μεταξύ των 13 κυβερνητών που
ηγήθηκαν της εκστρατείας ώστε να πειστούν οι Αμερικανοί για τα οφέλη από τα
μεταλλαγμένα. Τη χρηματοδότησή της είχε αναλάβει ο αμερικανικός γίγαντας των
γενετικά τροποποιημένων Μονσάντο.

Η Αν Βενεμάν, νέα υπουργός Γεωργίας, ήταν διευθύντρια της εταιρείας
μεταλλαγμένων Calgene, που σήμερα ανήκει στον κολοσσό Μονσάντο. Στις
συνομιλίες που πραγματοποιήθηκαν για το παγκόσμιο εμπόριο, τάχθηκε ενεργά υπέρ
της εξαγωγής γενετικά τροποποιημένων προϊόντων ­ αμερικανικών εταιρειών ­ προς
τις αναπτυσσόμενες χώρες.

Ο Ντόναλντ Ράμσφιλντ, υπουργός Άμυνας των Ηνωμένων Πολιτειών, ήταν πρόεδρος
της εταιρείας Searle Pharmaceuticals, όταν αγοράστηκε από τη Μονσάντο. Ο
ρεπουμπλικανός Λάρι Κόμπεστ που θα αναλάβει την ηγεσία της πανίσχυρης
επιτροπής για τη Γεωργία της Βουλής των Αντιπροσώπων, έλαβε 2.000 δολάρια από
τη Μονσάντο κατά τις εκλογές του 2000. Είναι κι αυτός γνωστός για την
υποστήριξή του στα γενετικά τροποποιημένα προϊόντα. Ιστορικό στον αμερικανικό
γίγαντα μεταλλαγμένων έχει και ο δικαστής Κλάρενς Τόμας, η ψήφος του οποίου
στο ανώτατο δικαστήριο συνέβαλε σημαντικά στην ευνοϊκή για τον Μπους εκλογική
διαδικασία. Ο Τόμας ήταν νομικός σύμβουλος της Μονσάντο από το 1977 έως το
1979 αν και οι απόψεις του για τα μεταλλαγμένα δεν είναι γνωστές.

Ο Τσαρλς Λιούις, διευθυντής του Κέντρου για τη Δημόσια Ακεραιότητα, δήλωσε: «Η
Μονσάντο και η βιομηχανία βιοτεχνολογίας φαίνεται ικανή να μπορεί να ασκήσει
υπερβολική επιρροή στη νέα κυβέρνηση».

Εκπρόσωπος του φιλανθρωπικού ιδρύματος Christian Aid δήλωσε: «Οι οιωνοί δεν
είναι καλοί. Θα πρέπει να προχωρήσουμε προσεκτικά με τα μεταλλαγμένα.
Φοβόμαστε ότι θα ασκηθεί μεγαλύτερη πίεση στις φτωχές χώρες να εισαγάγουν την
τεχνολογία αυτού του είδους και αυτό προς ζημία των αγροτών και των
καταναλωτών…». Ο Λόρεν Γουάσελ, διευθυντής δημοσίων σχέσεων της Μονσάντο,
αρνήθηκε να σχολιάσει τις παραπάνω δηλώσεις. Οχυρό κατά των μεταλλαγμένων
προϊόντων φαίνεται να γίνεται η Βρετανία, έπειτα από την απόφαση των σούπερ
μάρκετ Tesco και Asda να αποκλείσουν από την αγορά τους κρέας και γάλα που
προέρχονται από ζώα τα οποία έχουν τραφεί με γενετικά τροποποιημένη σόγια ή
καλαμπόκι. Οι δύο εταιρείες που με τις αλυσίδες καταστημάτων τους ελέγχουν το
42% της αγοράς ειδών διατροφής στη Βρετανία και εισάγουν περισσότερο από 1
εκατομμύριο τόνους μεταλλαγμένων ζωικών τροφών, μεταβάλλουν την πολιτική
εισαγωγών τους και αντί των αμερικανικών προϊόντων θα επιλέγουν τα αντίστοιχα
της Βραζιλίας, όπου η εμπορική καλλιέργεια μεταλλαγμένων είναι παράνομη.
«Είναι η αρχή του τέλους για τα μεταλλαγμένα στη Βρετανία», τόνισε πρόσφατα η
Γκρίνπις και πρόσθεσε ότι και άλλες εταιρείες θα ακολουθήσουν το παράδειγμα
των Tesco και Asda. Ήδη οι εξαγωγές αμερικανικής σόγιας στην Ευρώπη έχουν
μειωθεί από 9,85 εκατομμύρια τόνους ­ που ήταν το 1995 ­ στους 6,75, όπως
καταγράφηκε το 1999, και αυτό έπειτα από τον προβληματισμό που συνόδευσε τη
χρήση των γενετικά μεταλλαγμένων προϊόντων στην καθημερινή ζωή σε σχέση με τις
ενδεχόμενες επιπτώσεις τους στο περιβάλλον και την ίδια τη φύση.

Αντίθετα, οι εισαγωγές στην Ευρώπη σε σόγια Βραζιλίας αυξήθηκαν περίπου κατά
τέσσερα εκατομμύρια τόνους, μέσα σε τρία χρόνια (2,99 εκατ. τόνους το 1996 ­
6,87 εκατ. το 1999). Κατά την πρώτη διακρατική διάσκεψη που πραγματοποιήθηκε
στα μέσα του περασμένου Δεκεμβρίου στη Γαλλία για τους ενδεχόμενους κινδύνους
στο περιβάλλον και την υγεία από τη χρήση της βιοτεχνολογίας, αναδύθηκε η
ανάγκη θέσπισης μέτρων για την ασφαλή μεταφορά, τον χειρισμό και τη χρήση
ζώντων τροποποιημένων οργανισμών (LMOs), λόγω των εντεινόμενων ανησυχιών που
προκαλεί η απελευθέρωσή τους στο περιβάλλον. Η WWF, το διεθνές περιβαλλοντικό
δίκτυο, ασχολήθηκε ιδιαίτερα με την εμπορευματοποίηση των μεταλλαγμένων
δέντρων και ψαριών, καθώς έρευνες που έγιναν από ομάδες ειδικών κατέληξαν ότι
ένα μόνο τροποποιημένο είδος ψαριού μπορεί να αφανίσει ζώντες πληθυσμούς σε
τοπικό επίπεδο. Έντονες ανησυχίες εκφράζονται επίσης και για τις επιπτώσεις
που μπορεί να έχουν στα εντομοφάγα και τα πουλιά τα μεταλλαγμένα δέντρα, στη
διατάραξη της ισορροπίας του περιβάλλοντος καθώς χρειάζονται περισσότερο νερό
και ενδεχομένως μεγαλύτερες ποσότητες παρασιτοκτόνων και φυτοκτόνων.
Περισσότερο απ’ όλα έχει τρομάξει ειδικούς και μη η είσοδος των μεταλλαγμένων
στην τροφική αλυσίδα γι’ αυτό και επισημαίνουν ότι είναι ανάγκη να διευρυνθούν
οι έρευνες μέχρι να πιστοποιηθούν οι ακριβείς επιπτώσεις.

Πρωτόκολλο «βιοασφάλειας»

Το 1992, στη Διάσκεψη του Ρίο για τη Γη, 178 χώρες, ανάμεσά τους και οι
ευρωπαϊκές, συμφώνησαν ότι η βιοτεχνολογία μπορεί να συνεισφέρει στη διατήρηση
της βιοποικιλίας αν αναπτυχθούν επαρκή μέτρα ασφάλειας. Ως αποτέλεσμα, οι
παραπάνω χώρες υπέγραψαν και επικύρωσαν μια συνθήκη ­ για τη βιοποικιλία ­ και
έθεσαν τα θεμέλια για το πρωτόκολλο «βιο-ασφάλειας». Σθεναρή αντίσταση στην
οριστικοποίησή του όμως προέβαλε η αποκαλούμενη «ομάδα Μαϊάμι», που
περιλαμβάνει τον Καναδά, την Αυστραλία, την Αργεντινή, την Ουρουγουάη και τις
Ηνωμένες Πολιτείες, με το πρόσχημα ότι υπάρχει εμπλοκή με τους κανονισμούς που
διέπουν το ελεύθερο εμπόριο. Δεν είναι τυχαίο ότι και οι πέντε διαθέτουν
υψηλούς δείκτες στην παραγωγή σιτηρών και δημητριακών, επισημαίνουν περιβαλλοντολόγοι.