Άγιος Σάββας: Μάχη ζωής και θανάτου για ένα κρεβάτι

<

Κάθε στιγμή που κυλάει στον Άγιο Σάββα, η ελπίδα αναμετράται με το
ανέλπιδο. Το ξάφνιασμα, ο φόβος και η αγωνία με την προοπτική θεραπείας ή το
τελεσίδικο πόρισμα. Όλα είναι ρευστά εδώ κι όλα διαδοχικά μεταλλάσσονται ­
άνθρωποι, συναισθήματα, γνωματεύσεις και θεραπείες…

Αν μπορεί να οπλιστεί με ιώβειο υπομονή και να «περιμένει» σε μια λίστα
αναμονής ο ασθενής ενός γενικού νοσοκομείου, αυτός που πάσχει από καρκίνο
στατιστικά είναι αδύνατον να περιμένει. Αλλά δυστυχώς περιμένει, αρκετές φορές
περισσότερο και από κάποιον που θέλει να λύσει ένα βασανιστικό ­ αλλά απλό
μπροστά στην πρόγνωση του καρκίνου ­ ορθοπεδικό ή οφθαλμολογικό πρόβλημα!

Λίγα μόνο λεπτά χρειάζεται να ξοδέψει ένας επισκέπτης στους διαδρόμους των
Εξωτερικών Ιατρείων του νοσοκομείου, του Ακτινοδιαγνωστικού και
Ακτινοθεραπευτικού Τμήματος, του Τμήματος Μαστογραφίας και Υπερήχων, της
Μονάδας Μαστού, της Ουρολογικής Κλινικής ή των δύο Παθολογικών Κλινικών, και
λίγο, πολύ λίγο, να σταθεί στον προθάλαμο έξω από τα χειρουργεία, για να
αντιληφθεί με πόσο μεγάλη επιτάχυνση τρέχει σ’ ένα αντικαρκινικό νοσοκομείο ο
χρόνος ­ και πόση αξία για την ανθρώπινη ζωή αποκτά ακόμη και ένα
δευτερόλεπτο. Δισεκατομμύρια δευτερολέπτων, όμως, χάνονται στην «αναμονή» και
μαζί τους εξανεμίζονται πιθανότητες επιβίωσης και ανθρώπινες ζωές…

Δεν υπάρχει επείγον και μη επείγον στον καρκίνο. Το «επείγον» εδώ έχει μια
διαφορετική διάσταση. Μη επείγον μπορεί λεκτικά να χαρακτηρισθεί ένα
περιστατικό με καταδικαστική πρόγνωση. Αλλά λεκτικά μόνο, γιατί ακόμη και ένα
τέτοιο περιστατικό θέλει τον χρόνο του για να διερευνηθεί, να αποσαφηνισθούν
όλες οι λεπτομέρειες, να καταγραφούν και να προσμετρηθούν τα υπέρ και τα κατά
και να ορισθούν οι ανακουφιστικές (οι λεγόμενες παρηγορητικές) θεραπείες που
θα προσδώσουν, στο μέτρο του δυνατού, αξιοπρέπεια στο «τέλος».

Καθημερινά, η μάχη στον Άγιο Σάββα είναι μάχη με τον θάνατο. Τη μια φορά
νικιέται, την άλλη δείχνει το αδυσώπητο πρόσωπό του, την άλλη πάλι νικιέται…

«Η μάχη με τη ζωή και τον θάνατο είναι στην ουσία μάχη για ένα κρεβάτι»,
επισημαίνει στα «ΝΕΑ» ο κ. Γεράσιμος Ρηγάτος, διευθυντής της Α’ Παθολογικής
Κλινικής. Και για να εξασφαλίσεις ένα κρεβάτι δεν χρειάζεται απλά ιώβειος
υπομονή… Στον Άγιο Σάββα οι γιατροί των Εξωτερικών Ιατρείων θα δουν κάποια
στιγμή τους ασθενείς που κλείνουν ραντεβού, όσο κι αν οι τελευταίοι χρειασθεί
να περιμένουν… Αλλά η μαγική λέξη «κρεβάτι» είναι εκείνη που επικρέμεται σαν
σπάθα πάνω από τα κεφάλια τους. Η αρχική διερεύνηση δεν δίνει και τη σωστή
εικόνα, απαιτούνται λεπτομερείς εξετάσεις, απαιτείται νοσηλεία…

Τρέχουν οι γιατροί, τρέχουν οι ασθενείς, τρέχουν οι νοσηλευτές, τα πάντα έχουν
μια τόσο γρήγορη ροή που σχεδόν δεν προλαβαίνεις να την παρακολουθήσεις. Αλλά
παραδόξως «τρέχουν» και οι λίστες αναμονής που ολοένα και μακραίνουν…

Το πεντάλεπτο που μου είχε υποσχεθεί η κ. Ράνια Αγγελάτου, αναπληρώτρια
διευθύντρια στο Τμήμα Μαστογραφίας και Υπερήχων, πήρε αρκετές φορές τα δικά
του πεντάλεπτα αναβολής μέχρι να «κλαπεί» μια στιγμή ανάσας. «Οι ρυθμοί είναι
εξοντωτικοί», λέει η κ. Αγγελάτου… και δεν χρειάζεται να με διαβεβαιώσει.
Στον προθάλαμο, αναρίθμητες γυναίκες περιμένουν τη σειρά τους. Το γραφείο της
είναι διαρκώς ανοικτό. «Πακέτα» φακέλων με εξετάσεις παρατάσσονται το ένα
δίπλα στο άλλο. Το τμήμα «αντέχει» 30 μαστογραφίες και υπερήχους την ημέρα,
αλλά διενεργεί γύρω στις 70! Η αγωνία είναι διάχυτη, όλα να γίνουν, όλα να τα
προλάβουν και τίποτα να μην «ξεφύγει». Είναι τόσα τα «πρέπει» που απαριθμεί
την ίδια στιγμή που βάζει στον «φακό» της κάποια μαστογραφία, μιλά στο
εσωτερικό τηλέφωνο, ζητά να επανελέγξει κάποια άλλη εξέταση, μιλά γλυκά και
αποφασιστικά σε μια κυρία που αγωνιά, ζητά συγκεκριμένες διεκπεραιώσεις από
τους ειδικευόμενους… Κι ύστερα έρχεται ο κεραυνός: «Έχετε λίστα αναμονής;»
ξαναρωτώ. «Οκτώ μηνών» μου απαντά δίχως την παραμικρή υπεκφυγή. «Η γυναίκα που
θέλει να κλείσει ραντεβού για μαστογραφία στον Άγιο Σάββα σήμερα, θα κάνει την
εξέταση τον Σεπτέμβριο…». «Κι αυτή η πολύμηνη αναμονή δεν είναι επικίνδυνη;»
αποτολμώ. To ερώτημα, όμως, απασχολεί και την ίδια: «Οτιδήποτε έχει την
παραμικρή υποψία, οποιοδήποτε περιστατικό έχει κλινικό εύρημα, εξετάζεται εδώ
και τώρα ­ από τη στιγμή που βλέπουμε την ασθενή έως και πέντ’ έξι μέρες
αργότερα. Τα πολλά “έκτακτα” μακραίνουν, φυσικά, ακόμη περισσότερο τη λίστα
αναμονής. Από την άλλη, δεν μπορείς ποτέ να πεις ότι εκείνα τα περιστατικά που
δεν έχουν κλινικό εύρημα δεν έχουν και κίνδυνο καρκίνου! Υπάρχει και ο πολύ
μικρός καρκίνος μαστού που δεν δίνει συμπτωματολογία, υπάρχουν μικροτιτανώσεις
που δεν ψηλαφώνται, υπάρχει κίνδυνος μη προβλέψιμος και μη ορατός, που επτά
και οκτώ μήνες αργότερα μπορεί να έχει πάρει επικίνδυνες διαστάσεις…».

­ Και συμβαίνει συχνά αυτό;

«Έχουμε κατά καιρούς τέτοια περιστατικά. Δεν είναι πολλά, αλλά τυχαίνουν. Να
έρχεται μια γυναίκα στο ραντεβού για την εξέταση και να ανακαλύπτουμε πρόβλημα
που ήταν αδύνατον να προβλέψουμε ένα οκτάμηνο πριν…».

Το τραγικότερο απ’ όλα είναι ότι αυτή η γυναίκα που είναι ήδη καρκινοπαθής και
δεν το ξέρει, περιμένει απλά να κάνει μια «προληπτική» εξέταση, μια εξέταση
ρουτίνας, οκτώ ολόκληρους μήνες…

Αναμονή έως και 4 μήνες για ακτινοθεραπεία

Τις μεγαλύτερες λίστες αναμονής για «κρεβάτι» στον Άγιο Σάββα τις έχουν η
Κλινική Μαστού ­ 2 μήνες ­ και η Α’ Παθολογική Κλινική ­ 1 μήνας. Για να
χειρουργηθεί μια γυναίκα με πρόβλημα μαστού, χρειάζεται να περιμένει ενάμιση
με δύο μήνες. Το χειρότερο, όμως, πρόβλημα φαίνεται να αντιμετωπίζει το
Ακτινοθεραπευτικό Τμήμα, όπου συνωστίζονται οι καρκινοπαθείς που αναμένουν
τρεις και τέσσερις μήνες στο σπίτι τους προκειμένου να κληθούν για να
υποβληθούν στην πολύτιμη για τη ζωή τους ακτινοθεραπεία… Το πρόβλημα των
εισαγωγών στο νοσοκομείο φαίνεται να μη βρίσκει λύση ούτε με την αποκέντρωση,
ούτε με την παραπομπή των περιστατικών σε γενικά νοσοκομεία: «Αυτό που ίσως
διευκόλυνε την κατάσταση, είναι η ορθολογιστικότερη χρήση των κρεβατιών»,
πιστεύει ο κ. Ρηγάτος. «Θα εξασφαλίζαμε ογκολογικά κρεβάτια, αν ένα μεγάλο
ποσοστό ασθενών μας μπορούσαν να κάνουν το σύνολο των εξετάσεών τους σε
εξωτερική βάση. Αλλά η λίστα στα Εξωτερικά Ιατρεία είναι πολύ μεγάλη, οπότε
αναγκάζονται οι γιατροί να κάνουν εισαγωγές για να εξυπηρετηθούν οι ασθενείς
σε εύλογο χρονικό διάστημα. Από τη στιγμή που εξασφαλίζεται κρεβάτι και
εισάγεται ο ασθενής, και τις εξετάσεις του κάνει και την ενδεδειγμένη θεραπεία…».

«Ανάσα» το «Τμήμα Νοσηλείας Μιας Μέρας»

Το Τμήμα Νοσηλείας Μιας Μέρας «ανακουφίζει» εν μέρει το πρόβλημα «ιδίως μετά
τον πρόσφατο διπλασιασμό των κρεβατιών του. Εξυπηρετούμε τουλάχιστον 20-30
ασθενείς την ημέρα ­ για χημειοθεραπεία, παρακεντήσεις, μεταγγίσεις κ.ά.».
Περισσότερα τμήματα βραχείας νοσηλείας θα έδιναν και περισσότερες ανάσες στο
νοσοκομείο. Μόνο στην Α’ Παθολογική Κλινική που διαθέτει 40 κρεβάτια και στο
Τμήμα Νοσηλείας Μιας Μέρας, που υπάγεται σε αυτήν, νοσηλεύθηκαν και
εξυπηρετήθηκαν το 2000 2.561 άνθρωποι ­ σε σύνολο 12.000 εισαγωγών του Άγιου
Σάββα.