Μάχη για τον έλεγχο της αυτοκρατορίας Φορντ

<

Ο Γουίλιαμ Κλέι Φορντ, πρόεδρος της Φορντ Μότορ, έχει ενοχληθεί τους
τελευταίους μήνες επειδή κανείς δεν ζήτησε τη γνώμη του για σοβαρές αποφάσεις
που αφορούν το μέλλον της αυτοκινητοβιομηχανίας που φέρει το οικογενειακό του
όνομα. Ο κ. Φορντ έφτασε στο σημείο το περασμένο φθινόπωρο να προτείνει την
ιδέα του διορισμού ενός οικονομικού διευθυντή, ο οποίος θα τον έκανε λιγότερο
εξαρτημένο από την πληροφόρηση που του παρέχει ο Ζακ Νάσερ, διευθύνων
σύμβουλος της αυτοκινητοβιομηχανίας.

Ο κ. Νάσερ εξέφρασε σοβαρές αντιρρήσεις στην ιδέα του Φορντ για τη δημιουργία
της νέας θέσης και το αποτέλεσμα ήταν τα σχετικά σχέδια να παγώσουν προσωρινά.

Ο Φορντ είναι ικανοποιημένος από την απόδοση του Νάσερ αλλά δυσανασχετεί διότι
παραμένει εκτός των διαδικασιών λήψης αποφάσεων για την καθημερινή λειτουργία
της επιχείρησης. Διάφοροι άνθρωποι που παρακολουθούν από κοντά τα τεκταινόμενα
σε μία από τις μεγαλύτερες αυτοκινητοβιομηχανίες του κόσμου σημειώνουν ότι ο
Φορντ έχει ενοχληθεί που ορισμένοι διευθυντές και αντιπρόεδροι που αναφέρονται
στον κ. Νάσερ εμφανίζουν απροθυμία στην παροχή πληροφοριών. Ο Φορντ έχει
ζητήσει σε πολλούς από αυτούς να πηγαίνουν περιοδικά στο γραφείο του και να
τον ενημερώνουν.

«Είναι πολύ ενοχλημένος. Θέλει να συμμετέχει περισσότερο στη διοίκηση της
εταιρείας», λέει ένας άνθρωπος που εργάζεται κοντά του. Παρ’ όλα αυτά τα
προβλήματα, τόσο ο Νάσερ όσο και ο Φορντ έχουν αρνηθεί να σχολιάσουν το
ζήτημα.

Ο εγγονός του ιδρυτή

Ο 43χρονος Γουίλιαμ Φορντ είναι εγγονός του ιδρυτή της ομώνυμης
αυτοκινητοβιομηχανίας Χένρι Φορντ και έχει επιλεγεί από τα ξαδέλφια, τους
θείους και τον πατέρα του να εκπροσωπεί και να προασπίζει τα συμφέροντά τους
στη μεγαλύτερη επιχείρηση του κόσμου, όσον αφορά τις πωλήσεις, η οποία
ελέγχεται από μια οικογένεια.

Παράλληλα διαθέτει και την ισχυρή στήριξη των εξωτερικών διευθυντών της Φορντ
Μότορ, καθώς διετέλεσε πρόεδρος της επιτροπής χρηματοδότησης πριν ο ίδιος και
ο κ. Νάσερ αναλάβουν τις τωρινές τους θέσεις το 1999. Επιπλέον, από τότε που
ήταν παιδί εκπαιδευόταν στη διοίκηση μιας αυτοκινητοβιομηχανίας, καθώς μετά
τις σπουδές του στο Πανεπιστήμιο Πρίνστον πέρασε σε περίπου δώδεκα θέσεις –
κλειδιά της εταιρείας. Παρ’ όλα αυτά ο ίδιος διαπιστώνει ότι το βαρύ
οικογενειακό του όνομα δεν εξασφαλίζει τον έλεγχο της τεράστιας γραφειοκρατίας
μιας εταιρείας που απασχολεί περίπου 335.000 εργαζόμενους.

Στην εικοσαετία που πέρασε μεταξύ της απόσυρσης του θείου του Χένρι Φορντ του
δεύτερου και την ανάληψη καθηκόντων στην κορυφή της ιεραρχίας από τον ίδιο, η
κολοσσιαία αυτοκινητοβιομηχανία διοικήθηκε από επαγγελματίες μάνατζερ. Αυτοί
προσπάθησαν να περιορίσουν την επιρροή της οικογένειας στην εταιρεία. Ωστόσο,
η οικογένεια διαθέτει το προνόμιο να έχει στο χαρτοφυλάκιό της το 40% των
μετοχών της.

Ο Αλεξάντερ Τρότμαν, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Φορντ έως το 1998,
προσπάθησε αλλά δεν κατάφερε να κλείσει τον δρόμο του Γουίλιαμ Φορντ προς τη
θέση του προέδρου της επιχείρησης. Ο Φορντ έλαμψε διά της απουσίας του από τη
δημοσιότητα το περασμένο φθινόπωρο όταν ξέσπασε η κρίση που ανάγκασε τη Φορντ
να ανακαλέσει τα οχήματα ελεύθερου χρόνου Εξπλόρερ προκειμένου να
αντικατασταθούν για λόγους ασφαλείας τα ελαστικά Φάιαρστοουν που «φορούσαν».
Κατά τη διάρκεια αντιμετώπισης του ζητήματος δεν εμφανίστηκε ποτέ μπροστά στις
τηλεοπτικές κάμερες. Απλά περιορίστηκε σε μια σύντομη συνέντευξη Τύπου στις 14
Σεπτεμβρίου. Όπως είπε τότε, το ζήτημα της ανάκλησης χειρίστηκε η διοικητική
ομάδα της Φορντ και ότι ο ίδιος δεν ήθελε να προχωρήσει σε ανακατατάξεις του
διοικητικού σχήματος όταν το θέμα πήρε μεγάλες διαστάσεις και έθεσε σε
αμφισβήτηση την οδική ασφάλεια στις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά και την ασφάλεια
των οχημάτων της Φορντ που «φορούσαν» ελαστικά της Φάιαρστοουν. Από τότε ο
Φορντ συναντήθηκε άτυπα με πολλά στελέχη τα οποία αναφέρονταν στον κ. Νάσερ.
Αυτές οι συναντήσεις κατέληξαν με τα στελέχη να χειρίζονται τα ίδια το θέμα
της ανάκλησης αφήνοντας τον Φορντ να νιώθει τελείως απομονωμένος, σύμφωνα με
ανθρώπους που παρακολούθησαν από κοντά τις εξελίξεις στην εταιρεία.

Πολλοί αναλυτές της αμερικανικής βιομηχανίας οχημάτων τόνισαν ότι η εταιρεία
έχασε την ευκαιρία να ενεργοποιήσει έναν άνθρωπο με μεγάλες προσβάσεις, τόσο
στην αμερικανική κυβέρνηση όσο και στον αμερικανικό επιχειρηματικό κόσμο
γενικότερα.

«Θα μπορούσε να αξιοποιηθεί πολύ καλύτερα», σημείωσε ο Στίβεν Γκίρσκι, ο
οποίος παρακολουθεί τα τεκταινόμενα στη Φορντ για λογαριασμό του μεγάλου
επενδυτικού οίκου Μόργκαν Στάνλεϊ Ντιν Γουίτερ.

Αντίπαλοι

Ορισμένοι από την παλιά φρουρά της εταιρείας δυσανασχετούν με τη μεγάλη έμφαση
που δίνει ο Φορντ στην περιβαλλοντική προστασία. Μάλιστα ενοχλήθηκαν πάρα πολύ
όταν κατά τη διάρκεια του ετήσιου συμβουλίου των μετόχων της εταιρείας, που
πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Μάιο στην Ατλάντα, ο Φορντ υποστήριξε ότι τα
οχήματα ελεύθερου χρόνου δημιουργούν μεγάλα προβλήματα περιβαλλοντικής και
οδικής ασφάλειας τα οποία πρέπει να αντιμετωπισθούν από την εταιρεία. Ο ίδιος
έχει πολλές φορές υποστηρίξει ότι η περιβαλλοντική ευαισθησία δημιουργεί
επιχειρηματικό όφελος για τη Φορντ, καθώς ενισχύει τον εικόνα και τη φήμη των
αυτοκινήτων της.

Ο κ. Νάσερ έχει υποστηρίξει τις απόψεις του Φορντ, αλλά με διαφορετικό τρόπο.
Ρωτήστε τον για το περιβάλλον και το αποτέλεσμα που θα πάρετε θα είναι ένας
δεκάλεπτος μονόλογος σχετικά με τον τρόπο που πρέπει να κινούνται οι
αυτοκινητοβιομηχανίες σε μια παγκοσμιοποιημένη αγορά προκειμένου να μην
πλήττεται το κύρος και η αξιοπιστία τους σε οποιαδήποτε χώρα του κόσμου.

Ο Νάσερ έγινε αντικείμενο έντονης κριτικής το περασμένο καλοκαίρι επειδή
αρνήθηκε να καταθέσει σε επιτροπή του Κογκρέσου για το θέμα των ελαστικών της
Φάιαρστοουν. Μεγάλα ερωτηματικά προκάλεσε και η απόφασή του να εμφανιστεί σε
τηλεοπτικά διαφημιστικά σποτ στα οποία μίλησε για το θέμα.

Το πρόσφατο λανσάρισμα του μοντέλου ελεύθερου χρόνου Εσκέιπ στιγματίστηκε από
νέες ανακλήσεις για τεχνικά προβλήματα. Παράλληλα, η νέα έκδοση του μοντέλου
Εξπλόρερ ματαιώθηκε πολλές φορές τον περασμένο χειμώνα λόγω των προβλημάτων
ποιότητας του αυτοκινήτου. Ο ίδιος ο Νάσερ είναι μη δημοφιλής στην ίδια την
εταιρεία που διευθύνει. Μετακίνησε αμέτρητους μεσαίου επιπέδου διευθυντές
ζητώντας από τους προϊσταμένους τους να τους αξιολογήσουν. Στη συνέχεια
ενημέρωσε πολλούς από αυτούς ότι το μέλλον τους στην εταιρεία ήταν μικρό ­ ένα
σοκ που μια εταιρεία στην οποία η συναδελφικότητα ήταν θεσμός δεν είχε
γνωρίσει ποτέ στο παρελθόν.

Παρά το γεγονός ότι η ιδέα του Φορντ για τον διορισμό ενός οικονομικού
διευθυντή μπήκε προσωρινά στο συρτάρι λόγω της αντίδρασης του Νάσερ, αυτό δεν
σημαίνει ότι θα μείνει εκεί για πάντα.

Επιμέλεια διεθνών οικονομικών θεμάτων: Σπύρος Δημητρέλης