30 νομάρχες εις… αναζήτησιν εργασίας

Και οι τρεις λένε όχι στο ενδεχόμενο να δοθεί τρίτη θητεία στους νομάρχες. Το θέμα άρχισε δειλά να συζητείται, καθώς αρκετοί νομάρχες προβληματίζονται για το τι θα κάνουν σε δύο χρόνια που λήγει η θητεία τους

«Νομάρχης… ζητεί εργασία. Διαθέτει 8ετή εμπειρία, διοικητικές ικανότητες και
“προίκα” μερικών χιλιάδων ψήφων. Δεκτές γίνονται μόνον σοβαρές προτάσεις.
Προτιμώνται μια έδρα στο Κοινοβούλιο ή μια υψηλόβαθμη θέση στον κρατικό
μηχανισμό».

Αν δεν ήταν ­ και φαινόταν ­ αγοραία, θα μπορούσε να δημοσιευθεί και ως μικρή
αγγελία. Πάντως, σε κάθε περίπτωση, περιγράφει το πρόβλημα που θα
αντιμετωπίσουν, σε δύο μόλις χρόνια, περίπου 30 από τους σημερινούς νομάρχες.

Μόνοι αυτοί, σε σχέση με όλες τις άλλες κατηγορίες αιρετών (δήμαρχοι,
βουλευτές), οι νομάρχες δεν έχουν το δικαίωμα να επαναδιεκδικήσουν την ψήφο
των πολιτών, καθώς ο ιδρυτικός της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης νόμος περιορίζει
σε δύο τις τετραετείς θητείες τους.

Αντιδράσεις βουλευτών

Όσοι αισθάνονται πως πατούν σε γερές βάσεις προετοιμάζονται από τώρα να μπουν
στην αρένα της εθνικής πολιτικής αναμέτρησης. Και βεβαίως γνωρίζουν ότι σε
αρκετές περιπτώσεις η μάχη δεν θα δοθεί μόνο με το αντίπαλο κόμμα, αλλά θα
είναι και εσωκομματική. Οι σημερινοί βουλευτές της περιφέρειας ­ και δεν το
κρύβουν σε ιδιωτικές συζητήσεις τους ­ δεν βλέπουν με καθόλου καλό μάτι την
κάθοδο των νομαρχών στις εθνικές εκλογές. Ακριβώς γιατί γνωρίζουν πως τα
τελευταία χρόνια με την αποκέντρωση της εξουσίας (σ.σ.: και των
«εξυπηρετήσεων») προς την Αυτοδιοίκηση, το περίφημο εκείνο «… κατόπιν
ενεργειών μου» στερείται πλέον περιεχομένου. Έχουν λοιπόν κάθε λόγο να θέλουν
να αποτρέψουν το ενδεχόμενο αυτό. Πώς; Μια λύση θα ήταν η δυνατότητα τρίτης
θητείας στους νομάρχες.

Λύση με την οποία φλερτάρουν και αρκετοί νομάρχες, έστω και αν ακόμα δεν
τολμούν ­ δημοσίως τουλάχιστον ­ να το ομολογήσουν. Είναι χαρακτηριστικό ότι
όλοι όσοι κατά καιρούς μεταξύ σοβαρού και αστείου ρίχνουν την ιδέα, όταν
ρωτήθηκαν από «ΤΑ ΝΕΑ» αρνήθηκαν να κάνουν την παραμικρή τοποθέτηση. Εξαίρεση
ο νομάρχης Σερρών ­ και εκλεγμένος με την υποστήριξη της Νέας Δημοκρατίας ­
Αναστάσιος Καρυπίδης.

Δεν είχε λόγο να το αρνηθεί. Άλλωστε στις 31 Αυγούστου είχε στείλει επιστολή
στην κ. Βάσω Παπανδρέου με την οποία της ζητούσε να επανεξετάσει το θέμα «…
οι αιρετοί άρχοντες τίθενται στην κρίση του λαού, ο οποίος μπορεί να εκλέξει
το ίδιο πρόσωπο όσες φορές και όσο χρονικό διάστημα αυτός κρίνει. Οι δήμαρχοι
εκλέγονται απεριόριστα διότι ούτε το Σύνταγμα ούτε ο κοινός νομοθέτης
διανοήθηκε να προβλέψει το αντίθετο».

Άνοιξε το θέμα

Ο ίδιος άνοιξε το θέμα για πρώτη φορά την περασμένη εβδομάδα στο Διοικητικό
Συμβούλιο της Ένωσης Νομαρχιακών Αυτοδιοικήσεων Ελλάδας, για να συναντήσει,
κατ’ αρχήν, τη σθεναρή αντίθεση του νομάρχη Μαγνησίας κ. Πάνου Σκοτινιώτη,
στελέχους του Συνασπισμού και εκλεγμένου με την υποστήριξη και του ΠΑΣΟΚ.

«Η μεροληπτική μεταχείριση των νομαρχών έναντι όλων των άλλων αιρετών είναι
προφανώς ηθικά και πολιτικά ανεπίτρεπτη. Όμως και ανεξαρτήτως των κραυγαλέων
σκοπιμοτήτων που την υπαγόρευσαν, η εισαγωγή, για πρώτη φορά, του
περιορισμένου αριθμού συνεχόμενων θητειών απετέλεσε θετικό μέτρο. Και αυτό
γιατί μπορεί να συμβάλει στην αποφυγή καθεστωτικών φαινομένων και στην
ανανέωση του πολιτικού δυναμικού. Κατά συνέπειαν, η άρνηση της άνισης
μεταχείρισης των νομαρχών δεν πρέπει να γίνει με κατάργηση του μέτρου αυτού,
αλλά με γενίκευση του περιορισμένου αριθμού συνεχόμενων θητειών σε όλα τα
αιρετά αξιώματα».

Την ημέρα εκείνη η συζήτηση δεν επεκτάθηκε. Ωστόσο επειδή όλοι αντελήφθησαν
ότι το θέμα άνοιξε ­ και εν όψει του συνεδρίου των νομαρχών τον Δεκέμβριο στην
Ξάνθη, ανετέθη στον κ. Καρυπίδη και τον νομαρχιακό σύμβουλο (και φερόμενο ως
υποψήφιο νομάρχη Ηρακλείου του ΠΑΣΟΚ) Ευριπίδη Κουκιαδάκη να το εξετάσουν και
να φέρουν τις προτάσεις τους.

Είναι αντίθετοι

Ωστόσο, δύο από τα φωτεινότερα μυαλά της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης
τοποθετήθηκαν ήδη. Με εκ διαμέτρου αντίθετους προσανατολισμούς για την μετά το
2002 εποχή ­ ο νομάρχης Κοζάνης κ. Πασχάλης Μητλιάγκας θα είναι υποψήφιος
βουλευτής και ο, νεώτερος όλων σε ηλικία, νομάρχης Ιωαννίνων κ. Νίκος
Ζαρμπαλάς θέλει να διεκδικήσει τη δημαρχία Ιωαννίνων ­ είναι κατηγορηματικά
αντίθετοι στο ενδεχόμενο τρίτης θητείας των νομαρχών.

«Είναι λάθος ακόμα και η κουβέντα για το θέμα. Δείχνει μια διάθεση βολέματος
εκ μέρους μας…». Ο κ. Μητλιάγκας υποστηρίζει ότι δύο πενταετείς (και όχι
τετραετείς) περίοδοι και για τους νομάρχες και για τους δημάρχους θα ήταν η
ενδεδειγμένη λύση. «Ό,τι έχει να δώσει κάποιος μπορεί να το δώσει σε αυτά τα
χρόνια. Μετά καθίσταται υπάλληλος και… διολισθαίνει σε συνήθειες».

Και στους δημάρχους

Υπέρ της επέκτασης του περιορισμού των θητειών και για τους δημάρχους και τους
βουλευτές τάσσεται ο κ. Ζαρμπαλάς. Δεν είναι μόνο γιατί θεωρεί πως είναι θέμα,
τουλάχιστον, άνισης μεταχείρισης απ’ όλο το πολιτικό προσωπικό της χώρας να
έχουν επιλεγεί, ως προς τους περιορισμούς, μόνον οι νομάρχες. Επιμένει ότι οι
περιορισμένες θητείες οδηγούν εκ των πραγμάτων στην ανανέωση του προσωπικού
που ασχολείται με την πολιτική και αυτό δεν μπορεί παρά να είναι θετικό.

Μια ενδιάμεση άποψη εκφράζει ο νομάρχης Θεσσαλονίκης κ. Κώστας Παπαδόπουλος.
Εμμέσως πλην σαφώς προκύπτει ότι αν και τάσσεται επισήμως υπέρ της διατήρησης
του σημερινού καθεστώτος (με επέκταση σε δημάρχους και βουλευτές), δεν θα τον
εύρισκε αντίθετο… το αντίθετο. «Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι κατά την πρώτη
εφαρμογή του θεσμού αναλώθηκαν κάποια χρόνια στις ασάφειες και στο κυνήγι των
μαγισσών.

Έναν χρόνο δεν είχαμε οργανισμούς. Δύο χρόνια δεν είχαμε δικούς μας
προϋπολογισμούς…». Πραγματική ασφαλώς κατάσταση που κατά τον κ. Ζαρμπαλά:
«Όταν μιλάμε για μια ρύθμιση δεν μπορούμε να τη βλέπουμε στενά πολιτικά,
βάζοντάς την στο μικροσκόπιο της πρώτης ή της δεύτερης εφαρμογής».

Το υπουργείο Εσωτερικών

Επισήμως το υπουργείο Εσωτερικών, χωρίς να αγνοεί τον προβληματισμό που
αναπτύσσεται, δεν ασχολείται με το θέμα. Τον περασμένο μήνα η κ. Βάσω
Παπανδρέου εκλήθη, ενώ βρισκόταν στην Κρήτη, να απαντήσει σε σχετική ερώτηση
κα περιορίστηκε στο «ισχύει ο νόμος. Δεν έχει απασχολήσει το θέμα την
κυβέρνηση».

Αρκετοί είναι εκείνοι που υποστηρίζουν ότι, αργά ή γρήγορα, θα την
απασχολήσει. Και χωρίς να προδικάζουν το αποτέλεσμα, εκτιμούν ότι μια
ενδεχόμενη αλλαγή ­ υπέρ της τρίτης θητείας των νομαρχών θα εξασφάλιζε κάποια
πλεονεκτήματα στην κυβέρνηση. Κατ’ αρχήν, θα τη διευκόλυνε τον σχεδιασμό της
για μελλοντικές συνενώσεις νομών ή, για να ακριβολογούμε, στη θεσμοθέτηση
δεύτερου βαθμού αυτοδιοίκησης σε εκτενέστερο του νομού επίπεδο.

Και δεύτερον, μετά το «ξεσκαρτάρισμα» που έγινε στις τελευταίες νομαρχιακές
εκλογές, η κυβέρνηση θα επιθυμούσε να παραμείνουν στην ίδια θέση εν όψει των
βουλευτικών εκλογών του 2004 (ή 2003) ορισμένοι τουλάχιστον νομάρχες, οι
οποίοι με το σημερινό καθεστώς τελειώνουν τη θητεία τους το 2002…