Οι ημέρες που σημάδεψαν τον Δείκτη

Το 2000 βρήκε τον Γενικό Δείκτη στη Σοφοκλέους στις 5.794,85 μονάδες, με
μεγάλο αγοραστικό ενδιαφέρον από ξένους επενδυτές αλλά και με το επενδυτικό
κοινό να αισιοδοξεί ότι οι κακές ημέρες που είχαν ξεκινήσει από το τελευταίο
ρεκόρ, τον Σεπτέμβριο του 1999, είχαν πλέον τελειώσει.

Τελικά, οι προσδοκίες αυτές δεν επαληθεύτηκαν ­ τουλάχιστον μέχρι σήμερα ­, αν
και κατά τη διάρκεια του έτους διάφορα γεγονότα αναζωπύρωναν τις ελπίδες. Ως
παραδείγματα αναφέρονται το γεγονός των πρόωρων εκλογών, η ένταξη της Ελλάδας
στην ΟΝΕ, η αναβάθμιση της Σοφοκλέους από τη Morgan Stanley αλλά και οι
μειώσεις των επιτοκίων από την Τράπεζα της Ελλάδος.

Όμως, μια σειρά άλλων γεγονότων, τα οποία στην πλειονότητά τους προέρχονταν
από το εξωτερικό, δεν άφησαν τη Σοφοκλέους να ανακάμψει. Έτσι, η ξέφρενη
ανοδική πορεία του δολαρίου, η αδυναμία του ευρώ σε συνδυασμό με ανησυχίες για
αύξηση των ευρωπαϊκών επιτοκίων αλλά και ο φόβος για κατάρρευση του Nasdaq
ήταν μερικές από τις αρνητικές εξελίξεις. Σε όλα αυτά προστέθηκαν κατά καιρούς
αρνητικά σχόλια για τη δυνατότητα που έχει η Ελλάδα να πραγματοποιήσει τελικά
του Ολυμπιακούς Αγώνες το 2004 αλλά και εκθέσεις ξένων οίκων. Οι εκθέσεις
αυτές πότε προέβλεπαν «καταστροφή» και πότε υμνούσαν την ελληνική
κεφαλαιαγορά, εξαίροντας τα συγκριτικά της πλεονεκτήματα, και την τοποθετούσαν
στην πρώτη θέση από πλευράς ελκυστικότητας μεταξύ όλων των ανεπτυγμένων αγορών
του κόσμου.

Έτσι, μετά την εντυπωσιακή άνοδο του Γενικού Δείκτη κατά την πρώτη συνεδρίαση
του έτους, ακολούθησε κρίση στα χρηματιστήρια των ΗΠΑ, της Ευρώπης και της
Ασίας ενώ κυκλοφορούσαν φήμες για αύξηση των ευρωπαϊκών επιτοκίων. Τότε
υπήρχαν φόβοι για αύξηση του πληθωρισμού στην Ελλάδα ενώ η πτώση του Γενικού
Δείκτη είχε προκαλέσει ανησυχία. Εκπρόσωποι διαφόρων φορέων, όπως για
παράδειγμα ο πρόεδρος του ΕΒΕΑ, έκαναν δημόσιες δηλώσεις εκφράζοντας την
ανησυχία τους για την πορεία του Γενικού Δείκτη. Η μείωση των επιτοκίων από
την Τράπεζα της Ελλάδος και η αύξηση του ωραρίου συναλλαγών δεν μπόρεσαν να
αναστρέψουν το κλίμα. Μάλιστα, το αρνητικό κλίμα δεν μπόρεσε να αναστραφεί
ούτε στα τέλη Ιανουαρίου, όταν η Ελλάδα πέρασε στην τελική ευθεία για την
ένταξή της στην ΟΝΕ και στο ευρώ, καθώς οι 14 υπουργοί εθνικής Οικονομίας της
Ε.Ε. έδωσαν επίσημα και οριστικά το πράσινο φως από τις Βρυξέλλες στο
αναπροσαρμοσμένο πρόγραμμα σύγκλισης της ελληνικής οικονομίας που θα ισχύσει
ουσιαστικά μέχρι το 2002.

Εκλογολογία

Η εκλογολογία είχε φουντώσει από τον Ιανουάριο αλλά στις 4 Φεβρουαρίου ο
Πρωθυπουργός ανακοινώνει τη διενέργεια πρόωρων εκλογών στις 9 Απριλίου. Εκείνο
τον μήνα επανεκλέγεται ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ο κ. Κ. Στεφανόπουλος και η
αισιοδοξία ότι ο Γενικός Δείκτης θα ακολουθήσει ανοδική πορεία μέχρι τις
εκλογές είναι έκδηλη. Τότε αυξάνονται και τα όρια διακύμανσης στο 10% και οι
Moody’s διατυπώνουν θετικά σχόλια για τις ελληνικές τράπεζες. Η αισιοδοξία
διακόπτεται από το σήμα κινδύνου που εκπέμπει η παγκόσμια οικονομία μετά την
εκτόξευση των τιμών του πετρελαίου. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ άφησε πρώτη φορά
ανοικτά όλα τα ενδεχόμενα αντίδρασης, προκειμένου να αντιμετωπιστεί η συνεχής
άνοδος του μαύρου χρυσού. Αύξηση σημειώνει και το δολάριο.

Η προεκλογική νευρικότητα στο Χρηματιστήριο έχει γίνει πια ρουτίνα και οι
φήμες για εμφανείς και αφανείς παρεμβάσεις από κρατικά χαρτοφυλάκια ήταν πια
δεδομένες. Τότε έγινε και προσπάθεια απεμπλοκής του Χρηματιστηρίου από την
πολιτική αντιπαράθεση ενώ επικεφαλής του οικονομικού επιτελείου της κυβέρνησης
έκαναν επαφές με φορείς της αγοράς για να καταστρώσουν το σχέδιο «ήρεμα νερά»
και να συστήσουν ψυχραιμία. Επίσης, σε εκείνη την περίοδο εξετάστηκαν διάφορες
λύσεις, οι οποίες είχαν ως κύριο στόχο την τόνωση της ρευστότητας, όπως η
μείωση των επιτοκίων.

Η 9η Μαρτίου

Σημαδιακή ημέρα ήταν η 9η Μαρτίου, όταν ο Πρωθυπουργός μιλούσε στο Ζάππειο για
την κατάθεση της αίτησης ένταξης της Ελλάδας στην ΟΝΕ. Ενώ ο Γενικός Δείκτης
μέχρι εκείνη την ώρα σημείωνε άνοδο κατά 2,5%, την ώρα που μιλούσε ο
Πρωθυπουργός ο Γενικός Δείκτης δέχτηκε ισχυρότατες πιέσεις. Τότε ξεκίνησαν
έρευνες από το ΣΔΟΕ και την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, της οποίας το πόρισμα
δόθηκε στη δημοσιότητα στις 2 Μαΐου. Εκείνο τον μήνα απασχόλησε την αγορά και
η μάχη για τις μηδενικές προμήθειες στις χρηματιστηριακές συναλλαγές, που
ξεκίνησε με προσφορά προς τους νέους πελάτες η Eurobank μέχρι τις 20 Μαΐου. Ο
ΣΜΕΧΑ και ο ΣΕΔΥΚΑ κατέθεσαν ασφαλιστικά μέτρα για κατάργηση των μηδενικών
προμηθειών. Στα τέλη Μαρτίου η Salomon Smith Barney αναβαθμίζει, ύστερα από
την J.Ρ. Morgan, τα ελληνικά ομόλογα ενώ λίγες ημέρες αργότερα η Morgan
Stanley ανακοινώνει ότι πρόκειται να προχωρήσει σε αναβάθμιση του ελληνικού
Χρηματιστηρίου μέχρι τον Νοέμβριο.

Ο Απρίλιος χαρακτηρίζεται από τη διενέργεια εκλογών και τη νίκη του ΠΑΣΟΚ, από
τη μείωση των επιτοκίων αλλά και από την εξαγγελία πακέτου 30 μέτρων από την
Επιτροπή Κεφαλαιαγορά και το ΧΑΑ για τη θωράκιση του Χρηματιστηρίου. Η
αισιοδοξία, όμως, δεν κράτησε για πολύ, καθώς ο αναλυτής της Morgan Stanley κ.
Ρικάρντο Μαρμπιέρι διετύπωσε την εκτίμηση ότι το Χρηματιστήριο είναι ακριβό
και ότι ο Γενικός Δείκτης μπορεί να φτάσει τις 3.405 μονάδες. Τότε έγιναν και
δυσμενείς δηλώσεις από το εξωτερικό για την οργάνωση των Ολυμπιακών Αγώνων το
2004, ενώ τα Δ.Σ. της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και του ΧΑΑ αντιμετώπισαν την
κατηγορία παράβασης καθήκοντος για «παιχνίδια» με τις μετοχές-«φούσκες» στη
Σοφοκλέους.

Στα τέλη Απριλίου γίνονται οι προγραμματικές δηλώσεις και στις αρχές Μαΐου η
Ε.Ε. δίνει το πράσινο φως για την ένταξη της Ελλάδας στην ΟΝΕ. Στα μέσα Μαΐου
αλλάζει και ο τρόπος υπολογισμού της τιμής κλεισίματος, σύμφωνα με τις
συναλλαγές του τελευταίου δεκαλέπτου. Μέχρι τότε η τιμή κλεισίματος
υπολογιζόταν με βάση το τελευταίο ημίωρο. Ακολουθεί η έγκριση της αίτησης από
το ECOFIN τον Ιούνιο και η ανακοίνωση του χρονοδιαγράμματος των
ιδιωτικοποιήσεων. Είχε προηγηθεί η πώληση του 6,7% της Εμπορικής Τράπεζας στην
Credit Agricole. Τον Ιούνιο, επίσης, η Moody’s βαθμολογεί με άριστα την
ελληνική οικονομία, και στη Σύνοδο Κορυφής της Ε.Ε. εγκρίνεται η ένταξη της
Ελλάδας στην ΟΝΕ, ενώ στις αρχές του μήνα ο κ. Μπαρπιέρι είχε δηλώσει ότι
μπορεί να υπάρξουν καθυστερήσεις στις διαρθρωτικές αλλαγές, καθώς η Ελλάδα
νιώθει τη βεβαιότητα της ένταξης στην ΟΝΕ. Στα τέλη του μήνα, εκτός από τη
μείωση των επιτοκίων, η Τράπεζα της Ελλάδος ανακοίνωσε ότι θα μειώσει σταδιακά
στα επόμενα δύο χρόνια το ποσοστό δεσμεύσεων των καταθέσεων των εμπορικών
τραπεζών στο 2%, από 12%.

Δεύτερο εξάμηνο

Έτσι τελειώνει το πρώτο εξάμηνο του 2000 και, ύστερα από αυτή τη σειρά θετικών
αλλά και αρνητικών εξελίξεων, ο Γενικός Δείκτης έχει κατρακυλήσει στις 4.000
μονάδες. Το επόμενο βήμα ήταν να σπάσει το φράγμα των 4.000 μονάδων και στις
12 Ιουλίου ο Γενικός Δείκτης έκανε αρνητικό ρεκόρ έτους. Λίγες μέρες μετά η
Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς αποφασίζει το πλαίσιο για τις επιθετικές εξαγορές ενώ
ανεβαίνουν οι τόνοι της αντιπαράθεσης για το ΧΑΑ. Ο εισαγγελέας του Αρείου
Πάγου κ. Π. Δημόπουλος, με αφορμή μηνυτήρια αναφορά του κ. Μ. Έβερτ, έδωσε
εντολή στον εισαγγελέα Πρωτοδικών να διενεργήσει προκαταρκτική εξέταση για
τυχόν ποινικές ευθύνες της κρατικής εταιρείας ΔΕΚΑ. Εκείνον τον μήνα
διευρύνονται τα όρια διακύμανσης στο 12% ενώ παραιτείται από τη θέση του
προέδρου του ΧΑΑ ο κ. Σπύρος Κουνιάκης.

Ο Αύγουστος ξεκινά με βουτιά στα διεθνή Χρηματιστήρια και με άνοδο του
δολαρίου. Στη Σοφοκλέους πραγματοποιείται το ένα αρνητικό ρεκόρ μετά το άλλο
και στα τέλη του μήνα ο Γενικός Δείκτης έφτασε τις 3.430 μονάδες και ο τζίρος
τα 45 δισ. δραχμές. Λίγο πριν, η Morgan Stanley ανακοίνωσε ότι θα προχωρήσει
σε αναμόρφωση του δείκτη της που θα περιλαμβάνει και την Ελλάδα ενώ στις 24
Αυγούστου ο νέος πρόεδρος του ΧΑΑ κ. Παναγιώτης Αλεξάκης έκανε τις πρώτες
εξαγγελίες του. Από την πλευρά του, ο πρόεδρος τη Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς κ.
Σταύρος Θωμαδάκης ανακοίνωσε το σχέδιο προς συζήτηση για τη χρηματιστηριακή
συμπεριφορά των εισηγμένων εταιρειών. Στα μέσα του μήνα η Morgan Stanley
τελικά προχωρεί στην ανακοίνωση του νέου δείκτη. Σε αυτό τοποθετεί 17 νέες
μετοχές από τη Σοφοκλέους και αφαιρεί έξι.

Η μείωση των επιτοκίων στο 7,5% από την Τράπεζα της Ελλάδος τον Σεπτέμβριο
φάνηκε να ανακόπτει την πτώση του Γενικού Δείκτη. Ο Οκτώβριος, όμως, βρήκε τη
Σοφοκλέους σε κατάσταση νευρικής κρίσης, όταν στη συνεδρίαση της 5-10-2000
κυκλοφόρησε στην αγορά η πληροφορία ότι η Morgan Stanley έχει δημοσιεύσει
έκθεση που προβλέπει τον Γενικό Δείκτη στις 3.617 μονάδες. Πράγματι, η έκθεση
αυτή υπήρχε αλλά είχε ημερομηνία 14 Σεπτεμβρίου 2000. Σε λίγες ημέρες ξεσπούν
οι ταραχές στη Μέση Ανατολή και η άνοδος του δολαρίου και του πετρελαίου
συνεχίζουν να πιέζουν τη Σοφοκλέους.

37 γεγονότα «κλειδιά» για την πορεία της Σοφοκλέους

Τα γεγονότα που επηρέασαν την πορεία του Γενικού Δείκτη στη Σοφοκλέους, κατά
τη διάρκεια του τρέχοντος έτους, είναι πολλά. Δεκαπέντε από αυτά
παρουσιάζονται στο σχετικό γράφημα, αλλά υπάρχουν και άλλα, που σημειώθηκαν
από την αρχή του 2000 μέχρι το τέλος Οκτωβρίου και επηρέασαν, σε έναν βαθμό,
την πορεία του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών. Ιδού, τα πιο σημαντικά:

3/1/2000: Η πρώτη συνεδρίαση του νέου έτους ξεκινά με ενδιαφέρον από
ξένους επενδυτές.

12/1/2000: Η τιμή της νεοεισηγμένης μετοχής της Ράδιο Κορασίδης Telecom
αυξάνεται την πρώτη ημέρα κατά 1.746% στις 120.000 δραχμές, από 6.500 δρχ. που
ήταν η τιμή εισαγωγής. Ακολουθούν έλεγχοι και πορίσματα από Επιτροπή
Κεφαλαιαγοράς και ΣΔΟΕ.

31/1/2000: Αυξάνεται το ωράριο λειτουργίας της Σοφοκλέους κατά μία ώρα.
Η συνεδρίαση αρχίζει στις 10.30 π.μ. και λήγει στις 2.15 μ.μ. Την ίδια ημέρα
από τις Βρυξέλλες δίνεται το πράσινο φως για το αναπροσαρμοσμένο πρόγραμμα
σύγκλισης.

7/2/2000: Αυξάνονται τα όρια διακύμανσης στο 10%, από 8%, τόσο στην
άνοδο όσο και στην πτώση.

8/2/2000: Επανεκλέγεται Πρόεδρος της Δημοκρατίας ο κ. Κ. Στεφανόπουλος.

14/2/2000: Θετικές προοπτικές για τις ελληνικές τράπεζες επισημαίνονται
από τους Moody’s.

1/3/2000: Νέο ρεκόρ τιμής πετρελαίου και άνοδος δολαρίου, ενώ
διατυπώνονται εκτιμήσεις για αύξηση των ευρωπαϊκών επιτοκίων.

22/3/2000: Αναβαθμίζονται τα ελληνικά ομόλογα από τη Salomon Smith
Barney. Προηγουμένως είχαν αναβαθμιστεί από την JP Morgan.

29/3/2000: Η Morgan Stanley ανακοινώνει ότι θα αναβαθμίσει τη
Σοφοκλέους μέχρι τον Νοέμβριο του 2000.

13/4/2000: Ο αναλυτής της Morgan Stanley κ. Ρ. Μπαρμιέρι λέει ότι το
ΧΑΑ είναι ακριβό και προβλέπει Γενικό Δείκτη στις 3.405 μονάδες.

20/4/2000: Γίνονται δυσμενείς δηλώσεις από το εξωτερικό για την
οργάνωση των Ολυμπιακών Αγώνων στην Αθήνα το 2004.

21/4/2000: Εξαγγέλλονται 30 μέτρα θωράκισης της Σοφοκλέους από τη
διοίκηση του Χρηματιστηρίου και την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.

23/4/2000: Εξαγγέλλονται οι προγραμματικές δηλώσεις της κυβέρνησης.

25/4/2000: Τα διοικητικά συμβούλια του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών και
της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς αντιμετωπίζουν την κατηγορία παράβασης καθήκοντος
για «παιχνίδια» με μετοχές – «φούσκες».

2/5/2000: Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς ανακοινώνει τα ευρήματα ελέγχου
συναλλαγών στο ΧΑΑ της 9ης Μαρτίου 2000.

3/5/2000: Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δίνει το πράσινο φως για την ένταξη της
Ελλάδος στην ΟΝΕ.

15/5/2000: Αλλάζει ο τρόπος υπολογισμού της τιμής κλεισίματος των
μετοχών. Η τιμή κλεισίματος των μετοχών υπολογίζεται με βάση τις συναλλαγές
του τελευταίου δεκαλέπτου έναντι του τελευταίου ημιώρου.

12/6/2000: Η Credit Agricole αγόρασε το 6,7% της Εμπορικής Τράπεζας.

13/6/2000: Ανακοινώνεται το χρονοδιάγραμμα των ιδιωτικοποιήσεων.

15/6/2000: Η Moody’s βαθμολογεί με άριστα την πιστοληπτική ικανότητα
της Ελλάδας.

20/6/2000: Εγκρίνεται η ένταξη της Ελλάδας στην ΟΝΕ στη σύνοδο κορυφής
της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

30/6/2000: Η Τράπεζα της Ελλάδος ανακοινώνει ότι θα μειώσει σταδιακά τα
επόμενα δύο χρόνια το ποσοστό δεσμεύσεων των καταθέσεων των εμπορικών τραπεζών
στο 2% από 12%.

3/7/2000: Ο Γενικός Δείκτης «σπάει» ενδοσυνεδριακά το φράγμα των 4.000
μονάδων από έλλειψη αγοραστικού ενδιαφέροντος.

12/7/2000: Αρνητικό ρεκόρ τζίρου, ο οποίος διαμορφώνεται στα 59,8 δισ.
δραχμές.

19/7/2000: Λαμβάνεται η απόφαση της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς για
επιθετικές εξαγορές.

26/7/2000: Ανεβαίνουν οι τόνοι πολιτικής αντιπαράθεσης για το ΧΑΑ και
ακολουθεί μηνυτήρια αναφορά του κ. Μ. Έβερτ.

31/7/2000: Αυξάνονται τα όρια διακύμανσης από 10% στο 12% τόσο στην
άνοδο όσο και στην πτώση.

3/8/2000: Βουτιά στα Χρηματιστήρια των ΗΠΑ και Ευρώπης, η οποία
συνοδεύεται από άνοδο του δολαρίου.

8/8/2000: Ανακοινώνεται το σχέδιο προς συζήτηση της Επιτροπής
Κεφαλαιαγοράς για τη συμπεριφορά εισηγμένων εταιρειών.

10/8/2000: Η Morgan Stanley θα προχωρήσει σε αναμόρφωση του Δείκτη που
θα περιλαμβάνει και το ΧΑΑ.

24/8/2000: Ο πρόεδρος του Χρηματιστηρίου κ. Παναγιώτης Αλεξάκης
εξαγγέλλει τους 25 στόχους της νέας διοίκησης.

11/9/2000: Δίνεται στο φως της δημοσιότητας το μετοχολόγιο εισηγμένων
εταιρειών με ονομαστικές μετοχές.

5/10/2000: Γίνεται γνωστή στην αγορά ως νέα μια έκθεση της Morgan
Stanley της 14ης Σεπτεμβρίου που προέβλεπε Γενικό Δείκτη στις 3.617 μονάδες.

6/10/2000: Ανακοινώνεται η πρώτη λίστα αναμονής εταιρειών που έχουν
καταθέσει αίτηση εισαγωγής.

9/10/2000: Ανακοινώνεται το μετοχολόγιο των εισηγμένων με ανώνυμες
μετοχές.

19/10/2000: Ανακοινώνεται η δεύτερη λίστα με τις αιτήσεις εταιρειών που
εκκρεμούν για εισαγωγή.

26/10/2000: Το ευρώ πραγματοποιεί νέο αρνητικό ρεκόρ έναντι του
δολαρίου φτάνοντας κοντά στα 82 σεντς. Ο Γενικός Δείκτης στο ΧΑΑ κλείνει στις
3.772,72 μονάδες, με άνοδο 0,63%.