ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Δεν έχω διάθεση για αυτοπειθαρχία

Το καλοκαίρι του 1995, όταν είχε συγκροτηθεί η Ομάδα των Τεσσάρων, αλλά ουδείς
μπορούσε να προβλέψει ότι σε διάστημα ολίγων εβδομάδων ο Ανδρέας Παπανδρέου θα
οδηγείτο στο «Ωνάσειο» και το παιχνίδι της διαδοχής θα άνοιγε με δραματικό
τρόπο για το ΠΑΣΟΚ, ο Θόδωρος Πάγκαλος ήταν εξαιρετικά ήρεμος. Όπως έλεγε σε
όσους έκαναν τον κόπο να τον επισκεφθούν στην Τζια, «ο Κώστας (σ.σ.: Σημίτης)
είναι η καλύτερη λύση ­ εγώ δε θα μπορούσα ποτέ να είμαι πρωθυπουργός, διότι
σημαίνει μια αυτοπειθαρχία που δεν έχω καμιά διάθεση να επιβάλω στον εαυτό
μου».

Τέσσερα σχεδόν χρόνια μετά, όταν η Ελλάδα συνταρασσόταν από την υπόθεση
Οτζαλάν, ο κ. Πάγκαλος ­ πανίσχυρος μέχρι την προηγουμένη υπουργός Εξωτερικών
(οι Τούρκοι τον έλεγαν «πρωθυπουργό για την εξωτερική πολιτική») ­ μάζευε τα
λιγοστά του πράγματα από την οδό Βασιλίσσης Σοφίας 5, έπειτα από εντολή του
«Κώστα». Και όπως έλεγε χωρίς να κρύβει την πικρία του, αυτός ­ «ο Κώστας» ­
«προτίμησε τη Βάσω και τον Άκη από μένα».

Τα κότερα

Την ερχόμενη Πέμπτη, το Εκτελεστικό Γραφείο του ΠΑΣΟΚ ­ με τη συμμετοχή τόσο
του «Κώστα» όσο και του «Θόδωρου» ­ θα ασχοληθεί για άλλη μια φορά με τον κ.
Πάγκαλο. Αιτία, η υπόθεση με τα… κότερα. Οι καταγγελίες, δηλαδή, του
υπουργού Πολιτισμού ότι κάποιοι ­ ή κάποιος ­ εντός του Κινήματος έχουν σαφείς
σχέσεις με μεγάλο οικονομικό παράγοντα της χώρας ­ καταγγελίες που έχουν
προκαλέσει κάτι παραπάνω από ενόχληση στον Πρωθυπουργό.

Όμως, όταν ο Θόδωρος Πάγκαλος μίλησε για τον «σύντροφο» που έφτασε με το
κότερο στην Τζια, στην πραγματικότητα δεν έκανε τίποτε διαφορετικό από ό,τι
κάνει σε όλη του τη σταδιοδρομία, από το καλοκαίρι του 1994, όταν έφυγε από
αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών: λέει αυτό που σκέπτεται, με απόλυτη
ειλικρίνεια, χωρίς να σκέπτεται τις συνέπειες ­ ούτε για τον εαυτό του ούτε
για την κυβέρνηση, ενίοτε δε ούτε για τη χώρα.

Ο «κ. Τίποτα»

Και η αντίθεση μεταξύ ευφυούς πολιτικού και παρορμητικού… παιδιού, ουδέποτε
ήταν πιο αισθητή από ό,τι το καλοκαίρι του 1994. Ο άνθρωπος που απεκαλείτο,
όσο είχε την προεδρία της Ένωσης ­ διότι, εκ των πραγμάτων, ούτε ο Ανδρέας
Παπανδρέου, ούτε ο Κάρολος Παπούλιας μπορούσαν τότε να παίξουν αυτόν το ρόλο ­
από όλες τις ευρωπαϊκές εφημερίδες «Τεό», που ο γαλλικός «Μοντ» εξυμνούσε
λέγοντας ότι η διεύρυνση έδειξε «την άρτια διαπραγματευτική μέθοδο Πάγκαλου»,
μέσα σε λίγες εβδομάδες λοιδορείτο από τις τηλεοράσεις ως «αυτός που έριξε την
καρδάρα με το γάλα». Αιτία, το ότι αποκάλεσε «κ. τίποτα» τον αντίπαλό του
Δημήτρη Αβραμόπουλο στις δημοτικές εκλογές της Αθήνας. Καιρό μετά, ο νυν
υπουργός Πολιτισμού έλεγε ­ στον Παύλο Τσίμα ­ πως «όποιοι το λένε αυτό,
βλέπουν τα πράγμα από τη μεριά του αγελαδοτρόφου ­ κανείς δεν σκέπτεται πώς το
βλέπει η αγελάδα».

Και, κατά περίεργο τρόπο, ο Θόδωρος Πάγκαλος γνώριζε πώς θα εξελίσσονταν τα
πράγματα.

Στην περίφημη Κεντρική Επιτροπή του ΠΑΣΟΚ στο «Ιντερκοντινένταλ», στην οποία ο
Ανδρέας Παπανδρέου τον ανακήρυξε υποψήφιο για την Αθήνα υπό τα χειροκροτήματα
των ορθίων στελεχών του Κινήματος, ο κ. Πάγκαλος γύρισε και είπε σε αυτόν που
ήταν δίπλα του: «Τους βλέπεις όλους αυτούς που με αποθεώνουν; Αύριο – μεθαύριο
θα με βρίζουν…».

Όπως και να έχει, όμως, από το ΄94 και μετά άρχισε μια μακρά σειρά
«αυθόρμητων» δηλώσεων του «Θόδωρου», που κατέληγαν πάντα να φέρνουν κόμμα και
κυβέρνηση σε δύσκολη θέση. Η αρχή έγινε όταν, από την Κέρκυρα, άφησε
υπονοούμενα εις βάρος του Κώστα Λαλιώτη, με αφορμή το αεροδρόμιο των Σπάτων.

Και ακολούθησαν πολλά «ξεσπάσματα» του Θόδωρου Πάγκαλου. Από το «δωρολήπτης»
που χρησιμοποίησε για τον αείμνηστο πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ ­ αναφερόμενος στη βίλα
της Εκάλης ­ μέχρι «το μπλέιζερ που μιλάει», για τον μόνιμο στόχο του, τον κ.
Αβραμόπουλο.

Βεβαίως, τα πιο σοβαρά είναι και αυτά που έχει πει ­ ή κάνει ­ όντας υπουργός:

Όταν χαρακτήριζε τη Γερμανία «γίγαντα με μυαλό μικρού παιδιού» ή όταν έλεγε
«ψεύτη» τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Μπιλ Κλίντον, ενδεχομένως να εξέφραζε το κοινό
αίσθημα ­ αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι ωφέλησε την εξωτερική πολιτική της
χώρας.

Απόδειξη ότι, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, υποχρεώθηκε να ζητήσει συγγνώμη,
κατόπιν υποδείξεως των ανωτέρων του ­ του Ανδρέα Παπανδρέου στη μια περίπτωση,
του Κώστα Σημίτη στην άλλη.

Και γι’ άλλους

Στον… δρόμο την «πλήρωσαν» και άλλοι: ο Χρήστος Παπουτσής, εσωκομματικός
αντίπαλος του Θόδωρου Πάγκαλου αλλά και του Κώστα Σημίτη, συγκέντρωσε τα πυρά
του τότε υπουργού Εξωτερικών ­ και η Ελλάδα είχε το θλιβερό προνόμιο να…
σφάζεται ο αρμόδιος υπουργός κι ο μοναδικός της Επίτροπος στις Βρυξέλλες. Η
Μπέτυ Παπαζώη χαρακτηρίστηκε «μεταλλαγμένη». Ο κοινοτικός υπάλληλος ­ και
πρώην στέλεχος του ΚΚΕ Εσωτερικού ­ Φώντας Γιαταγάνας «φωτογραφίζεται» ως…
πράκτορας. Και πάει λέγοντας….

Και, κάποτε, έρχεται η υπόθεση Οτζαλάν και ο Θόδωρος Πάγκαλος υποχρεώνεται σε
παραίτηση. Μια παραίτηση την οποία δεν ανέμενε ­ κι εξακολουθεί να πιστεύει
ότι δεν έπρεπε να γίνει.

Και υπεύθυνος είναι ο Κώστας Σημίτης ­ «ο Κώστας», τον οποίο στήριξε επί
Τεσσάρων και στο συνέδριο του ’96. Μάλιστα, σαν να μην έφτανε αυτό το τραύμα,
υπουργός ανέλαβε ο Γιώργος Παπανδρέου, με τον οποίο ο κ. Πάγκαλος δεν είχε τις
καλύτερες των σχέσεων όταν συγκατοικούσαν στο ΥΠΕΞ.

Κι έτσι, ο νυν υπουργός Εξωτερικών συγκεντρώνει όλα τα πυρά του πρώην
προϊσταμένου του για μεγάλο χρονικό διάστημα ­ είτε πρόκειται για το Κόσοβο
είτε για τα ελληνοτουρκικά, είτε για τους «συμβούλους που μιλούν αγγλικά».
Στον… δρόμο, την «πληρώνει» κι ο Ευάγγελος Βενιζέλος, ως διασκορπίσας τα
κονδύλια του υπουργείου Πολιτισμού.

Το εκτελεστικό

Μ’ αυτά και μ΄ αυτά ερχόμαστε στα… κότερα ­ την τελευταία καταγγελία του
Θόδωρου Πάγκαλου. Επ΄ αυτού, η λύση ­ εάν δοθεί ­ θα λάβει χώρα στο
Εκτελεστικό της Πέμπτης. Το κλίμα, όμως, είναι βαρύ, καθώς ορισμένοι στο
Μέγαρο Μαξίμου θεωρούν ότι η επίθεση του υπουργού Πολιτισμού είχε στόχο τον
ίδιο τον Πρωθυπουργό, στον οποίο δεν έχει συγχωρέσει την αποπομπή λόγω
Οτζαλάν. Άλλοι υποστηρίζουν τη θεωρία του «ανθρώπου που δεν ήξερε να κρατά τη
γλώσσα του ­ αλλά παραμένει ειλικρινής κι αθώος».

Κι άλλοι διαπιστώνουν απλώς ότι έχει περάσει καιρός από την εποχή που ο
Πρωθυπουργός ήταν «ο Κώστας» και ο κ. Πάγκαλος «ο Θόδωρος»…