ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Μια ένεση για τη λήθη

Συνέβη. Η αλήθεια είναι ότι συνέβη. Για όποιον αμφιβάλλει, υπάρχει το
τεκμήριο, η αδιάψευστη εικόνα. Και η απλή αυτή φράση «το είδαμε στην
τηλεόραση» αίφνης προσλαμβάνει μια αδυσώπητη δύναμη καταγγελίας, τέτοια που να
τσακίζει τα κόκαλα του εφησυχασμού. Τέτοια, που να αναδεικνύει τη μαγική εν
τέλει δύναμη της μικρής οθόνης. Ο λόγος για μια ηρεμιστική ένεση.
Μια μητέρα που έχασε τον γιο της στο «Κουρσκ» ξεσπά εναντίον του Ρώσου
αντιπροέδρου Κλεμπάνοβ. Στη μικρή οθόνη προβάλλει το πρόσωπό της ακραία
συσπασμένο από την οδύνη, την οργή, την απόγνωση. Ακούγονται τα σπαραχτικά της
λόγια να συνοψίζουν το παράπονο ενός ολόκληρου λαού «για πενήντα δολάρια έχετε
εκεί τα παιδιά μας να δουλεύουνε για σας, μας τι είσαστε τέλος πάντων δεν
έχετε εσείς παιδιά, τι είσαστε, μα τι είσαστε».
Μαζί της είναι εκατομμύρια ψυχές, που ζουν στο πετσί τους την εξαθλίωση, την
αποξένωση, την ερημία του μετα-κομμουνιστικού χάους…
Η γυναίκα κραυγάζει στο κενό. Ίσως δεν παραλάβει ποτέ ούτε καν το νεκρό σώμα
του γιου της από τον πυρηνοκίνητο υποβρύχιο τάφο. Ένα ολόκληρο έθνος μαζί της
συμπάσχει. Είναι η οργή.
Εκτός από τους νεκρούς γιους, η οργή έχει να κάνει με μια χώρα που εις μάτην
πασχίζει να μην είναι νεκρή έτσι καθώς οι άναρχες ιδιωτικοποιήσεις, η συνεχής
συρρίκνωση των δημοσίων παροχών καταστρέφουν και τα τελευταία ψήγματα ισότητας
και κοινωνικής ευαισθησίας. Η ανθρώπινη ζωή, ένα ευτελές εμπόρευμα στο έλεος
της μαφίας.
Στον βυθό της Θάλασσας Μπάρεντς μαζί με τους 118 νέους βρίσκεται εγκλωβισμένο
και το αίσθημα ενός εθνικού και προσωπικού εξευτελισμού.
Η μητέρα μιλάει στο όνομα ενός ολόκληρου λαού. Η ταραχή την πνίγει, όμως
πρέπει να μιλήσει. Και πρέπει να την ακούσουν.
Και τότε μια γυναίκα, κάτι σαν νοσοκόμος ή ψυχίατρος, πλησιάζει. Φοράει
καμπαρντίνα, στα χέρια μια σύριγγα. Πλησιάζει κι άλλο. Υψώνει τη σύριγγα,
χώνει τη βελόνα στο μπράτσο της γυναίκας, με ήρεμη αποφασιστικότητα. Αυτό
ήτανε, Τέλος. Η φωνή της γυναίκας πνίγεται. Χάνεται. Σωριάζεται χάμω. Τέλος. Η
διαμαρτυρία βίαια διακόπτεται.
Το ερασιτεχνικό βίντεο κάνει τον γύρο του κόσμου…
Ήταν θεραπευτική η ένεση. Η κραυγή απόγνωσης έπρεπε να ενσωματωθεί μέσα σε ένα
κατευνασμένο πένθος. Η οξύτητα του πόνου να ισοπεδωθεί. Οι γνώριμες από την
εποχή του Στάλιν ψυχιατρικές πρακτικές έπρεπε να ενεργοποιηθούν για μια ακόμη
φορά προκειμένου να μην αφήσουν την οδύνη να διαταράξει την τάξη των
πραγμάτων.
Μια ήπια θλίψη, αυτό είναι που χρειάζεται τώρα η Ρωσία για την υπόθεση
«Κουρσκ». Μια εξημερωμένη διεργασία πένθους. Δίχως όξυνση.
Άλλωστε, κατά δήλωσή τους, έκαναν ό,τι ήταν ανθρωπίνως δυνατόν. Αύξησε ο
Πούτιν και κατά 20% τις αποδοχές πείνας του Ναυτικού, ανέλαβε και τις ευθύνες
του, τι άλλο; Όλα καλά. Ο χρόνος θα απαλύνει τη θλίψη των συγγενών, των
πολιτών. Μια ένεση κατευνασμού της κρίσης. Αυτό χρειάζεται. Μια άμεση θεραπεία
του πόνου. Γιατί όλοι γνωρίζουμε πόσο ο πόνος της αδικίας γεννά την οργή και
πόσο κακός σύμβουλος είναι η οργή για την τάξη των πραγμάτων.
Ο πόνος, ο ακραίος πόνος, ενδέχεται να είναι ανατρεπτικός. Τι πιο επικίνδυνο
για την εξουσία από έναν απελπισμένο που δεν έχει τίποτα να χάσει παρά μόνο
την απελπισία του;
Πούτιν όλου του κόσμου φοβηθείτε τους απελπισμένους.
Η ένεση κατευνάζει…
Σε κλάσματα δευτερολέπτων γίνεται και πάλι η σιωπή. Η φωνή σταμάτησε. Σαν να
μην υπήρχε ποτέ.
Επίσημες δηλώσεις αναφέρουν ότι ουδέποτε έγινε κάτι τέτοιο. Όμως υπήρξαμε
μάρτυρες της σκηνής. Ουδείς μπορεί να κάνει πλέον σαν να μην έγινε αυτό που
έγινε. Αν και όλο το παιχνίδι εν τέλει εδώ στηρίζεται. Να κάνεις σαν να μη
συμβαίνει αυτό που συμβαίνει.
Όμως στη Ρωσία όλα δείχνουν ότι θα είναι δύσκολο να συνεχισθεί αυτό το
παιχνίδι.
Η τηλεόραση έδωσε ένα γερό μάθημα. Ας της το αναγνωρίσουμε. Είδαμε το συμβάν
εν τω γίγνεσθαι. Ζωντανό. Όσο και το ψάρι που σπαρταρά προτού ξεψυχήσει.
Μπορούσαμε ακόμα και να μυρίσουμε την αποπνικτική οσμή του. Ακόμα και
καθισμένοι αναπαυτικά στην πολυθρόνα μας το βίντεο τάραξε τα λιμνάζοντα νερά
της καθημερινότητας.
Ας λέει ο Μποντριγιάρ πως είμαστε όμηροι της τηλεοπτικής εικόνας, οι όμηροι
κάποτε με τη δύναμη της εικόνας αυτής απελευθερώνονται, και τότε… τότε καμιά
ένεση δεν θα αρκέσει για να φέρει τη σιωπή.













