ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Τζιτζίκια, μυρμήγκια και γουρούνια

«Αυτό το είδος καλλιτεχνικής έκφρασης αποτελεί μια ανάσα στην πόλη».
Αν-Σαρλότ Μπερζέ.

Grange-aux-Belles: ένα από τα παλιότερα squats του Παρισιού εκκενώνεται από την αστυνομία

Το είδος έκφρασης στο οποίο αναφερόταν η αντιδήμαρχος του 10ου διαμερίσματος
του Παρισιού ήταν οι καταλήψεις ακατοίκητων κτιρίων και η μετατροπή τους σε
κέντρα καλλιτεχνικής δημιουργίας. Οι νέοι καλλιτέχνες της γαλλικής πρωτεύουσας
δυσκολεύονται όλο και περισσότερο να πληρώσουν τα δυσθεώρητα νοίκια των
ατελιέ, αλλά και να εκθέσουν τα έργα τους στις γκαλερί, που δεν έχουν ακόμη
συνέλθει από την κρίση του 1990. Καταφεύγουν έτσι στα squats: καταλαμβάνουν
κτίρια που έχουν μείνει ακατοίκητα για πολλά χρόνια, τα καθαρίζουν από τα
σκουπίδια και τα κουφάρια των ζώων και οργανώνουν εκεί συναυλίες, εκθέσεις,
θεατρικές παραστάσεις και άλλες εκδηλώσεις. Κυρίως, όμως, εργάζονται. «Αν
χρειάζεσαι ένα ατελιέ λιγότερο από οκτώ ώρες την ημέρα, δεν αξίζει τον κόπο να
ανοίξεις ένα squat», λέει ο εκπρόσωπος 17 αγοριών και 18 κοριτσιών από 15
εθνικότητες που κατέλαβαν ένα κτίριο της οδού Ριβολί ακατοίκητο εδώ και 13
χρόνια.

Αν και δεν λείπουν οι δυσάρεστες εξαιρέσεις, στις περισσότερες περιπτώσεις
αυτές οι καταλήψεις σέβονται το περιβάλλον, δίνουν ζωή στη γειτονιά και
φέρνουν πιο κοντά τους κατοίκους μεταξύ τους. «Γεράσαμε, ωριμάσαμε,
περισσότεροι από τους μισούς καλλιτέχνες που ζουν σε squats είναι άνθρωποι που
θέλουν να δουλέψουν, να εκθέσουν τα έργα τους, να δώσουν ζωή στην περιοχή. Η
προσφυγή σε ριζοσπαστικές ενέργειες δεν μας ικανοποιεί, είμαστε όμως
υποχρεωμένοι να το κάνουμε για να καταστήσουμε γνωστά τα προβλήματά μας», λέει
στη «Μοντ» ο Εντουάρντο Αλμπεργκαρία, ένας από τους πρώτους καταληψίες του
Παρισιού. Η αντιδήμαρχος συμφωνεί: «Το τραγούδι των τζιτζικιών είναι σημαντικό
για όλους, ακόμη και για τα μυρμήγκια». Και η κυβέρνηση παρεμβαίνει συχνά για
να στηρίξει αυτά τα τζιτζίκια, παρέχοντας εγγυήσεις στους ιδιοκτήτες των
κατειλημμένων κτιρίων και ζητώντας τους να είναι ανεκτικοί απέναντι στους
καταληψίες.

Μόνο που ορισμένοι από τους ιδιοκτήτες δεν ανήκουν στην κατηγορία των
μυρμηγκιών, αλλά των γουρουνιών. Και δεν αρκούνται στο να στείλουν την
αστυνομία να εκκενώσει τον χώρο, όπως έγινε στις 8 Ιουνίου μ’ ένα από τα
παλιότερα squats του Παρισιού, όπως γίνεται όλο και συχνότερα μ’ αυτά τα
καταφύγια ελεύθερης έκφρασης. Πολλές φορές ζητούν και υπέρογκες αποζημιώσεις,
που τα δικαστήρια ευτυχώς αρνούνται να επιδικάσουν, αναγνωρίζοντας την
καλλιτεχνική προσφορά των καταληψιών. Αν προστεθεί σε όλα αυτά και η πρόσφατη
απόφαση που έλαβαν κατά πλειοψηφία οι δεξιοί και ακροδεξιοί σύμβουλοι του 19ου
διαμερίσματος, με την οποία ακυρώνονται τα σχέδια ανέγερσης ενός κέντρου
σύγχρονης τέχνης που θα γινόταν ένας ισχυρός πολιτιστικός πόλος και θα
επέτρεπε στην περιοχή να ξαναβρεί την ταυτότητά της, το συμπέρασμα της «Μοντ»
δεν μοιάζει υπερβολικό: αυτό που διακυβεύεται σήμερα στο Παρίσι είναι το
μέλλον της καλλιτεχνικής δημιουργίας. Η Πόλη του Φωτός σκοτεινιάζει…