Η αποκήρυξη μιας επετείου

Πρέπει να ομολογήσω, με ταπεινότητα, ότι αν δεν ξεσπούσε ο πόλεμος γύρω από
τις ταυτότητες, η συγκεκριμένη επέτειος θα περνούσε απαρατήρητη. Και όμως:
Πριν από λίγο καιρό η ταυτότητα τού υπογράφοντος έκλεισε δέκα χρόνια από την
ημερομηνία ­ την απολύτως αδιάφορη για την ιστορία του έθνους ­ της εκδόσεώς
της.

Είναι αλήθεια ότι, δέκα χρόνια τώρα, τη θεωρούσα μια πλαστική απεικόνιση ενός
ανθρώπου που δεν υπήρχε: Με πρόσωπο ωοειδές και καστανό χρώμα οφθαλμών, με το
χαρακτηριστικό δακτυλικό αποτύπωμα ενός υποψήφιου εγκληματία, με πληροφορίες
που ελάχιστα θα μπορούσαν να συμβάλουν στην κατανόηση μιας πολύπλοκης ­ όσο
και αντιθετικής ­ προσωπικότητας. Ευτυχώς, μήτε οι δημόσιες υπηρεσίες είχαν
καλύτερη εικόνα για την αξία της πλαστικής μου ταυτότητας, που ήταν μια μη
ταυτότητα: Συνήθως την κοίταζαν βαριεστημένα και επιτιμητικά ­ σε λίγες μόνον
ταυτότητες οι φωτογραφίες έμοιαζαν με τον κάτοχό τους ­ και αντέγραφαν
βιαστικά όσα στοιχεία απαιτούσε μια άχρηστη συνήθως γραφειοκρατία.

Ώσπου το θαύμα έγινε ­ ή ίσως η θεία φώτιση: Πληροφορήθηκα ότι αυτό το ξένο
προς την ύπαρξή μου αντικείμενο με συνέδεε με την παράδοση και τα πνευματικά
μας επιτεύγματα, με τον Παπαδιαμάντη και τους υπέροχους ύμνους της Μεγάλης
Εβδομάδας, με τη βυζαντινή αγιογραφία και τους απελευθερωτικούς αγώνες του
έθνους, με την περιφορά του επιταφίου αλλά και τους κινδύνους της ευρωπαϊκής
μας πορείας ­ που έμοιαζε ήδη με πορεία προς τον Γολγοθά. Κι ενώ η αναπάντεχη
σύνδεση της πλαστικής μου ταυτότητας με όλο αυτό το μεγαλείο με είχε ήδη
πείσει ότι η επέτειος των γενεθλίων της, και μάλιστα της δεκαετίας, έπρεπε να
εορτασθεί με πανηγυρισμούς και βεγγαλικά, μια δεύτερη θεία φώτιση αποδείχθηκε
ισχυρότερη της πρώτης: Αυτό το μαγικό κατασκεύασμα, ενώ ήταν μια μη ταυτότητα,
συνδεόταν επίσης με τη μισαλλοδοξία και την εθνική ομφαλοσκόπηση, με γραφικούς
ανθρώπους στην τηλεόραση, αλλά και με τα χειροκροτήματα προς τον Αρχιεπίσκοπο,
με μια Ελλάδα Ελλήνων Χριστιανών και μια άλλη Ελλάδα, που ασκούσε με
συλλαλητήρια εξωτερική πολιτική.

Με συνέδεε ακόμα με την κοσμική εξουσία της θρησκείας και με αγκυλώσεις στην
παιδεία, με φοβίες για την πρόοδο και με ό,τι, τέλος, υπονόμευε το πραγματικό
νόημα του Ελληνισμού και της ανοικτής του συνειδήσεως.

Έτσι, αποφάσισα να αποκηρύξω την επέτειο. Τα γενέθλια της ταυτότητάς μου ­ άρα
και η ίδια η ταυτότητα ­ είναι ωσάν να μην υπήρξαν ποτέ. Κάθε επέτειος άλλωστε
με θλίβει, αφού δείχνει τον χρόνο που ανελέητα περνά, ενώ σπανίως γινόμαστε
σοφότεροι.