Ι. Μ. ΚΟΝΙΔΑΡΗΣ «Κομματικοποιούν την Εκκλησία»

«Η στάση της Ιεραρχίας κομματικοποιεί την Εκκλησία. Ταυτίζει την Εκκλησία
με τη Ν.Δ. και αυτό είναι ολέθριο» επισημαίνει, μεταξύ των άλλων, σε
συνέντευξή του στα «ΝΕΑ» ο καθηγητής Εκκλησιαστικού Δικαίου της Νομικής Σχολής
του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Ι. Μ. Κονιδάρης, ο οποίος χθες παραιτήθηκε από
όλες τις επιτροπές στις οποίες συμμετείχε με προσωπική απόφαση του
Αρχιεπισκόπου, διαφωνώντας με τις αντιδράσεις στο θέμα των ταυτοτήτων.

Ι.Μ. Κονιδάρης: Διερωτώμαι σε τι στοχεύουν τα συλλαλητήρια.Είναι μια επίδειξη κοσμικής ισχύος της Εκκλησίας. Όταν η Εκκλησία παίρνει τη θέση πως όποιος διαφωνεί μαζί μας είναι εναντίον μας, αυτό είναι πολύ επικίνδυνο

Στην επιστολή παραίτησής του, μεταξύ των άλλων, αναφέρει: «Θεωρώ ότι η απόφαση
της Ιεραρχίας στο θέμα των ταυτοτήτων δεν μου αφήνει περιθώρια να προσφέρω,
στην παρούσα τουλάχιστον φάση, τις υπηρεσίες μου για το καλό της Εκκλησίας».

Ο κ. Κονιδάρης, από την πρώτη στιγμή, είχε ταχθεί υπέρ της μη αναγραφής του
θρησκεύματος στις ταυτότητες, και όλο αυτό το διάστημα προσπάθησε να πείσει τη
διοικούσα Εκκλησία ότι αυτό είναι θέμα που αφορά την πολιτεία.

ΕΡ.: Ποιοι είναι οι λόγοι που σας οδήγησαν στην απόφαση να παραιτηθείτε;

ΑΠ.: Για να είμαι σύμφωνος με τη συνείδησή μου. Θεωρώ ότι στη ζωή του ανθρώπου
υπάρχει μια στιγμή που πρέπει κανείς να πάρει ξεκάθαρη θέση και να δώσει το
στίγμα του σε ένα τόσο σημαντικό ζήτημα.

ΕΡ.: Πώς κρίνετε την έως τώρα στάση της Εκκλησίας;

ΑΠ.: Καταρχήν, πριν από πολύ καιρό, έχω προσπαθήσει να πείσω γραπτώς και
προφορικώς και τα θεσμοθετημένα όργανα της Εκκλησίας, ότι το ζήτημα των
ταυτοτήτων δεν είναι το μειζον, και ότι από τη στιγμή που η κυβέρνηση
ξεκαθάρισε τη θέση της, θα έπρεπε να είχε γίνει απόλυτα κατανοητό ότι δεν
πρόκειται να κάνει πίσω για ένα θέμα που είναι της αποκλειστικής αρμοδιότητάς
της. Το να έχει η Εκκλησία διάφορη άποψη, είναι δικαίωμά της, αλλά η διάφορη
αυτή γνώμη δεν μπορεί να φθάσει μέχρι του σημείου να επιβάλει στην κυβέρνηση
να συνδιαπραγματευθεί και να αλλάξει της άποψή της. Η στάση αυτή της Ιεραρχίας
κομματικοποιεί την Εκκλησία. Και την εμφανίζει να αντιπολιτεύεται την
κυβέρνηση, η οποία έχει λάβει πρόσφατη λαϊκή εντολή, και να συμπλέει με τη
Ν.Δ. Αυτό είναι ολέθριο για την ίδια. Η Εκκλησία αγκαλιάζει όλο το πλήρωμα,
ανεξάρτητα από πολιτική τοποθέτηση. Αυτό είναι ένα βασικό λάθος της Εκκλησίας.

«Δεν οδηγούν πουθενά»

. Ένα δεύτερο λάθος είναι η κλιμάκωση των αντιδράσεων, οι οποίες δεν φαίνεται
να οδηγούν κάπου. Και αν υποτεθεί ότι για το θέμα των ταυτοτήτων ­ ένα θέμα το
οποίο όλοι ή τουλάχιστον οι περισσότεροι δεν το βλέπουν ως τόσο σημαντικό ­
έχουν προγραμματισθεί αυτές οι αντιδράσεις, διερωτώμαι ποιες θα είναι οι
αντιδράσεις, αν η κυβέρνηση δεν δεχθεί ­ που δεν θα δεχθεί ­ να αλλάξει θέση
στο θέμα των ταυτοτήτων. Και τι θα γίνει, αν τεθούν μείζονα θέματα, όπως αυτό
της ρύθμισης της εκκλησιαστικής περιουσίας;

ΕΡ.: Η Ιεραχία εκτιμά ότι το θέμα των ταυτοτήτων είναι μόνο η αρχή και πως θα
ακολουθήσουν και άλλα μέτρα κατά της Εκκλησίας;

ΑΠ.: Είναι προφανές ότι η Εκκλησία βρίσκεται προ του φάσματος αυτού του
κινδύνου. Το γεγονός ότι επικαλείται αυτόν τον κίνδυνο δεν νομίζω οτι
δικαιολογεί την αντίδραση. Και αν υποτεθεί όμως ότι υπάρχει αυτός ο κίνδυνος,
και μόνο το γεγονός ότι συνεχώς το επικαλείται, φοβούμαι πως τελικώς θα
συμπαρασύρει άλλα ζητήματα για τα οποία κανείς δεν είχε την πρόθεση να θέσει,
τουλάχιστον τώρα.

«Επικίνδυνες αλλοιώσεις»

ΕΡ.: Ο κ. Χριστόδουλος μιλώντας στη Βέροια, εκτός των άλλων, έκανε και διάλογο
με τους πιστούς για το θέμα των ταυτοτήτων, ενώ χρησιμοποίησε τον άμβωνα για
να καταγγείλει την κυβέρνηση.

ΑΠ.: Εμένα με βρίσκει αντίθετο. Αυτά είναι επικίνδυνες αλλοιώσεις του
εκκλησιαστικού λόγου.

ΕΡ.: Πώς κρίνετε την απόφαση της Ιεραρχίας για συλλαλητήρια σε Αθήνα και
Θεσσαλονίκη;

ΑΠ.: Εγώ δεν αντιλαμβάνομαι τι επιδιώκουν τα συλλαλητήρια. Όσο ογκώδη και αν
είναι, εκτός από την απορρύθμιση της ζωής των πόλεων, πού θα οδηγήσουν; Δεν
νομίζω ότι η κυβέρηση, ακόμη και αν ήθελε, θα μπορούσε να κάνει πίσω. Γιατί αν
έκανε πίσω, το πολιτκό κόστος θα ήταν πολύ μεγαλύτερο από αυτό το οποίο
υποτίθεται ότι θα υποστεί αν επιμέινει στις θέσεις της. Διερωτώμαι λοιπόν σε
τι στοχεύουν τα συλλαλητήρια. Είναι μια επίδειξη κοσμικής ισχύος της
Εκκλησίας. Οταν η Εκκλησία παίρνει τη θέση, ότι οποιος διαφωνεί μαζί μας είναι
εναντίον μας, αυτό είναι πολύ επικίνδυνο.

ΕΡ.: Σε περίπτωση που η Εκκλησία τελικά υποχωρήσει, θα είναι η πρώτη φορά που
χάνει. Τι επιπτώσεις θα έχει για τον Αρχιεπίσκοπο;

ΑΠ.: Η ιστορία δεν παραμένει στατική, ούτε μπορεί να συγκριθεί η σημερινή
κατάσταση με εκείνη της περιόδου που συζητούνταν το θέμα της περιουσίας. Τότε,
ήταν διαφορετικά τα μεγέθη. Τότε, η Εκκλησία είχε να αντιμετωπίσει το θέμα της
περιουσίας της. Ηταν ένα θέμα που την αφορούσε άμεσα. Και επίσης πρέπει να
σημειώσω ότι ο τότε Αρχιεπίσκοπος είχε φροντίσει να μείνει στο απυρόβλητο,
ώστε να κρατάει ο ίδιος ανοικτή γραμμή επικοινωνίας με τον πρωθυπουργό, την
οποίαν και καταλλήλως αξιοποίησε, με αποτέλεσμα να οδηγηθούμε σε σύμβαση
μεταξύ Εκκλησίας και Πολιτείας για το θέμα αυτό. Ασχετα με το αν αυτή δεν
ενεργοποιήθηκε.

ΕΡ.: Πώς κρίνετε τη στάση των πολιτικών στο θέμα των ταυτοτήτων;

ΑΠ.: Μου κάνει μεγάλη εντύπωση πόσο σιωπηλοί είναι οι περισσότεροι πολιτικοί
άνδρες. Δεν παίρνουν θέση στο θέμα που έχει ανακύψει. Το θέμα δεν είναι
δογματικό, είναι νομικό και πολιτικό.

Για το τζαμί

ΕΡ.: Η ανέγερση τζαμιού είναι επίσης ένα ακόμη θέμα που συζητήθηκε, τις
τελευταίες ημέρες.

ΑΠ.: Τα τζαμί είναι μια ιστορία διδακτική. Είχε κλείσει όταν ήταν υπουργός
Εξωτερικών ο κ. Παγκαλος. Τότε, και χωρίς να διαταραχθούν οι διακριτοί ρόλοι
Εκκλησίας – Κράτους, προτού ακόμη το θέμα πάρει διαστάσεις, είχε δοθεί αρκετός
χρόνος στην Εκκλησία να το επεξεργασθεί, και τελικά το αποδέχθηκε. Δυστυχώς,
και σε αυτό το θέμα εμφανίζονται μερικοί πολιτικοί άνδρες να είναι
βασιλικότεροι του βασιλέως.

«Θα ήμουν υπέρ μιας μεγαλύτερης αυτοτέλειας της Εκκλησίας»

Ο διαχωρισμός Κράτους – Εκκλησίας είναι ένα από τα θέματα που απασχολούν
αρκετούς εκτός και εκτός Ιεραρχίας. Όμως οι μέχρι σήμερα αναφορές στο θέμα,
δεν είναι ιδιαίτερα διαφωτιστικές.

ΕΡ.: Στην προχθεσινή συνεδρίαση της Ιεραρχίας έγινε πρόταση για διαχωρισμό
Κράτους – Εκκλησίας. Πώς βλέπετε ένα τέτοιο ενδεχόμενο;

ΑΠ.: Στο θέμα του διαχωρισμού είναι σημαντικό να ξεκαθαρίσουμε τι ακριβώς
εννοούμε. Ο χωρισμός είναι μια έννοια η οποία επιδέχεται πολλές ερμηνείες. Εάν
εννοούμε τη μεγαλύτερη αυτοτέλεια της της Εκκλησίας, την αυτοδιοίκησή της, εγώ
θα ήμουν υπέρ μιας τέτοιας εξελίξεως. Αλλά αυτό προϋποθέτει ουσιαστικές και σε
βάθος χρόνου συζητήσεις και κυρίως συνεννόηση με την Εκκλησία πριν από
οποιαδήποτε απόφαση.