Στα «δύο» η Μάικροσοφτ

Τον κατακερματισμό της αυτοκρατορίας του Μπιλ Γκέιτς διέταξε χθες ο
ομοσπονδιακός δικαστής των Ηνωμένων Πολιτειών Τόμας Πένφιλντ Τζάκσον, με μια
ιστορική απόφαση που ­ εφόσον υλοποιηθεί ­ θα αλλάξει για πάντα την παγκόσμια
βιομηχανία πληροφορικής.

Σύμφωνα με την απόφαση, η ηγέτις-εταιρεία λογισμικού υποχρεούται να χωριστεί
σε δύο διαφορετικές εταιρείες: η μία από αυτές θα πουλάει το λειτουργικό
σύστημα Windows και η δεύτερη, τις εφαρμογές λογισμικού, όπως το προγραμμα
πλοήγησης στο διαδίκτυο Internet Explorer και το πακέτο προγραμμάτων Office.

Η Μάικροσοφτ, ωστόσο, έχει δεσμευθεί προς τους εργαζομένους και τους μετόχους
της ότι θα προσφύγει στο Εφετείο των Ηνωμένων Πολιτειών προκειμένου να
ανατρέψει την «ακραία» και «άδικη» ποινή που πρότεινε η αμερικανική κυβέρνηση
και 17 Πολιτείες των ΗΠΑ ως μέτρο για να αποκατασταθεί ο ανταγωνισμός στην
αγορά πληροφορικής.

Ωστόσο, η χθεσινή απόφαση του Τζάκσον είναι ιδιαίτερα σκληρή για την
γιγαντιαία εταιρεία ανάπτυξης και παραγωγής λογισμικού ηλεκτρονικών
υπολογιστών, αφού προβλέπει ότι μετά ενενήντα ημέρες η Μάικροσοφτ δεν θα έχει
πλήρη ελευθερία κινήσεων όσον αφορά τις επιχειρηματικές της πρακτικές έναντι
των ανταγωνιστών της. Μέχρι τη διάσπασή της η Μάικροσοφτ θα υποχρεωθεί να
χρεώνει τους είκοσι μεγαλύτερους κατασκευαστές ηλεκτρονικών υπολογιστών με τις
ίδιες τιμές για τα Windows. Παράλληλα, η εταιρεία θα αναγκασθεί να δώσει στις
εταιρείες ανάπτυξης λογισμικού πρόσβαση στον «πηγαίο κώδικα» των Windows, το
λειτουργικό σύστημα που βρίσκεται στο 95% των ηλεκτρονικών υπολογιστών σε όλον
τον κόσμο.

Διορία

Ο δικαστής έδωσε διορία τεσσάρων μηνών στη Μάικροσοφτ, προκειμένου να συντάξει
ένα σχέδιο διάσπασης. Ενώ οι δύο νέες εταιρείες θα μπορούν να ανταλλάσσουν
τεχνολογία μεταξύ τους, δεν θα έχουν, τα επόμενα δέκα χρόνια, το δικαίωμα να
αναπτύσσουν από κοινού νέα προϊόντα.

Η ποινή διάσπασης της Μάικροσοφτ είναι η πρώτη μετά το 1984, όταν με δικαστική
απόφαση είχε διαμελισθεί η τηλεπικοινωνιακή εταιρεία ΑΤ&Τ, προκειμένου να
λειτουργήσει ο ανταγωνισμός στην αγορά τηλεπικοινωνιών των ΗΠΑ.

Οι επιπτώσεις της διάσπασης

Η ιστορική απόφαση για τη διάσπαση της κραταιάς εταιρείας λογισμικού, εφόσον
υλοποιηθεί, θα επιφέρει δραματικές αλλαγές στην αγορά πληροφορικής που θα
επηρεάσουν άμεσα τους καταναλωτές χρήστες της πληροφορικής. Μόνο που οι
αντίδικες πλευρές διαφωνούν για τις επιπτώσεις. Από την πλευρά της κυβέρνησης
τονίζεται ότι ο κατακερματισμός της Μάικροσοφτ σε μικρότερες εταιρείες
πρόκειται να ανοίξει την όρεξη πολλών μικρότερων εταιρειών να
δραστηριοποιηθούν εντονότερα στις αγορές λογισμικού και λειτουργικών
συστημάτων που προς το παρόν κυριαρχούνται από την εταιρεία του Μπιλ Γκέιτς. Η
αύξηση του ανταγωνισμού, υποστηρίζει η αμερικανική κυβέρνηση, θα έχει
αποτέλεσμα τη ραγδαία πτώση στις τιμές των προϊόντων λογισμικού.

Η Μάικροσοφτ, από την άλλη, υποστηρίζει ότι η διάσπασή της θα αποδειχθεί
επιβλαβής όχι μόνο για τη βιομηχανία πληροφορικής αλλά και για την αμερικανική
οικονομία καθώς θα μειωθεί η ικανότητά της να καινοτομεί με τα προϊόντα της
προς όφελος των καταναλωτών. Λίγες ώρες προτού ο Τζάκσον ανακοινώσει την
απόφασή του για τη διάσπαση της Μάικροσοφτ, ο Στιβ Μπάλμερ, διευθύνων
σύμβουλος της Μάικροσοφτ, μιλούσε σε συνέδριο στο Όσλο της Νορβηγίας: «Μια
διάσπαση της Μάικροσοφτ θα είναι επιβλαβής για τους καταναλωτές και τη
βιομηχανία πληροφορικής. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θα δούμε λιγότερες
καινοτομίες, λιγότερες βελτιώσεις στα λειτουργικά συστήματα και υψηλότερες
τιμές στα προϊόντα λογισμικού για τους πολίτες σε ολόκληρο τον κόσμο».

Δύο χρόνια δικαστικής διαμάχης

Μπιλ Γκέιτς. (αριστερά) Ο ιδρυτής της Μάικροσοφτ θα προσπαθήσει να διασώσει την εταιρεία του στο Εφετείο. Πάνω ο Τόμας Πένφιλντ Τζάκσον. «Ανάξια εμπιστοσύνης» χαρακτήρησε χθες τη Μάικροσοφτ ο ομοσπονδιακός δικαστής των ΗΠΑ

Η ΜάΪκροσοφτ τέθηκε αντιμέτωπη με την αμερικανική Δικαιοσύνη όταν το Μάιο του
1998 το υπουργείο Δικαιοσύνης των Ηνωμένων Πολιτειών και 19 Πολιτείες
κατέθεσαν εναντίον της αγωγή, κατηγορώντας την ότι χρησιμοποίησε την ισχύ της
στην αγορά λειτουργικών συστημάτων ηλεκτρονικών υπολογιστών προκειμένου να
συντρίψει τους ανταγωνιστές της στην αγορά προγραμμάτων πλοήγησης στο
παγκόσμιο δίκτυο Ίντερνετ.

Το κόκκινο πανί για τους κατηγόρους της Μάικροσοφτ ήταν η κίνησή της να
ενσωματώσει το πρόγραμμα πλοήγησης στο Διαδίκτυο Internet Explorer στο
λειτουργικό σύστημα Windows που αποτελεί την καρδιά εκατομμυρίων ηλεκτρονικών
υπολογιστών σε όλον τον κόσμο. Το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης υποστήριξε
στο δικαστήριο ότι η κίνηση της Μάικροσοφτ αποτελεί αθέμιτο ανταγωνισμό και
είχε κύριο στόχο τη μείωση του μεριδίου αγοράς της εταιρείας Νέτσκεϊπ, η οποία
διαθέτει το ανταγωνιστικό του Explorer πρόγραμμα Netscape Communicator.

Πιέσεις

Παράλληλα, η Μάικροσοφτ κατηγορήθηκε ότι πίεζε κατασκευαστές ηλεκτρονικών
υπολογιστών να επιλέγουν το Explorer ως πρόγραμμα περιήγησης στο Διαδίκτυο.
Μεταξύ των αιτημάτων που ανέφερε η πλευρά των κατηγόρων στην πολύμηνη δίκη
ήταν η υποχρέωση της Μάικροσοφτ να παραδίδει στους αγοραστές των Windows ένα
CD εγκατάστασης του Communicator ή ένα CD απεγκατάστασης του Explorer.

Το βασικό αντεπιχείρημα της Μάικροσοφτ ήταν ότι οι μόνοι που πρέπει να
επιλέγουν τα χαρακτηριστικά των προϊόντων της είναι οι καταναλωτές και όχι η
αμερικανική κυβέρνηση. Παράλληλα, υποστήριξε ότι έχει αναφαίρετο δικαίωμα να
καινοτομεί με τα προϊόντα της και ότι η κυβερνητική παρέμβαση στην αγορά
πληροφορικής θα είχε αποτέλεσμα την παρεμπόδιση της καινοτομίας και την αύξηση
των τιμών στα προϊόντα λογισμικού. Ο ίδιος ο Μπιλ Γκέιτς, ειρωνευόμενος τις
αξιώσεις της κυβέρνησης, είχε κάνει την ακόλουθη δήλωση: «Το να αναγκάζει
κάποιος τη Μάικροσοφτ να προσφέρει το Communicator μαζί με τα Windows είναι
σαν να αναγκάζει την Coca Cola να προσφέρει τρία κουτάκια Pepsi με κάθε εξάδα
αναψυκτικών της…»

Τον περασμένο Νοέμβριο ο ομοσπονδιακός δικαστής Τζάκσον ανακοίνωσε τις
διαπιστώσεις του από τη δίκη, οι οποίες συμφωνούσαν με τα επιχειρήματα των
κατηγόρων της Μάικροσοφτ και ουσιαστικά αποτελούσαν μια προειδοποίηση
καταδίκης για αθέμιτο ανταγωνισμό.

Διαπραγματεύσεις

Στη συνέχεια ξεκίνησε ένας μαραθώνιος διαπραγματεύσεων μεταξύ των δύο πλευρών
για την εξωδικαστική διευθέτηση της υπόθεσης, αλλά οι διαφορές τους πλευρών
ήταν αγεφύρωτες. Η Μάικροσοφτ έκανε σημαντικές υποχωρήσεις, όπως το άνοιγμα
του πηγαίου κώδικα των Windows και τη δημιουργία μιας έκδοσης του Explorer που
δεν θα περιελάμβανε το Explorer. Οι παραχωρήσεις δεν ικανοποίησαν την πλευρά
των κατηγόρων και στις 3 Απριλίου ο Τζάκσον ανακοίνωσε την απόφασή του που
ήταν καταδικαστική για τη Μάικροσοφτ.

Στην τελευταία φάση οι δύο πλευρές διασταύρωσαν τα ξίφη τους σχετικά με την
ποινή που θα έπρεπε να επιβληθεί στη Μάικροσοφτ. Το υπουργείο Δικαιοσύνης και
17 από τις 19 Πολιτείες ζήτησαν τη διάσπαση της εταιρείας.

Από την πλευρά της η Μάικροσοφτ χαρακτήρισε την πρόταση διάσπασης «ακραία και
άδικη» και προσπάθησε να κερδίσει χρόνο προτείνοντας την εξέταση ειδικών από
την αγορά πληροφορικής και ακαδημαϊκών προκειμένου να βρεθεί η καλύτερη λύση
όσον αφορά τις κυρώσεις.