57,45 τρισ. η συνολική αποταμίευση

Οι Έλληνες εγκαταλείπουν τις παραδοσιακές μορφές αποταμίευσης και
στρέφονται σταδιακά σε νέες επενδυτικές προτάσεις, που έχουν ως βάση το
Χρηματιστήριο.

Από στοιχεία που αφορούν την αξία των αποταμιευτικών κι επενδυτικών προϊόντων
προκύπτει ότι την τελευταία πενταετία σημειώθηκε:

* στροφή των αποταμιευτών προς τη Σοφοκλέους, είτε μέσω αγοράς μετοχών, είτε
μέσω αγοράς μεριδίων Αμοιβαίων Κεφαλαίων

* μείωση του ποσοστού των αποταμιεύσεων στο σύνολο της αξίας των επενδύσεων
και των αποταμιεύσεων των ιδιωτών

* περιορισμός των ποσών που επενδύονται σε τίτλους σταθερού εισοδήματος
(έντοκα γραμμάτια, ομόλογα κ.λπ.).

Από το 5% στο… 45%

Σύμφωνα με υπολογισμούς, το 1995 οι τραπεζικές καταθέσεις κάλυπταν το 56% της
συνολικής αξίας των αποταμιευτικών και επενδυτικών προϊόντων στα οποία είχαν
τοποθετήσει τις αποταμιεύσεις τους οι Έλληνες. Επίσης, οι αγορές μετοχών το
1995 κάλυπταν περίπου το 4,95%, ενώ τα Μεικτά και τα Μετοχικά Αμοιβαία
Κεφάλαια κάλυπταν το 0,94%. Στις αρχές του 2000 οι καταθέσεις είχαν
περιορισθεί στο 31% της συνολικής αξίας των αποταμιεύσεων, σε αντίθεση με τις
άμεσες και έμμεσες τοποθετήσεις στο Χρηματιστήριο, οι οποίες στις αρχές του
2000 έφτασαν περίπου στο 45%.

Υπερδιπλασιασμός

Αναλυτικά, σύμφωνα με έρευνα των “ΝΕΩΝ”, το σύνολο των κεφαλαίων που είχαν
επενδυθεί από τους ιδιώτες επενδυτές μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου του 1999 έφτανε
στα 57,45 τρισ. δραχμές, έναντι μόλις 24,21 τρισ. δραχμών το 1995. Πρόκειται
για υπερδιπλασιασμό κεφαλαίων, που καλύφθηκε στο μεγαλύτερο βαθμό από τις
επενδύσεις στο Χρηματιστήριο.

Υπολογίζεται ότι τα ιδιωτικά κεφάλαια Ελλήνων επενδυτών που ήταν συνολικά
τοποθετημένα πέρυσι στη Σοφοκλέους ήταν κατά 17 φορές περισσότερα σε σχέση με
τα αντίστοιχα κεφάλαια του 1995, φθάνοντας σε απόλυτους αριθμούς στα 20,2
τρισ. δραχμές, έναντι περίπου 1,2 τρισ. δραχμών προ πενταετίας.

Μετοχές – Αμοιβαία

Αρκεί να αναφερθεί ότι (ποσοστιαία) οι Έλληνες επενδύουν πλέον στη Σοφοκλέους
το 35,1% των διαθεσίμων κεφαλαίων τους, έναντι μόλις 4,9% το 1995. Η ροπή προς
την κεφαλαιαγορά είχε ως αποτέλεσμα να αυξηθεί κατακόρυφα και το σύνολο των
διαθεσίμων κεφαλαίων που επενδύουν οι Έλληνες στα διάφορα επενδυτικά προϊόντα
που “κυκλοφορούν” στην αγορά και να προκύψει το δυσθεώρητο ποσό της συνολικής
αποταμίευσης των 57,45 τρισ. δραχμών, το οποίο ως ένα βαθμό είναι “φουσκωμένο”
εξαιτίας της υψηλής κεφαλαιοποίησης της χρηματιστηριακής αγοράς.

Είναι χαρακτηριστικό πάντως το γεγονός ότι αν στο ποσοστό αυτό, του 35,14%, το
οποίο αντιστοιχεί στις απευθείας επενδύσεις ιδιωτικών κεφαλαίων στο
Χρηματιστήριο, προστεθούν και τα κεφάλαια που επενδύθηκαν στη Σοφοκλέους μέσω
των Αμοιβαίων Κεφαλαίων, Μετοχικών και Μεικτών, τότε στη χρηματιστηριακή αγορά
υπολογίζεται ότι κατευθύνεται πλέον το περίπου 45% των διαθεσίμων προς
επένδυση ιδιωτικών κεφαλαίων σήμερα. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να αναφερθεί
ότι το συνολικό ενεργητικό των δύο αυτών κατηγοριών Αμοιβαίων Κεφαλαίων, από
227,5 δισ. δραχμές που ήταν το 1995 έφτασε πέρυσι στα 6 τρισ. δραχμές,
καλύπτοντας πλέον το περίπου 10,5% του συνόλου των επενδεδυμένων κεφαλαίων.

Οι καταθέσεις σε πτώση

Αντίστροφη είναι η πορεία που ακολούθησαν στο ίδιο διάστημα οι παραδοσιακές
τοποθετήσεις των ιδιωτικών κεφαλαίων, με τις τραπεζικές καταθέσεις να
σημειώνουν κάθετη πτώση. Σε απόλυτους αριθμούς η πτώση αυτή δεν είναι εμφανής,
καθώς οι καταθέσεις στις τράπεζες εμφανίζονται αυξημένες κατά 4,4 τρισ.
δραχμές το 1999 σε σχέση με το 1995.

Όμως, η ποσοστιαία συμμετοχή του συγκεκριμένου προϊόντος στο σύνολο των
ιδιωτικών κεφαλαίων που ήταν τοποθετημένα στην αγορά πέρυσι και προ πενταετίας
είναι αποκαλυπτική. Συγκεκριμένα, το ποσοστό αυτό, από το 56,02% του 1995
έπεσε στο 31,19% το 1999, χάνοντας και τη σχετική πρωτιά από τις επενδύσεις
στη Σοφοκλέους, οι οποίες στις 31/12/1999 κάλυπταν το 35,14% των συνολικών
κεφαλαίων, όπως προαναφέρθηκε.

Συνάλλαγμα – ρέπος

Αντιθέτως, μικρή έστω αύξηση σημείωσε η συμμετοχή των καταθέσεων σε
συνάλλαγμα, η οποία έφτασε πέρυσι στο 5,10% έναντι 3,67% το 1995. Η αύξηση
αυτή αποτελεί και τη μία από τις δύο εξαιρέσεις στην πτώση που παρατηρήθηκε
στο σύνολο των καταθετικών προϊόντων κατά το συγκεκριμένο διάστημα. Την άλλη
εξαίρεση συνιστά η πορεία των repos, τα οποία αφού αμφιταλαντεύτηκαν, έφτασαν
πέρυσι να προσελκύσουν 3 τρισ. δραχμές, έναντι μόλις 56 δισ. δραχμών το 1995.
Η συμμετοχή τους στο συνολικό ποσό των κεφαλαίων που επενδύθηκαν πέρυσι έφτασε
στο 5,28%, έναντι του 0,23% προ πενταετίας.

Την πτώση των καταθέσεων ακολούθησαν και μία σειρά από άλλα επενδυτικά
προϊόντα, τα οποία βρίσκονται σε άμεση σχέση με την πορεία των επιτοκίων, η
οποία υπήρξε επίσης πτωτική από το 1995 και μετά. Έτσι, από τα 540 δισ.
δραχμές που ήταν επενδεδυμένα σε ομόλογα το 1995, το 1999 παρέμειναν στο ίδιο
προϊόν μόλις 10,6 δισ. δραχμές, ενώ ανάλογη ήταν η εικόνα που διαμορφώθηκε και
με τους τίτλους του Ελληνικού Δημοσίου, καθώς η συμμετοχή τους στο σύνολο των
ιδιωτικών κεφαλαίων έπεσε στο 2,37% πέρυσι, από 22,75% το 1995.