Η αυτοκρατορία του Μέρντοχ απειλείται

Ρούπερτ Μέρντοχ. Η επιχειρηματική ήττα που υπέστη ο μεγιστάνας στην Άπω Ανατολή κλυδωνίζει την αυτοκρατορία του. Στο στιγμιότυπο ποζάρει με τη σύζυγό του, Γουέντι

Το καλοκαίρι του 1993 όταν ο 26χρονος Ρίτσαρντ Λι επιβιβάστηκε στο κότερο του
Ρούπερτ Μέρντοχ, το οποίο βρισκόταν στη Μεσόγειο, στα ανοικτά της Σαρδηνίας.
Με ένα ποτήρι κρασί στο χέρι, ο μεγιστάνας των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης
συμφώνησε να πληρώσει 850 εκατομμύρια δολάρια για τη Star TV, το δορυφορικό
τηλεοπτικό κανάλι του Λι στο Χονγκ Κονγκ, το οποίο δημιούργησε με την
οικονομική συνδρομή του πατέρα του, διάσημου επιχειρηματία Λι Κα Σινγκ.

Ο κ. Μέρντοχ πίστευε ότι η εξαγορά της Star TV θα εξασφάλιζε στην εταιρεία
του, τη News Corporation, την είσοδο στην πολλά υποσχόμενη και τεράστια
κινεζική αγορά. Ο μεγιστάνας, ο οποίος κατέκτησε την Αυστραλία, τη Βρετανία
και κατάφερε να αποκτήσει ισχυρή παρουσία στην αγορά των Ηνωμένων Πολιτειών
αλλά και να σωθεί πριν από λίγα χρόνια από τη χρεοκοπία, είδε την Άπω Ανατολή
σαν μια παρθένα αγορά με τεράστιες δυνατότητες επέκτασης για την επιχείρησή
του.

Ωστόσο, πολλοί συνεργάτες του δεν θεωρούσαν σωστή την εξαγορά. Έλεγαν ότι η
οικογένεια Λι είχε ισχυρούς δεσμούς με το Πεκίνο. Αν ο Ρίτσαρντ Λι πωλούσε,
δεν ήταν πολύ καλή ιδέα η αγορά.

Χρειάστηκαν επτά χρόνια για να δικαιωθούν. Την περασμένη εβδομάδα ο Ρίτσαρντ
Λι «έκλεψε» την Hong Kong Telecom, τη μεγαλύτερη τηλεπικοινωνιακή εταιρεία του
κρατιδίου, κάτω από τη μύτη της News Corporation και του συνεταίρου της
Singapore Telecom. Ακόμη πιο ενοχλητικό για τον Μέρντοχ είναι ότι η εταιρεία,
την οποία ο Ρίτσαρντ Λι χρησιμοποίησε για να πραγματοποιήσει την αξίας 38
δισεκατομμυρίων δολαρίων εξαγορά, η Pacific Century Cyberworks, μέχρι πριν από
ένα χρόνο δεν υπήρχε. Εισήχθη στο Χρηματιστήριο του Χονγκ Κονγκ μόλις πριν από
δύο εβδομάδες, δημιουργώντας τη φρενίτιδα που συμβαίνει την πρώτη ημέρα της
εισαγωγής μιας ιντερνετικής εταιρείας στο χρηματιστήριο.

Μαύρα σύννεφα

Μέχρι να ανακοινωθεί η εξαγορά του Λι, η News Corporation προσπαθούσε να
διασώσει μια συμφωνία που είχε κλείσει ο ίδιος ο Μέρντοχ με την Hong Kong
Telecom για την προσφορά πρόσβασης στο Ίντερνετ υψηλής ταχύτητας και
συνδρομητική τηλεόραση 50 καναλιών μέσω της Star TV. Ένας απεσταλμένος έφθασε
στο Χονγκ Κονγκ ­ ο 27χρονος γιος τού Μέρντοχ, Τζέιμς, ο οποίος είναι ανάλογης
ηλικίας με τον Ρίτσαρντ Λι ­ προκειμένου να προσπαθήσει για τη διάσωση της
συμφωνίας.

Ωστόσο, με τον Γκάρεθ Τσανγκ, διευθύνοντα σύμβουλο της Star TV, να έχει
«παυθεί» από τον ίδιο τον Μέρντοχ σε μια παλιότερη διαμάχη για τη στρατηγική
της εταιρείας, τη Star TV να αιμορραγεί οικονομικά και τον Μέρντοχ να μιλάει
για μυνήσεις εναντίον της HSBC, τους κορυφαίους επενδυτικούς τραπεζίτες του
Χονγκ Κονγκ για τις σχέσεις τους με τον Ρίτσαρντ Λι, τα μαύρα σύννεφα
πληθαίνουν στον ορίζοντα της News Corporation όσον αφορά την αγορά της Άπω
Ανατολής.

Τα προβλήματα στο Χονγκ Κονγκ παρουσιάζονται από τον ίδιο τον Μέρντοχ σαν μια
μικρή στάση στην πορεία του ίδιου προς τη δόξα. Ούτως ή άλλως, λένε οι
συνεργάτες του, τα προβλήματα εμφανίστηκαν λίγες ημέρες πριν η News
Corporation ανακοινώσει ότι βρίσκεται σε συνομιλίες για πιθανή στρατηγική
συμμαχία με την Yahoo και τη Microsoft. Με αυτούς τους πιθανούς συνεταίρους,
ποιος μπορεί να μιλάει για την ανάγκη εξαγοράς τής Hong Kong Telecom;

Ωστόσο, υπάρχουν άλλοι που υποστηρίζουν ότι η ήττα του Μέρντοχ στο Χονγκ Κονγκ
είναι ένα σύμπτωμα της βαθιάς παρακμής της News Corporation. «Ο Ρούπερτ πολύ
σπάνια χάνει κάποια μάχη», είπε ένας αναλυτής της αγοράς Μέσων Μαζικής
Ενημέρωσης. «Παρ’ όλα αυτά, όσες φορές προσπάθησε να μπεί στην αγορά της Κίνας
ηττήθηκε. Αναρωτιέμαι αν έχει χάσει την επιρροή του».

Επικριτές του Μέρντοχ ­ και υπάρχουν πολλοί ­ αναρωτιούνται αν ο μεγιστάνας
αποφασίσει να εγκαταλείψει την προσπάθεια κατάκτησης της Άπω Ανατολής, για να
ασχοληθεί περισσότερο με τις φωτιές που έχουν ξεσπάσει σε άλλα μέρη της
αυτοκρατορίας του. Ένας ανταγωνιστής του από τον χώρο των Μέσων Μαζικής
Ενημέρωσης πήγε ακόμη πιο μακριά: «Μήπως ήρθε η ώρα για να κρεμάσει το καπέλο
του και να συγκεντρωθεί στη νεαρή σύζυγό του και την παχυλή σύνταξη που έχει
εξασφαλίσει;».

Η «συνταξιοδότηση»

Το ζήτημα της «συνταξιοδότησης» μάλλον δεν υφίσταται για τον Ρούπερτ Μέρντοχ.
Ωστόσο, υπάρχουν δύο εξελίξεις που μάλλον δείχνουν τον μεγιστάνα να ανησυχεί
για το μέλλον. Η πρώτη ήταν η προαγωγή του Πίτερ Τσέρνιν, του αφεντικού της
American TV που κατάφερε να κάνει το Fox Network της News Corporation μια
αναγνωρισμένη δύναμη, στη θέση του νούμερο δύο στην αυτοκρατορία του.
Επιπλέον, σε μια συνέντευξή του στο «Νιούσγουικ» αποκάλυψε ότι ο Τσέρνιν θα
είναι ο διάδοχός του.

Αυτή ήταν η πρώτη φορά που ο Μέρντοχ μίλησε για τη διαδοχή του και προκάλεσε
έκπληξη σε όλους, αφού πίστευαν ότι θα γίνει μάχη μεταξύ των τριών παιδιών του
­ του Τζέιμς, του μεγαλύτερου αδελφού του Λάχλαν, ο οποίος διευθύνει τις
επιχειρήσεις του Μέρντοχ στην Αυστραλία, και την Ελίζαμπεθ, τη μεγαλύτερη από
τους τρεις, η οποία εργάζεται στο κανάλι BSkyB στο Λονδίνο, όπου η News
Corporation διάθετει το 40%.

Το δεύτερο ήταν τα σχόλια που έκανε ο Μέρντοχ μετά την ανακοίνωση της
συγχώνευσης μεταξύ της AOL και της Time Warner. «Ο κόσμος άλλαξε ύστερα από
αυτήν την εξαγορά», είπε ο ίδιος, δημιουργώντας πολλούς φόβους πως η News
Corporation μπορεί να γίνει ένα ορεκτικό για μια νέα ιντερνετική επιχείρηση.
Στην πραγματικότητα, η News Corporation δυσκολεύεται να προσαρμοστεί στην
εποχή του Ίντερνετ. Στην αρχή ο Μέρντοχ ήταν σκεπτικός, λέγοντας πως οι
ιντερνετικές εταιρείες είναι υπερτιμημένες και ότιν ήταν επικίνδυνο για τις
παραδοσιακές εταιρείες να εμπλακούν με τον κλάδο.

Αυτά έγιναν το 1998. Έναν χρόνο αργότερα ο Μέρντοχ υποστήριζε οικονομικά τον
Μαρκ Μπουθ, διευθύνοντα σύμβουλο της BSkyB σε μια νέα επιχείρηση που
ονομάζεται e*partners. Η επιχείρηση αυτή μπορεί να γίνει το όχημα για την
είσοδο της News Corporation στο Ίντερνετ.

Μέχρι τον περασμένο Δεκέμβριο ο Μέρντοχ έγινε θιασώτης του Ίντερνετ. Μιλώντας
σε ακροατήριο στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης τόνισε ότι το Ίντερνετ θα αυξήσει
τα αποθέματα ανθρώπινου κεφαλαίου και πως το μέλλον που βρίσκεται μπροστά μας
θα είναι πολύ καλύτερο από ποτέ.

Είναι όμως το μέλλον της News Corporation το ίδιο λαμπρό; Ο οργανισμός έχασε
πολλά από τα καλύτερα αστέρια του από ανταγωνιστές, κυρίως στον χώρο του
Ίντερνετ, και παρά την επιτυχία της μετατροπής του BSkyB σε ψηφιακό κανάλι,
παραμένει ακόμη πολύ πίσω στον χώρο των νέων Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης. Ακόμη
χειρότερο είναι ότι ο τρόπος του Μέρντοχ για να «κλείνονται» δουλειές, σύμφωνα
με τον οποίο ο όμιλός του χρησιμοποιούσε την ισχύ του στα Μέσα Μαζικής
Ενημέρωσης για να επηρεάζει πολιτικούς για την πραγματοποίηση συμβιβασμών,
αντιμετωπίζει μια σειρά από αρνητικές αντιδράσεις.

Η πρώτη ήρθε τον περασμένο χρόνο όταν ο Στίβεν Μπάιερς, υπουργός Εμπορίου και
Βιομηχανίας της Βρετανίας, ο οποίος μπλόκαρε την εξαγορά της ποδοσφαιρικής
ομάδας Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ από τη News Corporation.

Η δεύτερη συνέβη στη γενέτειρα του Μέρντοχ, στην Αυστραλία. Η απόφασή του να
πετάξει την ομάδα του ράγκμπι έξω από το πρωτάθλημα προκάλεσε διαδηλώσεις και
μυνήσεις.

Η τρίτη αντίδραση μπορεί να έλθει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η τελευταία
ανησυχεί πολύ για την επιρροή που έχει αποκτήσει η News Corporation στον χώρο
του ποδοσφαίρου, τώρα που ο Μέρντοχ διαθέτει τα δικαιώματα μετάδοσης του
σκωτσέζικου και του βρετανικού πρωταθλήματος, αλλά του Τσάμπιονς Λιγκ στη Γερμανία.