Εν λευκώ διαχείριση σε κεφάλαια τριών τρισ.

Από τις αρχές του 1999 έγινε πιο έντονη η τάση των επενδυτών να αναθέτουν τη
διαχείριση των διαθεσίμων τους σε ειδικούς. Αυτό προκύπτει τόσο από την αύξηση
των εισροών στα αμοιβαία κεφάλαια όσο και από την αύξηση των κεφαλαίων που
έχουν υπό διαχείριση χρηματιστηριακές εταιρείες παροχής επενδυτικών υπηρεσιών.
Σύμφωνα με δηλώσεις από επικεφαλής μεγάλων χρηματιστηριακών εταιρειών και
αμοιβαίων κεφαλαίων, η αυξητική αυτή τάση εμφάνισε μια «σχετική κόπωση» κατά
τους καλοκαιρινούς μήνες, όταν οι τιμές των μετοχών στο Χρηματιστήριο
σημείωναν άνοδο και όταν σχεδόν όλοι ήταν κερδισμένοι από τις επιλογές τους.
Όμως, η ανάγκη για επαγγελματική διαχείριση των διαθεσίμων και των
χαρτοφυλακίων προκύπτει στις δύσκολες ημέρες, και στην περίπτωση του
Χρηματιστηρίου, στην πτώση.

Έτσι, μετά τα μέσα Σεπτεμβρίου – Οκτωβρίου, όταν το Χρηματιστήριο δεχόταν
σημαντικές πιέσεις και τα σκαμπανεβάσματα του Γενικού Δείκτη είχαν προκαλέσει
νευρικότητα στην αγορά, αρκετοί επενδυτές στράφηκαν προς τα αμοιβαία κεφάλαια
και στις εταιρείες παροχής επενδυτικών υπηρεσιών, στις οποίες ανέθεσαν τη
διαχείριση των χαρτοφυλακίων τους.

Οι εισροές

Η τάση αυτή επιβεβαιώνεται και από τα στοιχεία για τις εισροές στα αμοιβαία
κεφάλαια το 1999 και τον πρώτο μήνα του 2000. Συγκεκριμένα, στα μετοχικά
αμοιβαία κεφάλαια εσωτερικού εισέρευσαν περισσότερα από 2,9 τρισ. δραχμές,
όταν οι συνολικές εισροές το 1999 ήταν 1,1 τρισ. δραχμές. Από τις αρχές του
2000 μέχρι τα τέλη του Ιανουαρίου, οι εισροές στα μετοχικά αμοιβαία κεφάλαια
ήταν περισσότερες από 258 δισ. δραχμές, όταν συνολικά σημειώθηκαν εκροές ύψους
278,3 δισ. δραχμών και όταν ο Γενικός Δείκτης δεν εμφάνιζε σημείο ισορροπίας.

Κατά το ίδιο διάστημα τραπεζικά στελέχη και κυρίως στελέχη σε dealing room
τραπεζών, που παρακολουθούσαν τις ροές στις καταθέσεις και σε άλλες επενδύσεις
σταθερής απόδοσης, διαπίστωναν ότι μεγάλες χρηματιστηριακές εταιρείες,
εταιρείες παροχής επενδυτικών υπηρεσιών και θεσμικοί επενδυτές διατηρούσαν
μεγάλη ρευστότητα στους πελάτες, των οποίων είχαν αναλάβει τη διαχείριση των
χαρτοφυλακίων τους. Μάλιστα, τότε έλεγαν χαρακτηριστικά ότι «εάν όλη αυτή η
ρευστότητα επενδυθεί απότομα στο Χρηματιστήριο, ο Γενικός Δείκτης θα
εκτιναχθεί». Τα ίδια στελέχη υπολόγιζαν τη ρευστότητα μόνο από τις
χρηματιστηριακές εταιρείες και τις εταιρείες παροχής επενδυτικών υπηρεσιών σε
εκατοντάδες δισ. δραχμές. Πράγματι, όπως προκύπτει από στοιχεία δύο μεγάλων
χρηματιστηριακών εταιρειών, τα συνολικά υπό διαχείριση κεφάλαια ξεπερνούν
σήμερα τα 160 δισ. δραχμές, όταν πέρυσι τέτοια περίοδο δεν ξεπερνούσαν τα 40
με 45 δισ. δραχμές. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι τα συνολικά κεφάλαια που έχει
υπό διαχείριση ο Όμιλος της Telesis σήμερα ξεπερνούν τα 100 δισ. δραχμές, όταν
πέρυσι ήταν 20-25 δισ. δραχμές. Στελέχη τής Telesis επεσήμαναν μάλιστα ότι η
τάση είναι ανοδική και ότι εντός του 2000 το ποσό αυτό θα αυξηθεί σημαντικά.
Την ίδια εκτίμηση έκαναν στελέχη της Alpha Χρηματιστηριακής, η οποία
διαχειρίζεται εν λευκώ συνολικά κεφάλαια που ξεπερνούν τα 70 δισ. δραχμές,
όταν πέρυσι ήταν περίπου 20 δισ. δραχμές.

Χρηματιστηριακά στελέχη και επικεφαλής αμοιβαίων κεφαλαίων εκτιμούν ότι
περισσότερο από τον μέσο όρο των πελατών τους είναι ικανοποιημένο από τις
αποδόσεις που τελικώς επιτυγχάνονται. Η μέτρηση του βαθμού ικανοποίησης, όμως,
δεν μετριέται εύκολα, καθώς δύσκολα μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια η
επιθυμία του επενδυτή για τους παράγοντες απόδοση, κίνδυνος και διάρκεια
επένδυσης. Επίσης, οι επιθυμίες αυτές μεταβάλλονται κατά τη διάρκεια της
επένδυσης, με αποτέλεσμα να αναπροσαρμόζονται αναλόγως τα χαρτοφυλάκια.
Ωστόσο, επισημαίνουν ότι η διαμόρφωση προσωπικών χαρτοφυλακίων είναι πολύ
δύσκολη υπόθεση και απαιτείται η ανάλογη σοβαρότητα τόσο από την πλευρά του
επενδυτή όσο και από την πλευρά της εταιρείας. Για τον λόγο αυτό υπογράφονται
ειδικές συμβάσεις που προβλέπονται από τον νόμο.

Τα αμοιβαία κεφάλαια

Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς στον οδηγό της «Μην Επενδύετε με τα Μάτια Κλειστά»
σημειώνει ότι πολλοί επενδυτές που επιθυμούν να επενδύσουν στο Χρηματιστήριο
αλλά δεν έχουν τις αναγκαίες γνώσεις και εμπειρία ή και τον αναγκαίο χρόνο,
προτιμούν να επενδύουν σε μετοχικά αμοιβαία κεφάλαια αναθέτοντας ουσιαστικά τη
συγκρότηση και τη διαχείριση του μετοχικού τους χαρτοφυλακίου στην ΑΕΔΑΚ
(Ανώνυμος Εταιρεία Διαχείρισης Αμοιβαίων Κεφαλαίων).

Οι επενδυτές για να επενδύσουν σε μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων μπορούν να
απευθύνονται στις ΑΕΔΑΚ αλλά και στις τράπεζες, τις ασφαλιστικές εταιρείες,
τις ΑΧΕ, τις ΕΠΕΥ (Εταιρείες Παροχής Επενδυτικών Υπηρεσιών), τις ΑΧΕΠΕΥ και
τις ΕΛΔΕ που συνεργάζονται με τις ΑΕΔΑΚ ως αντιπρόσωποί τους.