ΠΡΟΣΩΠΑ Ένας μάρτυρας του αιώνα

«Πατριάρχης» της ιταλικής δημοσιογραφίας, ο Ίντρο Μοντανέλλι δεν λυπάται
για τον αιώνα που φεύγει, αλλά ούτε προσδοκά πολλά από αυτόν που έρχεται.

Ίντρο Μοντανέλλι: «Όταν πηγαίνω στον οδοντογιατρό, εκτιμώ πολύ τον σύγχρονο κόσμο…»

Ενενήντα ενός ετών σήμερα, ο Μοντανέλλι μίλησε με τους μεγάλους του 20ού αιώνα
και σχολίασε τα σημαντικότερα γεγονότα του. Ίδρυσε εφημερίδες («Ιλ Τζορνάλε»,
«Λα Βότσε»), έγραψε βιβλία ιστορίας και θεατρικά έργα. Ο Χίτλερ τον απείλησε
και οι φασίστες τον καταδίκασαν σε θάνατο το 1943, αλλά και οι
Ερυθροταξιαρχίτες τον τραυμάτισαν σοβαρά το 1977 λόγω της προσήλωσής του στον
φιλελευθερισμό. «Φυσικά και τους έχω συγχωρήσει», λέει σήμερα στο γαλλικό «Λ’
Εξπρές». «Τους επισκέφθηκα στη φυλακή, τους έσφιξα το χέρι όταν βγήκαν, τους
βοήθησα οικονομικά. Όταν ο πόλεμος τελειώνει, οι πρώην αντίπαλοι σφίγγουν τα
χέρια… Ποτέ δεν μεταμελήθηκαν. Κι αυτό είναι πολύ ωραίο… Μισώ τους
μεταμελημένους…. Μπορεί κανείς να μετανιώνει, αλλά δεν πρέπει ποτέ να το
λέει».

Ο Ίντρο Μοντανέλλι εξακολουθεί να γράφει την καθημερινή στήλη του στην
«Κορριέρε ντέλλα Σέρα» και δεν έχει χάσει τίποτε από το πνεύμα ανεξαρτησίας
που τον έκανε να τα βροντήξει στην «Ιλ Τζορνάλε» όταν ο εκδότης της, ο Σίλβιο
Μπερλουσκόνι, αποφάσισε να κατέβει στην πολιτική: «Σήμερα οι περισσότεροι
πολιτικοί δεν μάχονται για προγράμματα, αλλά για συμφέροντα, για την εξουσία.
Δεν πιστεύετε βέβαια ότι ο κ. Μπερλουσκόνι μάχεται για τις ιδέες, ότι έχει καν
ιδέες. Θέλησε την εξουσία για να υπερασπίσει καλύτερα τον εαυτό του, να
ξεφύγει από τη φυλακή».

Για τον Ίντρο Μοντανέλλι, ο κόσμος είναι σήμερα καλύτερος απ’ ό,τι χθες ­
«Όταν πηγαίνω στον οδοντογιατρό, εκτιμώ πολύ τον σύγχρονο κόσμο, για τον
πατέρα μου η επίσκεψη στον οδοντογιατρό ήταν μαρτύριο…» ­ όχι όμως σε όλα τα
επίπεδα. «Στην εποχή μου», εξηγεί, «δεν ήταν εύκολο να πας κόντρα στο ρεύμα,
αλλά ήταν δυνατό. Σήμερα μπορεί να σου κοστίσει πολύ πιο ακριβά. Τελικά είμαι
ευτυχής που δεν έκανα παιδιά… Θα είχα προσπαθήσει να τους εμφυτεύσω τις
δικές μου ηθικές αξίες που είναι βασισμένες στον στωικισμό. Αλλά αυτές δεν
έχουν πια πέραση. Είτε τα παιδιά μου θα τις αρνούνταν και θα εξεγείρονταν
εναντίον μου είτε θα τις δέχονταν και θα γίνονταν δυστυχισμένα».

Ο Ίντρο Μοντανέλλι είναι άθεος. «Ανέκαθεν έψαχνα τον Θεό και ουδέποτε τον
βρήκα. Τον έψαξα επειδή πιστεύω ότι η πίστη μπορεί να δώσει εξαιρετική δύναμη.
Αυτή η δύναμη μου λείπει, αλλά δεν θεωρώ τον εαυτό μου υπεύθυνο γι’ αυτή την
έλλειψη. Κι αν πρόκειται να βρεθώ μια μέρα μπροστά στον ανώτατο Κριτή, θα
έκανα αυτόν κατηγορούμενο. Γιατί, αν υπάρχει, δίνει τη φώτιση της πίστης ­
γιατί η πίστη είναι μια φώτιση ­ μόνο σε μερικούς; … Είναι μια τεράστια αδικία!».