Πέταξαν τυφλά στον θάνατο

Στο «σύνδρομο» της υπερεκτίμησης των ιδίων των δυνατοτήτων τους που «χτυπά»
συχνά πιλότους των μαχητικών αεροσκαφών, αποδίδεται, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις
εμπειρογνωμόνων της Αεροπορίας, το τραγικό δυστύχημα με το μοιραίο Φάντομ.

Εθελοντική Ομάδα. Το πρώτο γκρουπ που έφθασε στον τόπο του δυστυχήματος αποτελείτο από τους εφέδρους

Τα συντρίμμια του Φάντομ και τις σορούς των πιλότων Ευστρατίου Γκόλια και
Νικολάου Νέζη εντοπίστηκαν σε πλαγιά του Παρνασσού (Ξηροβούνι), τρία
χιλιόμετρα έξω από το Δίστομο, ένα ακριβώς 24ωρο από την ώρα της πρόσκρουσης.

Δύο είναι σύμφωνα με επιτελείς του ΓΕΑ οι εναλλακτικές εκδοχές για το
«κάρφωμα» του αεροσκάφους στην πλαγιά, λίγο πιο πάνω από το εξωκκλήσι του
Αγίου Γεωργίου, στον δρόμο που οδηγεί στην Αράχοβα:

* Πρώτον, ο ρυθμός ανόδου να μην ήταν τέτοιος που θα επέτρεπε στο Φάντομ να
περάσει έγκαιρα πάνω από το νεφοσκεπές βουνό. ‘Η,

* Δεύτερον, το μοιραίο αεροσκάφος, που ακολουθούσε τον αρχηγό του σχηματισμού,
να πήρε πιο «κλειστά» μια (αριστερή) στροφή και, μέσα στην πυκνή ομίχλη, να
χτύπησε στην πλαγιά.

Έτσι ή αλλιώς, πάντως, οι εμπειρογνώμονες υποστηρίζουν ότι όλα θα είχαν
αποφευχθεί αν είχαν τηρηθεί επακριβώς οι κανονισμοί: δηλαδή τα πληρώματα των
δύο αεροσκαφών και ιδιαίτερα ο Νο1, είχε επιλέξει να περάσει πάνω από τον
Παρνασσό, από το σημείο που τον βρήκε «κλειστό» (νεφοσκεπή) στο ύψος της
Ιτέας. Κατά τους αξιωματικούς τα νέα καιρικά δεδομένα έπρεπε να οδηγήσουν σε
αλλαγή του αρχικού σχεδίου για πτήση δι’ όψεως («βλέπω και πηγαίνω») με πτήση
δι’ οργάνων σε ύψος 10.000 ποδών.

Όμως, πιθανώς λόγω υπερεκτίμησης των δυνατοτήτων τους τα δύο πληρώματα ­ το
ένα πίσω από το άλλο, όπως προβλέπουν οι κανονισμοί ­ προχώρησαν για παράκαμψη
του Παρνασσού από τα ανατολικά του και να βγουν στην ανοιχτή πεδιάδα (Δαύλεια,
Τιθορέα κ.λπ.). Η πτήση αυτή ­ με ταχύτητα 700 χλμ. ανά ώρα ­ έγινε μέσα από
«τρύπες» στα σύννεφα και με οριακή όραση. Ο Νο1 τα κατάφερε, αλλά ο Νο2, όπως
συνήθως γίνεται αφού έχει λιγότερες δυνατότητες ελιγμών, «κάρφωσε»…

Το «σύνδρομο» της υπερεκτίμησης των δυνατοτήτων, παραδέχονται έμπειροι
πιλότοι, αναπτύσσεται πολλές φορές από την ίδια τη φύση των αποστολών των
πιλότων, που ιδιαίτερα στο «ανάγλυφο» της Ελλάδας και τις συνθήκες του Αιγαίου
(συχνές αναχαιτίσεις στα «όρια» κ.λπ.) απαιτεί ηρωισμό αλλά και ρίσκο… Όλα
αυτά τα ερωτήματα ­ αλλά και πιθανώς άλλα που θα προκύψουν από τα ευρήματα ­
θα τα αξιολογήσει επιτροπή που συνεστήθη υπό τον ταξίαρχο Θ. Παπαδόπουλο,
έμπειρο «φαντομά».

Το πόρισμα θα εξετάσει ενδεχομένως και το θέμα της τοποθέτησης στα μαχητικά
ενός «ηχοσημαντήρα» (μπήκον), που θα επιτρέπει τον εύκολο εντοπισμό τους μέσω
δορυφόρου ύστερα από ενδεχόμενη πτώση τους. Το πιθανότερο πάντως είναι να
συνεχιστεί η ίδια πρακτική που έχει αποφασισθεί από το ΓΕΑ και τηρείται ­
σύμφωνα με τον εκπρόσωπό της απ’ όλες τις Αεροπορίες, να μην μπουν τέτοια
συστήματα με το αιτιολογικό ότι έτσι, αν τυχόν πέσουν σε εχθρικό έδαφος, σε
περίοδο πολέμου, θα κινδυνεύουν να εντοπισθούν τυχόν επιζώντες πιλότοι. Τέτοια
συστήματα πάντως φέρουν (ή πρέπει να φέρουν) τα πολιτικά και τα μεταφορικά αεροσκάφη.

Ο εντοπισμός των συντριμμιών του Φάντομ έγινε αρχικά από τον 45χρονο
αγρότη-κτηνοτρόφο από το Δίστομο κ. Σεραφείμ Καΐλη και με βάση τις οδηγίες που
έδωσαν οι κ.κ. Δημ. Πετράκος και Ν. Γαμβρίλης. Τα συνεργεία συντόνιζε από το
Δημαρχείο Διστόμου ο ταξίαρχος Παπαϊωάννου. Πρώτοι κοντά στα συντρίμμια
έφθασαν οδηγημένοι από τον κ. Καΐλη ένας αντισμήναρχος και ένας εθελοντής
καταδρομέας του Συνδέσμου Εφέδρων. Αμέσως μετά, από άλλο δρομολόγιο, έφθασε
τριμελής ομάδα εθελοντών εφέδρων καταδρομέων που συντόνιζε ο ανθυπολοχαγός
ε.α. Σεϊμένης, υπό την εποπτεία του εφέδρου ταγματάρχη Κόντου. Μετά τον
εντοπισμό των συντριμμιών σμήνος Φάντομ πέρασε πάνω από τον τόπο του
δυστυχήματος για απόδοση τιμών, ενώ ο κ. Τσοχατζόπουλος εξέφρασε τη βαθύτατη
λύπη του για τον θάνατο των δύο πιλότων.