Κοροϊδία ο ιός…

Βροχή από ηλεκτρονικές επιστολές δέχονται οι Κασσάνδρες από την Αμερική,
που προέβλεπαν ότι ο ιός της χιλιετίας θα έφερνε τη συντέλεια του κόσμου.

Ηλεκτρονικός Αρμαγεδδών. Δεν ήρθε στο ραντεβού του. (Σκίτσο από την «Γκάρντιαν»)

Οι οργισμένοι επιστολογράφοι ρωτούν: τι νόημα είχε η σπατάλη τόσου χρόνου και
χρήματος για μια «Αποκάλυψη» που δεν έγινε ποτέ; Οι γκουρού της
καταστροφολογίας μοιάζουν μπερδεμένοι. Δεν ξέρουν τι να απαντήσουν. Άλλοι
αισθάνονται ένοχοι και προσπαθούν να ζητήσουν συγγνώμη και άλλοι επιμένουν ότι
το χειρότερο δεν έχει επέλθει ακόμη. Ηλεκτρονική επιστολή (e-mail) που έλαβε ο
Εντ Γιουρντόν, ειδικός στα κομπιούτερ ο οποίος κέρδισε από τους φόβους για τον
ιό Υ2Κ, αφού πούλησε 250.000 αντίτυπα από το βιβλίο του «Η ωρολογιακή βόμβα
του 2000», τον καλεί να αναλάβει τις ευθύνες του. Ο Γιουρντόν είχε μετακομίσει
με την οικογένειά του στο Νέο Μεξικό, αφού είχε προβλέψει ότι μετά το πλήγμα
του ιού της χιλιετίας η Νέα Υόρκη θα έμοιαζε με τη Βηρυτό της δεκαετίας του
1980. Παρ’ όλα αυτά, ο Γιουρντόν επιμένει. «Μερικοί ιοί», λέει, «ίσως και
πολλοί, δεν έχουν γίνει ακόμη ορατοί».

Τεράστια δαπάνη

Ένας άλλος καταστροφολόγος που έλαβε χιλιάδες οργισμένες επιστολές είναι ο
Γκάρι Νορθ. Πριν μετακομίσει στο Άρκανσο για να επιβιώσει από τον ιό Υ2Κ, είχε
εκδώσει την εξής ανακοίνωση: «Βρισκόμαστε πάνω στον “Τιτανικό” και είναι
καιρός να αρχίσουμε να πηδάμε στις σωσίβιες λέμβους».

Ύστερα είναι και η περίπτωση του Μπρους Μπιτς από το Τορόντο, που έθαψε βαθιά
στη γη 42 σχολικά λεωφορεία, για να χρησιμεύσουν ως καταφύγιο στην καταδίωξη
από τον Αρμαγεδδώνα. Τώρα παραδέχεται πως η πρόβλεψή του, ότι δεκαεπτά
αμερικανικές πόλεις θα βυθίζονταν στο σκοτάδι και θα συγκλονίζονταν από
ταραχές, αποδείχτηκε λανθασμένη. Αν κάποιοι νιώθουν κορόιδα ύστερα από όλη
αυτή την ιστορία, οι «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» εξηγούν γιατί: με το ποσό που
δαπανήθηκε για την αντιμετώπιση τού ιού της χιλιετίας, θα μπορούσε να είχε
εξοφληθεί πέντε φορές το εξωτερικό χρέος που συντρίβει τις χώρες του Τρίτου
Κόσμου και θα μπορούσε να είχε χρηματοδοτηθεί στο δεκαπλάσιο η αντικαρκινική
έρευνα σε όλον τον κόσμο.

Η υστερία και οι δαπανηρές συνέπειές της

Μπορεί η Αμερική και η Βρετανία να ξόδεψαν δεκάδες εκατομμυρίων για την
αντιμετώπιση του υποτιθέμενου ιού, πολλές άλλες χώρες όμως προτίμησαν να τον
αγνοήσουν εντελώς.

Η Ρωσία δεν ξόδεψε τίποτα και όμως ούτε οι πυρηνικοί σταθμοί της τινάχτηκαν
στον αέρα ούτε τα αεροπλάνα της συνετρίβησαν ούτε οι τράπεζές της τέθηκαν
εκτός λειτουργίας.

Το ίδιο συνέβη στην Αφρική, τη Λατινική Αμερική και την Ασία ­ ιδιαίτερα στην
Κορέα και την Ταϊλάνδη, που προτίμησαν να ασχοληθούν με την ανάκαμψη της
οικονομίας τους μετά τις πρόσφατες κρίσεις παρά με τον ιό της χιλιετίας.

Με άλλα λόγια, ο ιός της χιλιετίας αποτελεί κλασικό παράδειγμα μαζικής
υστερίας, που δείχνει πόσο εύκολα ολόκληρες κοινωνίες μπορούν να υποκύψουν στη
μαζική ψυχολογία και πόσο δαπανηρές μπορεί να είναι οι συνέπειες. Δείχνει
επίσης πόσο εύκολα μπορεί η ψευδοεπιστήμη να παραπλανήσει κρατικούς
αξιωματούχους και επιχειρηματίες.

Όμως, τώρα, ο κυβερνητικός αξιωματούχος ή ο επιχειρηματίας γνωρίζει τι πρέπει
να πει όταν θα τον ξαναπλησιάσουν και θα του πουν να «επενδύσει» μερικά
εκατομμύρια, ας πούμε σε μια νέα έκδοση των Windows, προκειμένου να αποφύγει
την καταστροφή: «Τα ίδια ακριβώς δεν μας είχατε πει και για τον ιό της χιλιετίας;».