Βαρβαρότητες κατά των Κούρδων

Το «Βιβλίο του Μεχμέτ» μιλάει για τον πόλεμο στη νοτιοανατολική Τουρκία με
τη φωνή των στρατιωτών, που περιγράφουν όλη την αγριότητά του. Η συγγραφέας
του Ναντιρέ Ματέρ επιβραβεύτηκε με την επιτυχία του βιβλίου, που της κόστισε,
όμως, την ποινική δίωξη.

Τουρκικές επιδρομές. Πρωτοφανής ήταν η βαρβαρότητα των τουρκικών επιχειρήσεων εναντίον των Κούρδων

«Με έστειλαν να κάνω τη θητεία μου, 45 χιλιόμετρα μακριά από το χωριό μου.
Πρόκειται για κρατική πολιτική: εμείς από τη νοτιοανατολική Τουρκία είμαστε
ταγμένοι να αλληλοσκοτωνόμαστε. Σε μία μάχη, σκοτώθηκαν 16 αντάρτες του ΡΚΚ.
Τους στοιβάξαμε στο έδαφος. Το πρωί που ξύπνησα, τους είχαν κόψει τα αυτιά.
Ένιωσα απαίσια. Ο διοικητής του τάγματος έγινε έξαλλος. Ρώτησε αν υπήρχαν
μεταξύ μας ιμάμηδες. Κάποιοι σήκωσαν το χέρι τους. “Πέστε μας, δικαιολογείται
κάτι τέτοιο; Ακόμη κι αν είναι εχθροί, η προσβολή νεκρού είναι αμάρτημα για
την θρησκεία μας”, ούρλιαζε. Αργότερα, ξαπλωμένος στο κρεβάτι μου, τον είδα:
έβαζε ένα αυτί στο γράμμα που έστελνε στους δικούς του».

Τη μαρτυρία αυτή, μαζί με άλλες το ίδιο αποτρόπαιες και αποκαλυπτικές,
συγκέντρωσε και εξέδωσε σε βιβλίο η Ναντιρέ Ματέρ, μία από τις πιο
διακεκριμένες δημοσιογράφους της Τουρκίας η οποία ζει στην Κωνσταντινούπολη.
Το «Βιβλίο του Μεχμέτ» προκάλεσε αίσθηση στην Τουρκία. Κανείς δεν είχε σκεφτεί
να παρουσιάσει τη σύγκρουση μεταξύ του κράτους και των Κούρδων ανταρτών στη
νοτιοανατολική Τουρκία μέσα από τα λόγια αυτών που πολέμησαν ­ στην προκειμένη
περίπτωση 42 πρώην στρατιωτών. Πολλοί από τους στρατιώτες έκαναν λόγο για το
πόσο ανεπαρκώς ήταν εκπαιδευμένοι γι’ αυτήν την εχθρική, ορεινή περιοχή και
για τους δρόμους που τόσο συχνά ήταν ναρκοθετημένοι. Οι περισσότεροι πολέμησαν
παρά τη θέλησή τους ­ ήταν αναγκασμένοι εφόσον υπηρετούσαν τη θητεία τους.
Ένας αποκάλυψε πως ο στρατός πετούσε εκρηκτικούς μηχανισμούς σε σπηλιές,
κρησφύγετα ανταρτών, χωρίς να ελέγχει αν βρίσκονταν άνθρωποι μέσα. Άλλος είπε
ότι πυρπολούσαν εγκαταλελειμμένα κουρδικά χωριά και εκτελούσαν αμάχους.
Μερικοί δεν έκρυβαν την αγανάκτησή τους που το κράτος τούς έστειλε να
διαπράξουν τέτοιες βαρβαρότητες. Άλλοι, όμως, παραδέχονταν ότι θα ξανάκαναν τα
ίδια. Όπως εξηγεί στον πρόλογο του «Βιβλίου του Μεχμέτ» η Ναντιρέ Ματέρ, οι
ίδιοι οι στρατιώτες δίνουν το στίγμα ενός αιματηρού, άγριου και χωρίς κανόνες πολέμου.

Το βιβλίο είχε τεράστια επιτυχία και έκανε τέσσερις εκδόσεις μέσα σε λίγες
εβδομάδες. Το τίμημα της επιτυχίας, όμως, ήταν να απαγορευτεί τον περασμένο
Ιούνιο, και να δικάζονται τώρα η Ναντιρέ Ματέρ και ο εκδότης της Σεμί Σοκμέν.
Αν καταδικαστούν, αντιμετωπίζουν ποινή φυλάκισης μέχρι έξι χρόνια.

«Η δίωξη αποτέλεσε για μένα οδυνηρή έκπληξη», λέει η 50χρονη συγγραφέας. «Εγώ
απλώς μετέφερα στο χαρτί τα συναισθήματα, τις εμπειρίες, τους φόβους και τη
ζωή των στρατιωτών. Εφόσον θεωρούμε ήρωες αυτούς που πολεμούν στα βουνά, είναι
λογικό να θέλουμε να μάθουμε περισσότερα γι’ αυτούς τους “ήρωες”, οι οποίοι θα
πρέπει να έχουν το δικαίωμα να εκφραστούν».