Κλείνει η ψαλίδα των επιτοκίων

Πτωτική πορεία ακολουθεί η διαφορά επιτοκίων χορηγήσεων και καταθέσεων στο
εγχώριο τραπεζικό σύστημα (spread), αν και παραμένει σε ιδιαίτερα υψηλό
επίπεδο σε σύγκριση με τα ισχύοντα στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Η πρόσφατη μείωση των βασικών επιτοκίων της Τραπέζης της Ελλάδος οδήγησε ήδη
σε μείωση των επιτοκίων (καταθέσεων και χορηγήσεων) των Τραπεζών Εθνική, Alpha
Πίστεως, Εμπορική, EFG Eurobank, Πειραιώς (όμιλος) και Αττικής, των οποίων το
spread συρρικνώθηκε.

Η συγκράτηση

Η περαιτέρω πορεία αποκλιμάκωσης των τραπεζικών επιτοκίων θα εξαρτηθεί βέβαια
από τις αντίστοιχες επιλογές της κεντρικής τράπεζας. Η συγκράτηση των
επιτοκίων της Τραπέζης της Ελλάδος σε υψηλό επίπεδο οφείλεται κυρίως στην
ανησυχία που επικρατεί σε μακρο-οικονομικό επίπεδο για δημιουργία
πληθωριστικών πιέσεων σε κάθε αντίθετη περίπτωση. Αν και ο πληθωρισμός στην
εγχώρια οικονομία κινείται ήδη κοντά στα αντίστοιχα ευρωπαϊκά μεγέθη, αποτελεί
ένα από τα βασικά κριτήρια ένταξης της Ελλάδος στην τρίτη φάση της ΟΝΕ και
δημουργεί πρόσθετη πίεση στην κεντρική τράπεζα για την αποτελεσματική
χαλιναγώγησή του.

Η διαφορά 8,5% -14%

Σήμερα, τα νέα επιτόκια Ταμιευτηρίου, που ήδη ισχύουν στις μεγαλύτερες
ελληνικές τράπεζες, κυμαίνονται στο πεδίο του 7,5%-8,0%, ενώ τα επιτόκια
καταναλωτικών δανείων στο 16,0%-22,0%, με τη διαφορά ανάμεσά τους στο
8,5%-14,0%. Την ίδια στιγμή, στην Ευρώπη οι καταθέσεις σε ευρώ αποδίδουν
περίπου 2,5%-3,0%, ενώ το επιτόκιο των καταναλωτικών δανείων στο ευρωπαϊκό
νόμισμα κυμαίνεται στο πεδίο 7,5%-8,5% (spread 5%-5,5%).

Χωρίς αναταραχές

Όπως εκτιμά σε δηλώσεις του στα «ΝΕΑ» ο Νικόλαος Μπέης, γενικός διευθυντής
ειδικών εργασιών του ομίλου της Τράπεζας Πειραιώς, η Τράπεζα της Ελλάδος έχει
επιλέξει τη σταδιακή αποκλιμάκωση των επιτοκίων της προς αποφυγή δημιουργίας
αναταραχών στην ομαλή λειτουργία του τραπεζικού συστήματος και ευρύτερα της
οικονομίας. Σε κάθε περίπτωση, οιαδήποτε περαιτέρω μείωση των επιτοκίων
χορηγήσεων είναι απαραίτητο να συνοδευτεί από αντίστοιχη μείωση του κόστους
χρήματος των πιστωτικών ιδρυμάτων στην εγχώρια διατραπεζική αγορά. Σήμερα, το
επιτόκιο μεσοπρόθεσμου δανεισμού των τραπεζών στην αγορά αυτή κυμαίνεται
περίπου στο 9,5%, ενώ στην Ευρώπη σε περίπου 3,25%.

Συρρίκνωση

Σε μείωση μέχρι 1,5% θα έχει προχωρήσει η Τράπεζα της Ελλάδος στο τέλος του
πρώτου τριμήνου του 2000 και αθροιστικά έως και 3,0% μέχρι τον Ιούνιο του
ίδιου έτους, όπως αναφέρει ο κ. Μπέης. Η απάντηση των εμπορικών τραπεζών στην
εξέλιξη αυτή θα είναι παρόμοια της πρόσφατης εμπειρίας, δηλαδή η μείωση των
ονομαστικών επιτοκίων καταθέσεων και χορηγήσεών τους θα οδηγήσει σε συρρίκνωση
της διαφοράς μεταξύ τους (spread). Υπενθυμίζεται ότι η πρόσφατη μείωση στα
επιτόκια απλού Ταμιευτηρίου των έξι προαναφερθέντων τραπεζών κυμάνθηκε κατά
μέσο όρο στο 0,5%, ενώ στα καταναλωτικά δάνεια σε 1,4%.