[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Οι αντιδράσεις, δηλώσεις και εκδηλώσεις ορισμένων Συνελλήνων τις τελευταίες
μέρες με αφορμή την επίσκεψη του Προέδρου των ΗΠΑ στην Αθήνα ξαναθέτουν τελικά
το ερώτημα «Τι Ελλάδα θέλουμε καθώς μπαίνουμε στον εικοστό πρώτο αιώνα;». Η
σημερινή Ελλάδα είναι μια ισχυρή, αναπτυγμένη χώρα με σταθερούς, δημοκρατικούς
θεσμούς και υψηλό επίπεδο ευημερίας, χώρα ενσωματωμένη στο διεθνές σύστημα και
θεσμούς περιλαμβανομένων και των θεσμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Παρά τα
προβλήματα, αδυναμίες, ελλείμματα, παρά τους σημαντικούς θυλάκους υπανάπτυξης
που εξακολουθούν να υπάρχουν, η Ελλάδα έχει ξεπεράσει το πρότυπο της φτωχής,
αδύνατης, μίζερης χώρας.

Η Ελλάδα βρίσκεται σήμερα ανάμεσα στις τριάντα περισσότερο αναπτυγμένες χώρες
της υφηλίου. Είναι η «χώρα-υπόδειγμα» που όλες οι άλλες χώρες της περιοχής της
ΝΑ Ευρώπης προσπαθούν να μιμηθούν. Κύριος στόχος π.χ. όλων των χωρών της
Βαλκανικής είναι να αποκτήσουν τη θέση που η Ελλάδα έχει στους ευρωπαϊκούς
θεσμούς (Ε.Ε., ΝΑΤΟ κ.ά.), να κατακτήσουν το επίπεδο της Ελλάδας σε πολιτική,
οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η Τουρκία που
ουσιαστικά εκλιπαρεί για να αναγνωρισθεί ως υποψήφια για ένταξη χώρα στην Ε.Ε.
Κι όμως μια σημαντική μερίδα Συνελλήνων εξακολουθεί να λειτουργεί σ’ ένα
εντελώς διαφορετικό «πλαίσιο αναφοράς», ένα πλαίσιο που αγνοεί τη σύγχρονη
ελληνική πραγματικότητα, αλλά και τις δραματικές αλλαγές που έχουν συντελεσθεί
στη διεθνή και ευρωπαϊκή σκηνή τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα μετά το τέλος
του Ψυχρού Πολέμου.

Είναι ένα πρότυπο που τροφοδοτείται από τους μύθους, αναμνήσεις, τραύματα,
θρυμματισμένα οράματα, απογοητεύσεις μιας άλλης εποχής. Η μερίδα αυτή
εμφανίζεται να απορρίπτει τη διεθνή και ευρωπαϊκή θέση της χώρας, να
αμφισβητεί το ρόλο και τα επιτεύγματα της χώρας, να θεωρεί, όπως ελέχθη, ότι η
χώρα βρίσκεται «υπό επικυριαρχία» και να θέλει ένα άλλο «πρότυπο πορείας» για
τη χώρα. Αλλά ποιο είναι αυτό το άλλο πρότυπο; Υπάρχει κάτι έξω από τη
συμμετοχή στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τους άλλους θεσμούς; Εάν υπάρχει, ας
διατυπωθεί. Βεβαίως δεν υπάρχει. Και γι’ αυτό όλες οι χώρες της περιοχής
θέλουν να μιμηθούν το «ελληνικό πρότυπο».

Ο Π.Κ. Ιωακειμίδης είναι αναπληρωτής καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών.