Ο πόλεμος των «έξι ημερών»

Μια μικροσκοπική νησίδα μέσα σ’ ένα πέλαγος εχθρότητας ξεπήδησε το κράτος του
Ισραήλ. Με έκταση πάνω-κάτω παρόμοια της Κρήτης. Κι όμως από την εποχή που
ιδρύθηκε κατόρθωσε να παραμένει συνεχώς στην επικαιρότητα λόγω της εχθρότητας
που γνώρισε από τον αραβικό περίγυρο, που δεν έβλεπε με καλό μάτι την πολιτική
του εβραϊκού κράτους να υποδέχεται ολοένα και νέους πολίτες.

Ο λαός του Ισραήλ άρχισε να καλλιεργεί εδάφη που είχαν μείνει χέρσα επί
αιώνες, επιταχύνοντας την οικονομική ανάπτυξή του και δημιουργώντας ένα υψηλό
βιοτικό επίπεδο άγνωστο σε άλλα μέρη της Μέσης Ανατολής.

Πέρα από τα ισραηλινά σύνορα όμως, ζούσαν ένα εκατομμύριο Άραβες που είχαν
γεννηθεί στην Παλαιστίνη, αλλά παρέμεναν πρόσφυγες πολέμου χωρίς να τους
επιτρέπεται η επιστροφή.

Το κράτος του Ισραήλ αντιπροσώπευε στο αραβικό έθνος τις δυτικές
ιμπεριαλιστικές δυνάμεις που το υποστήριζαν. Για πολλά χρόνια ο πόλεμος
παρέμενε μια συνεχής απειλή, μια και η Γαλλία, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η
Βρετανία παρουσιάζονταν ως εγγυήτριες δυνάμεις στη γραμμή κατάπαυσης του
πυρός, ελέγχοντας την εισροή όπλων στην περιοχή.

Ο Νάσερ και οι άλλοι Άραβες

Ο πιο σημαντικός πόλεμος από όσους έγιναν στη Μέση Ανατολή μετά την ανακήρυξη
του κράτους του Ισραήλ ήταν εκείνος που αποκλήθηκε «των έξι ημερών».
Διαμόρφωσε μια δυναμική ύπαρξης του κράτους του Ισραήλ και του έδωσε το
δικαίωμα να έχει στη διάθεσή του αραβικά εδάφη, τα οποία κατόπιν
διαπραγματεύθηκε για την απόκτηση «ειρήνης και ασφάλειας».

Τα αραβικά κράτη, πολύ πριν από τον πόλεμο εκείνον, είχαν αρνηθεί να
αποδεχθούν την ύπαρξη ενός αποκλειστικά εβραϊκού κράτους στην Παλαιστίνη.

Ο πρόεδρος Νάσερ της Αιγύπτου εκπροσωπούσε έναν αναγεννημένο αραβικό εθνικισμό
και το παράδειγμά του θα ακολουθήσουν τα περισσότερα αραβικά κράτη.

Ο Νάσερ ήταν ο πρώτος που είχε ζητήσει την καταστροφή του Ισραήλ και έκλεισε
τη διώρυγα σε όσα πλοία έπιαναν εβραϊκά λιμάνια. Οι Άραβες κήρυξαν εμπορικό
εμπάργκο εναντίον του Ισραήλ. Η κατάσταση αυτή κράτησε περίπου 10 χρόνια. Τον
Μάιο του 1967 οι Σοβιετικοί μπαίνουν αποφασιστικά στο παιχνίδι έχοντας
εξασφαλίσει τη συμπάθεια των Σύρων όσο και των Αιγυπτίων.

Προειδοποιούν τις δύο αυτές χώρες ότι το Ισραήλ έχει συγκεντρώσει στην
ισραηλινο-συριακή μεθόριο μεγάλες δυνάμεις προετοιμάζοντας επίθεση.

Στην έρημο του Σινά

Ο Νάσερ για να δείξει την αλληλεγγύη του προς τους Σύρους αρχίζει επιδεικτικά
να συγκεντρώνει στρατεύματα στην Έρημο του Σινά.

Το Ισραήλ είχε ζητήσει από την Ιορδανία να μην πάρει μέρος στις εχθροπραξίες
που φαινόταν πως θα ξεσπούσαν από στιγμή σε στιγμή. Ο Νάσερ όμως ενθάρρυνε τον
Ιορδανό μονάρχη, πείθοντάς τον ότι η νίκη «ήταν με το μέρος τους».

Ο Ου Θαντ, που ήταν την εποχή εκείνη γ.γ. του ΟΗΕ, υποκύπτει ασυζητητί στην
πίεση της Αιγύπτου να απομακρύνει τους κυανόκρανους από τη γραμμή
αντιπαράθεσης στο Σινά. Έτσι, ύστερα από 11 χρόνια, ισραηλινά και αιγυπτιακά
στρατεύματα βρίσκονται πάλι αντιμέτωπα.

ΗΠΑ και ΕΣΣΔ

Οι ΗΠΑ και η ΕΣΣΔ κατάλαβαν πλέον πως ο πόλεμος είναι επικείμενος. Συνέστησαν
αυτοσυγκράτηση στα κράτη της επιρροής τους, αλλά μάταια πια. Ο Νάσερ ήθελε τα
πράγματα να σταματήσουν εκεί. Χωρίς να διακινδυνεύσει πολλά, είχε αναδειχθεί ο
ηγέτης του αραβικού έθνους. Το Ισραήλ όμως αποφάσισε ότι έπρεπε να πολεμήσει.
5 Ιουνίου 1967, 7.30 το πρωί, η ισραηλινή αεροπορία πλήττει και τα 19
αιγυπτιακά αεροδρόμια. Μέσα σε τρεις ώρες η αιγυπτιακή αεροπορία δεν υπήρχε
πια. Αργότερα, το ίδιο πρωί, η ισραηλινή αεροπορία κατάφερε καίριο πλήγμα στη
συριακή και στην ιρακινή αεροπορία, ενώ κατέστρεφε και την ιορδανική.

Την επομένη τα ισραηλινά στρατεύματα απωθούν τους Ιορδανούς στην άλλη όχθη του
Ιορδάνη, και πετυχαίνει κατάπαυση του πυρός με την Ιορδανία.

Στην Παλιά Πόλη

Ταυτόχρονα τα ισραηλινά τεθωρακισμένα χτυπούσαν και προήλαυναν στον διάδρομο
της Γάζας και στην έρημο του Σινά. Η μάχη για την Ιερουσαλήμ στοίχισε στο
Ισραήλ τις περισσότερες απώλειες του πολέμου, αλλά την Τετάρτη 7 Ιουνίου το
Ισραήλ επέστρεψε ύστερα από 1.900 χρόνια στην Παλιά Πόλη. Στις 8 Ιουνίου οι
ισραηλινές δυνάμεις έχουν φθάσει στις όχθες της διώρυγας του Σουέζ και
στρέφονται εναντίον των Υψωμάτων του Γκολάν.

Η κατάληψη των υψωμάτων του Γκολάν

Η πιο εντυπωσιακή επιχείρηση ήταν στο Γκολάν. Μέσα σε εικοσιτέσσερις ώρες
έπεφτε η θεωρούμενη ως πλέον απόρθητη αμυντική γραμμή του κόσμου.

Οι Ισραηλινοί αντίκρυσαν τις πεδιάδες που οδηγούσαν στη Δαμασκό.

Ο πόλεμος κράτησε στην πραγματικότητα 132 ώρες και 30 λεπτά. Πολύ λιγότερο κι
από έξι ημέρες.

Οι μάχες στο αιγυπτιακό έδαφος κράτησαν τέσσερις ημέρες. Ο πόλεμος εκείνος θα
μπορούσε να είχε κρατήσει πολύ περισσότερο, αν τα εδάφη που είχε καταλάβει το
Ισραήλ ήταν πυκνοκατοικημένα (όπως στην περίπτωση των συριακών υψιπέδων του
Γκολάν ή τις αιγυπτιακής Λωρίδας της Γάζας και του Σινά). 10 Ιουνίου.

Η Συρία υπογράφει συμφωνία κατάπαυσης του πυρός.

Ο πόλεμος με την Αίγυπτο θα τερματιστεί επίσημα το 1979, όταν οι δύο χώρες θα
υπογράψουν Συμφωνία Ειρήνης. Ήταν η δεύτερη φορά που το Ισραήλ καταλάμβανε το
Σινά, μέσα σε μια δεκαετία. Αφαιρούσε έτσι από τον Αιγύπτιο ηγέτη την
πρωτοκαθεδρία που προσπαθούσε να έχει στον αραβικό κόσμο.

Η Αίγυπτος ήταν η πρώτη που υποχώρησε στις αμερικανικές πιέσεις και υπέγραψε
Συμφωνία Ειρήνης με το Ισραήλ. Οι φανατικοί Αδελφοί Μουσουλμάνοι όμως θα
δολοφονήσουν το πρόεδρο Ανουάρ Σαντάτ, που είχε διαδεχθεί τον Νάσερ.

Αλλά σημαντικότερη εξέλιξη στο Μεσανατολικό ήταν η αναγνώριση του δικαιώματος
των Παλαιστινίων για αυτοδιοίκηση και ήδη έχουν τεθεί οι βάσεις για τη
δημιουργία του παλαιστινιακού κράτους. Αγκάθι εξακολουθεί να είναι η
Ιερουσαλήμ, που θέλουν τόσο οι Παλαιστίνιοι όσο και οι Ισραηλινοί για πρωτεύουσα.