Η άνοδος έφερε κερδοφορία στις εισηγμένες

Μεγάλο μέρος των κερδών, που φθάνει μέχρι 97%, των εισηγμένων εταιρειών στο
Χρηματιστήριο προέρχεται από μετοχές και ομόλογα. Αυτό προκύπτει από τους
ισολογισμούς του πρώτου εξαμήνου του έτους, οι οποίοι αποκαλύπτουν ότι σε
ορισμένες, μάλιστα, περιπτώσεις τα κέρδη από μετοχές και ομόλογα αποτελούν το
σύνολο σχεδόν της κερδοφορίας.

Αύξηση κατά 102,8% παρουσίασαν τα κέρδη 248 εισηγμένων εταιρειών, έναντι 260
του συνόλου, σύμφωνα με τους ισολογισμούς του πρώτου εξαμήνου. Συγκεκριμένα,
τα κέρδη προ φόρων ανήλθαν σε 1,2 τρισ. δραχμές, έναντι 589,1 δισ. δραχμών
κατά το αντίστοιχο περσινό εξάμηνο. Τα στοιχεία αυτά προκύπτουν από ανάλυση
των λογιστικών καταστάσεων και ισολογισμών του α’ εξαμήνου των εισηγμένων
εταιειών , με στόχο να διαπιστωθεί όχι το ποσό της αύξησης της κερδοφορίας,
αλλά η ποιότητα των κερδών των εισηγμένων εταιρειών.

Η αύξηση αυτή δεν μπορεί να αποδοθεί μόνο στην ανοδική πορεία των πωλήσεων
παρά την κατά 4 φορές υπερκάλυψη του πληθωρισμού. Η αύξηση δεν μπορεί επίσης
να αποδοθεί σε βελτίωση των όρων συνθηκών λειτουργίας των εταιρειών, όπως
εκφράζεται με το μεικτό περιθώριο κέρδους. Είναι μάλλον προφανές ότι η
γιγάντωση της κερδοφορίας προέρχεται από μη λειτουργικά έσοδα, δηλαδή από
κέρδη χρηματοοικονομικών πράξεων ή έκτακτα έσοδα.

Ειδικότερα, περίοπτη θέση στην παρούσα ανάλυση έχει ο κλάδος των τραπεζών,
καθώς η αύξηση των κερδών ξεπέρασε τον μέσο όρο του αντίστοιχου μεγέθους του
συνόλου των εισηγμένων. Πράγματι, η μεγαλύτερη αύξηση στην κερδοφορία
παρατηρήθηκε στις τράπεζες, όπου το ποσοστό ανήλθε σε 275,92%. Τα συνολικά
κέρδη προ φόρων των τραπεζών ανήλθαν στο πρώτο εξάμηνο σε 631 δισ. δραχμές,
έναντι 167,9 δισ. δραχμών στο πρώτο εξάμηνο του 1998. Η αύξηση των κερδών των
τραπεζών σε απόλυτα μεγέθη συνέβαλε κατά 52%, περίπου, στον σχηματισμό των
συνολικών κερδών.

Σημαντικό κομμάτι των κερδών προέρχεται από χρηματοοικονομικές πράξεις, δηλαδή
από αγοραπωλησίες μετοχών, ομολόγων και χρηματοοικονομικών προϊόντων. Από τα
συνολικά κέρδη των τραπεζών, το 44% προέρχεται από κέρδη επί συναλλαγών σε
μετοχές, ομόλογα και χρηματοοικονομικά προϊόντα. Το 44% αντιστοιχεί στο ποσό
των 170 δισ. δραχμών.

Το στοιχείο αυτό, προκύπτει ύστερα από την αφαίρεση της υπεραξίας της
Εμπορικής Τράπεζας. Η συμβολή της Εμπορικής Τράπεζας στη διαμόρφωση των
συνολικών κερδών του κλάδου προέρχεται από την υπεραξία που δημιουργήθηκε από
την πώληση της Ιονικής Τράπεζας και ανέρχεται σε 226,7 δισ. δραχμές. Αν
αφαιρεθεί το ποσό αυτό, τα συνολικά κέρδη των τραπεζών μειώνονται κατά 37%,
ενώ τα κέρδη όλων των εισηγμένων κατά 19%. Το ποσοστό αύξησής τους σε σχέση με
το πρώτο εξάμηνο του 1998 μειώνεται σε 64%.

Πάντως, από την ίδια πηγή προκύπτει ότι σε ορισμένες τράπεζες τα κέρδη από
χρηματοοικονομικά προϊόντα ξεπερνούν το 70% του συνόλου και φθάνουν μέχρι 97%.
Ιδιαίτερα θετικά αποτελέσματα παρουσίασαν και οι Εταιρείες Επενδύσεων (αύξηση
κερδών κατά 121%) βοηθούμενες από την άνοδο των τιμών στο Χρηματιστήριο και
τις συνεχείς αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου στις οποίες προέβησαν, καθώς και οι
ασφαλιστικές εταιρείες. Από τα στοιχεία προκύπτει ότι γενικά ο
χρηματοπιστωτικός τομέας υπήρξε η λοκομοτίβα της ανόδου στην κερδοφορία.

Από τους υπόλοιπους κλάδου, σημειώνεται εκείνος των Εκδόσεων (αύξηση κερδών
κατά + 105%). Μεγάλο όμως μέρος των κερδών προήλθε από πώληση Συμμετοχών. Τα
κέρδη των Συμμετοχών αυξήθηκαν κατά +223% και των Ξενοδοχείων κατά +96%,
ξεκινώντας, όμως, από χαμηλή βάση.

Συνολικά, άνοδος κερδών παρατηρήθηκε σε 21 κλάδους (78% του συνόλου), η οποία
κυμάνθηκε από 7% έως 270% και πτώση στους υπόλοιπους 6, με μεγαλύτερο ποσοστό
υποχώρησης το 39%.

Οι συνολικές πωλήσεις αυξήθηκαν κατά 12% περίπου, αγγίζοντας τα 3 τρισ. δρχ.
(8% του εκτιμώμενου για το 1999 ΑΕΠ). Είναι φανερό ότι οι εισηγμένες στο
Χρηματιστήριο εταιρείες παρουσιάζουν εντονότερη ανάπτυξη από τις μη
εισηγμένες. Στους επιμέρους κλάδους θα πρέπει να επισημάνουμε την απρόσκοπτη
ανάπτυξη των εταιρειών πληροφορικής (αύξηση πωλήσεων κατά 57%) και την
επιτάχυνση των εργασιών στις κατασκευαστικές εταιρείες.

Σε απόλυτα μεγέθη, ο πλέον «παραγωγικός» κλάδος υπήρξε αυτός των
τηλεπικοινωνιών, όπου ο κύκλος εργασιών ξεπέρασε το μισό τρισ. δρχ.
Ακολούθησαν οι κλάδοι της Διατροφής (389 δισ. δρχ.) και ο Μεταλλουργικός (326
δισ. δρχ.). Από τους 25 κλάδους, μόνο δύο (αυτοί της Ενέργειας ­ Ελλ.
Πετρέλαια ­ και του Ξύλου) είχαν μείωση στις πωλήσεις.