ΠΡΟΣΩΠΑ Ο καλλιτέχνης και οι λογιστές

Το όνομά του είναι τυπωμένο δίπλα σε φωτογραφίες σε έντυπα όλου του κόσμου:
Sipa Press σημαίνει Γκεκσίν Σιπαχίογλου.

Γκεκσίν Σιπαχίογλου. «Όχι και να υπογράψω με τύπους που δεν ξέρουν να τρώνε παρά σάντουϊτς!»

Στα 72 χρόνια του, ο «Σίπα», όπως τον φωνάζουν οι φίλοι του, ηγείται των 500
φωτοειδησεογράφων του πρακτορείου Sipa, το οποίο ίδρυσε το 1973. Είχε
ξεκινήσει την καριέρα του στο επάγγελμα αρκετά νωρίτερα, στη γενέτειρά του,
την Τουρκία και, το 1956, η εφημερίδα στην οποία εργαζόταν ως αθλητικός
συντάκτης, η «Εξπρές» της Κωνσταντινούπολης, τον έστειλε να καλύψει τον πόλεμο
του Σινά. Έπεσε πάνω σ’ ένα απόσπασμα Αιγύπτιων στρατιωτών που κοίτονταν
τραυματισμένοι και οι φωτογραφίες του έκαναν τον γύρο του κόσμου. Έγινε
αρχισυντάκτης στην «Εξπρές» και γρήγορα απέκτησε διεθνή φήμη στο φωτορεπορτάζ.
Από το 1962 άρχισε να δουλεύει στη «Χουριέτ»: έγινε ο πρώτος δημοσιογράφος που
διείσδυσε στην κομμουνιστική Αλβανία· ο μοναδικός ρεπόρτερ που μπήκε λαθραία
στην Κούβα τη στιγμή της κρίσης των πυραύλων· ο άνθρωπος που εντόπισε την
πρώτη γνωστή φωτογραφία του τρομοκράτη Κάρλος. Ένας ρεπόρτερ αποτελεσματικός:
«Πάνε περισσότερα από τριάντα χρόνια που με καλούν όποτε θέλουν να βρουν την
αδύνατη φωτογραφία», λέει ο Σπαχίογλου στο γαλλικό περιοδικό «ΛΈξπρές».

Ίδρυσε το Sipa το 1973 στο Παρίσι: ένα γραφείο λίγων τετραγωνικών μέτρων στη
λεωφόρο των Ηλυσίων Πεδίων. Σήμερα η εταιρεία απασχολεί 172 υπαλλήλους που
στεγάζονται σε πέντε ορόφους μιας υπερμοντέρνας πολυκατοικίας, στα υπόγεια της
οποίας και πίσω από μια ατσάλινη πόρτα συντηρούνται πολλοί τόνοι φωτογραφιών
αρχείου. Όσο για τα οικονομικά αποτελέσματα της εταιρείας, από τζίρο 320
εκατομμύρια δραχμές, το 1979, έφτασε φέτος τα 6 δισεκατομμύρια. Με το αρχείο
του και τους 500 φωτορεπόρτερ σ’ όλο τον κόσμο που συνεργάζονται μαζί του, το
Sipa αξίζει σήμερα χρυσάφι. Και οι υπερατλαντικοί μεγιστάνες το έχουν βάλει
στο μάτι ­ με πρώτο τον Μπιλ Γκέητς, ο οποίος θέλει να το ενσωματώσει στην
τράπεζα φωτογραφιών Corbis που έχει δημιουργήσει. Έπειτα από 25 χρόνια στο
επάγγελμα, ο Σιπαχίογλου δεν θα είχε αντίρρηση να εισπράξει μερικά
δισεκατομμύρια. Αλλά η συνάντησή του με τους δύο εκπροσώπους της Corbis, σ’
ένα από τα καλά εστιατόρια του Παρισιού, ήταν ατυχής: «Είναι αλήθεια πως
κουράστηκα να πολεμάω μόνος επικεφαλής του πρακτορείου, αλλά από εκεί μέχρι να
βάλω το κεφάλι μου στον πάγκο του χασάπη… Δεν ζητάς από ένα ζωγράφο να
εγκαταλείψει το καβαλέτο του στα 70 του», είπε ο Σιπαχίογλου πριν εκραγεί: «Εν
πάση περιπτώσει, όχι και να υπογράψω με τύπους που δεν ξέρουν να τρώνε παρά
σάντουϊτς!». Ήταν μια συνάντηση ενός καλλιτέχνη με δύο λογιστές, σχολίασαν οι
σερβιτόροι του εστιατορίου.