Αντινατοϊκό σύμφωνο

Η Ρωσία και η Κίνα επιθυμούν να σχηματίσουν μια στενή συμμαχία ώστε να
αντισταθμίσουν την παγκόσμια επιρροή των ΗΠΑ, δήλωσαν οι πρόεδροι της Ρωσίας
και της Κίνας Μπόρις Γιέλτσιν και Τζιάν Τζεμίν, οι οποίοι συναντήθηκαν χθες
στο Μπισκέκ, την πρωτεύουσα του Κιργιστάν.

Γιέλτσιν – Τζεμίν. Ο πρόεδροι Ρωσίας και Κίνας θεμελίωσαν, σύμφωνα με τους παρατηρητές, ένα αντινατοϊκό σύμφωνο

Σύμφωνα με τους «Τάιμς» του Λονδίνου, αυτή η σινο-ρωσική συνάντηση
υπογραμμίζει την αντίδραση της Μόσχας και του Πεκίνου στην ηγεμονία του ΝΑΤΟ
στο Κόσοβο και την αποφασιστικότητα των δύο πρωτευουσών να αντισταθούν στις
δυτικές επεμβάσεις σε περιοχές που θεωρούν «αυλές» τους.

Ο Γιέλτσιν έφθασε στο Μπισκέκ για μια συνάντηση των «Πέντε της Σανγκάης», μιας
χαλαρής συμμαχίας της Ρωσίας, της Κίνας και των τριών κεντροασιατικών
δημοκρατιών του Καζαχστάν, του Τατζικιστάν και του Κιργιστάν, που συστάθηκε
τον Απρίλιο του 1996 στη Σανγκάη. Μολονότι το μεγαλύτερο μέρος της ημερήσιας
διάταξης ήταν αφιερωμένο στην περιφερειακή ασφάλεια, σε μεθοριακά ζητήματα και
το εμπόριο, το ενδιαφέρον της έγκειτο εξαρχής στην ενίσχυση του άξονα Μόσχας –
Πεκίνου που σηματοδοτεί και την αυξανόμενη αποφασιστικότητα της Ρωσίας και της
Κίνας να αντιμετωπίσουν την επαπειλούμενη παγκόσμια κυριαρχία των ΗΠΑ.

Η συνάντηση γίνεται σε μια εποχή που η υγεία του προέδρου Γιέλτσιν είναι
ασυνήθιστα καλή. «Είμαι έτοιμος για μάχη, ιδιαίτερα με τους Δυτικούς», δήλωσε
ο Ρώσος πρόεδρος προς τους δημοσιογράφους κατά την άφιξή του στο Μπισκέκ,
κάνοντας τους παρατηρητές να περιμένουν από τη συνάντηση αυτή κάτι περισσότερο
από ευγένειες και τυπικότητες. Χθες ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Ιγκόρ Ιβανόφ
υποβάθμισε τη δήλωση του Γιέλτσιν λέγοντας ότι ο πρόεδρος εννοούσε τη
«δραστήρια μάχη» που δίνει η Ρωσία για μια πολυπολική παγκόσμια τάξη, αλλά
λίγο αργότερα, μετά τις κατ’ιδίαν συνομιλίες του Γιέλτσιν με τον Τζιάν, ο
Ρώσος πρόεδρος προέτρεψε για στενότερες σχέσεις της Ρωσίας με την Κίνα ώστε να
μπορέσουν να αντικρούσουν από κοινού την αμερικανική επιρροή στις διεθνείς
υποθέσεις.

«Η παρούσα σύνοδος πραγματοποιείται κάτω από συνθήκες όξυνσης της κατάστασης
διεθνώς», δήλωσε ο Ρώσος πρόεδρος, προσθέτοντας ότι «ορισμένα κράτη προσπαθούν
να δημιουργήσουν έναν κόσμο που θα είναι κατάλληλος μόνο γι’αυτά, αψηφώντας
παντελώς το γεγονός ότι ο κόσμος είναι πολυπολικός». Ο Τζιάν ακολούθησε στο
ίδιο μοτίβο: «Η διαδικασία σχηματισμού ενός πολυπολικού κόσμου είναι δύσκολη,
αλλά είναι μια τάση αμετάκλητη», τόνισε χωρίς να αναφέρει ρητά τις ΗΠΑ. Και
στη δήλωση, που δόθηκε στη δημοσιότητα από τη συνάντηση και την οποία
υπογράφουν, εκτός των Γιέλτσιν και Τζιάν, οι πρόεδροι Νουρσουλτάν Ναζαρμπάγεφ
του Καζαχστάν, Ιμαμάλι Ραχμόνοφ του Τατζικιστάν και Ασκάρ Ακάγεφ του
Κιργιστάν, υπογραμμίζεται πως «η δημιουργία ενός πολυπολικού κόσμου είναι ο
μόνος δρόμος για να εξασφαλισθεί η ανάπτυξη και να υπάρξει μακροπρόθεσμη
εγγύηση της ασφάλειας».

Σύμφωνα με τον Μάικλ Μπίνιον, τον ανταποκριτή των «Τάιμς» στη Μόσχα, κυρίως
τρία ζητήματα είναι αυτά που έχουν κάνει τη Μόσχα να ενδιαφέρεται πολύ για τη
βελτίωση των σχέσεών της με την Κίνα: η υποφώσκουσα οργή για το γεγονός ότι η
Δύση προσέφερε ισχυρή ηθική υποστήριξη στους Τσετσένους αντάρτες· η ανησυχία
για την είσοδο της Ουγγαρίας, της Πολωνίας και της Τσεχικής Δημοκρατίας στο
ΝΑΤΟ και για την επικείμενη νέα επέκταση της δυτικής Συμμαχίας· και η αίσθηση
αδυναμίας και η απογοήτευση που δημιουργήθηκε στη Μόσχα από την επέμβαση του
ΝΑΤΟ στο Κόσοβο και την ανικανότητα της Ρωσίας να κάνει οτιδήποτε πέρα από το
να προσαρμοσθεί στα σχέδια του ΝΑΤΟ.

«Επικίνδυνο προηγούμενο το Κόσοβο»

Η Κίνα θεωρεί επίσης το Κόσοβο ως ένα επικίνδυνο προηγούμενο που θα μπορούσε
να χρησιμοποιηθεί για να δικαιολογήσει άλλες δυτικές επεμβάσεις σε ολόκληρο
τον κόσμο χωρίς έγκριση από τα Ηνωμένα Έθνη.

Ιδιαίτερα ευαίσθητη στην υποστήριξη που προσφέρει η Δύση στην υπόθεση του
κατεχόμενου Θιβέτ, στην Ταϊβάν και στους Κινέζους υποστηρικτές των ανθρωπίνων
δικαιωμάτων, προσβλέπει στη Μόσχα για να αντισταθεί σε οποιαδήποτε περαιτέρω
εξασθένηση του παραδοσιακού αποκλεισμού του ΟΗΕ από τις εσωτερικές υποθέσεις
των χωρών.

«Η συνάντηση μεταξύ των δύο προέδρων έγινε σε πολύ θερμή, φιλική και
εποικοδομητική ατμόσφαιρα», δήλωσε χθες ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Ιβανόφ.
«Οι σχέσεις μας είναι τώρα στο ανώτερο σημείο τους και συναντήσεις τέτοιου
είδους είναι πολύ σημαντικές για τις δύο χώρες και προς το συμφέρον τόσο της
περιφερειακής όσο και της διεθνούς σταθερότητας», πρόσθεσε.

Και η διαπίστωση μιας κοινής προσέγγισης της Κίνας και της Ρωσίας σε
περιφερειακά και διεθνή ζητήματα ισοδυναμεί, λένε παρατηρητές, με αυστηρή
προειδοποίηση προς τη Δύση να μείνει μακριά από τις «αυλές» των δύο χωρών.