ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Ντρεπόταν που ήταν ζωντανή

Να αισθάνεσαι άχρηστος, ανίκανος να κάνεις οτιδήποτε για να βοηθήσεις.
Ανάμεσα στα ερείπια και τις τηλεοπτικές κάμερες, να ντρέπεσαι που είσαι ζωντανός.

Ανθρώπινο δράμα. Το τοπίο μετά τον σεισμό

Όταν ζητούσαν από τη Βρετανή συγγραφέα Μωρήν Φρήλυ να κλείσει τα μάτια και να
φανταστεί μια ειρηνική σκηνή, εκείνη διάλεγε πάντα την Κωνσταντινούπολη. Εκεί
μεγάλωσε, σ’ ένα σπίτι που βλέπει τον Βόσπορο. Από το μπαλκόνι της έβλεπε τα
τάνκερ να περνούν (κι αργότερα να συγκρούονται). Κοίταζε τα σπίτια στην
ασιατική πλευρά της πόλης, κι όταν μπορούσε να δει την αντανάκλαση της Δύσης
στα παράθυρά τους ξεχνούσε όλες τις σκοτούρες της. Γαλήνευε. Κι ονειρευόταν.

Έπειτα έφυγε για την Αγγλία. Και τα καλοκαίρια που ερχόταν να δει την
οικογένειά της, δύο απορίες βασάνιζαν το μυαλό της. Πόσα εκατομμύρια ακόμη
ψυχές μπορεί να χωρέσει αυτή η πόλη; Κι αν γίνει ένας μεγάλος σεισμός, πόσα
από τα χάρτινα κτίρια που τους στεγάζουν θα μείνουν όρθια; Η συγγραφέας έμελλε
να πάρει απάντηση στο δεύτερο τουλάχιστον ερώτημά της από πρώτο χέρι. Κοιμόταν
στο σπίτι της αδελφής της εκείνη την τρομερή νύχτα, μαζί με τα δυο της παιδιά.
Το σπίτι όμως ήταν παλιό, κάπου 160 ετών, και δεν έπαθε τίποτα. Μετά το πρώτο
σοκ, επέστρεψε στο κρεβάτι. Κι έπρεπε να έλθει το πρωί, οι ειδήσεις από το
ραδιόφωνο και οι σκηνές από την τηλεόραση, για να συνειδητοποιήσει τι είχε
συμβεί. Και να αρχίσει να ψάχνει τι απέγιναν τα αγαπημένα της πρόσωπα. Και να
αναρωτιέται τι μπορεί να κάνει, πώς μπορεί να φανεί χρήσιμη εν μέσω του
γενικού χάους.

Ήταν ανώφελο, γράφει στην «Ιντιπέντεντ». Έβλεπε στην τηλεόραση ανθρώπους να
προσπαθούν να βγάλουν τους δικούς τους από τα ερείπια κι ήθελε να μπει σ’ ένα
αυτοκίνητο για να βοηθήσει, αλλά έπειτα άκουγε για τα πλήθη των περίεργων που
αποκλείουν τους δρόμους και εμποδίζουν το έργο των σωστικών συνεργείων. Ήθελε
να δώσει αίμα και γρήγορα συνειδητοποιούσε ότι τα νοσοκομεία δεν είχαν τρόπο
να το αποθηκεύσουν. Άκουγε ότι υπήρχε ανάγκη για διερμηνείς, αλλά όταν
τηλεφωνούσε και έδινε το όνομά της την πληροφορούσαν ότι δεν μπορεί να βρεθεί
ο συντονιστής. Έκανε έναν κατάλογο των ειδών που είχε ανάγκη, αλλά όταν έφτανε
στο μπακάλικο αισθανόταν ότι διαπράττει ένα είδος προδοσίας, ότι
συμπεριφερόταν σαν να μην είχε συμβεί τίποτα. Φαίνεται πως και οι άλλοι το
ίδιο σκέπτονταν, γιατί όταν προσπαθούσε να τους μιλήσει απέστρεφαν τα μάτια.

Το πρώτο πρωί, οι φίλοι της που έχασαν τα σπίτια τους μιλούσαν για τη ζωή και
τον θάνατο. Το δεύτερο, παραπονιόνταν ότι ο κόσμος στον δρόμο είναι ήδη πολύς.
Το τρίτο, άρχιζαν τις ερωτήσεις. Γιατί η κυβέρνηση αντέδρασε τόσο άσχημα; Πώς
είναι δυνατόν να έχουν διαπράξει οι εργολάβοι ένα τέτοιο έγκλημα; Και η μόνιμη
επωδός ήταν: «Ντρέπομαι για τη χώρα μου».

Η Μωρήν Φρήλυ, αντίθετα, ντρεπόταν που ήταν ζωντανή.