Οι βιομηχανίες ετοιμάζονται για το φυσικό αέριο

Το «πράσινο φως» από τη ΔΕΠΑ περιμένουν οι ελληνικές βιομηχανικές
επιχειρήσεις, προκειμένου να θέσουν σε εφαρμογή τα σχέδιά τους για συμπαραγωγή
ηλεκτρικής ενέργειας, με τη χρήση φυσικού αερίου.

Όπως επισημαίνουν τα αρμόδια στελέχη των πλέον ενεργοβόρων βιομηχανιών της
χώρας, με την τιμή του φυσικού αερίου καθηλωμένη στα σημερινά απαγορευτικά
επίπεδα, τα σχέδια για συμπαραγωγή θα παραμείνουν «παγωμένα» με αποτέλεσμα οι
ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις να στερούνται της δυνατότητας μείωσης του
ενεργειακού τους κόστους.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις, η χρησιμοποίηση φυσικού αερίου για συμπαραγωγή
ηλεκτρικής ενέργειας θα έχει σαν αποτέλεσμα τη μείωση του κόστους ενέργειας
από 15% έως 30%, ανάλογα με τη βιομηχανική μονάδα.

Η μείωση αυτή θα είχε ευεργετικές επιπτώσεις στην ελληνική βιομηχανική
παραγωγή που τα τελευταία χρόνια, παρά τις μεγάλες επενδύσεις που
πραγματοποιεί για την ανανέωση και τον εκσυγχρονισμό του μηχανολογικού της
εξοπλισμού, η ανταγωνιστικότητά της δεν έχει φθάσει ακόμη στα επίπεδα των
Ευρωπαίων ανταγωνιστών της, πολλοί από τους οποίους χρησιμοποιούν ήδη φυσικό
αέριο για συμπαραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις ανθρώπων της αγοράς, η τιμή του φυσικού αερίου για
βιομηχανική χρήση σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες είναι κατώτερη τουλάχιστον κατά
40% σε σύγκριση με την τιμή που είναι σε θέση να το διαθέσει σήμερα η ΔΕΠΑ
στις ελληνικές βιομηχανικές μονάδες. Πρέπει πάντως να επισημανθεί ότι στις
προθέσεις της σημερινής διοίκησης της ΔΕΠΑ είναι η διαμόρφωση μιας νέας
τιμολογιακής πολιτικής πώλησης του φυσικού αερίου για συμπαραγωγή ηλεκτρικής
ενέργειας σε επιχειρήσεις τόσο του δευτερογενούς όσο και του τριτογενούς τομέα.

Ωστόσο, κάτι τέτοιο δεν είναι εφικτό άμεσα χωρίς κυβερνητική παρέμβαση που να
θέτει σε νέες βάσεις τη συμφωνία ΔΕΠΑ – ΔΕΗ, που προβλέπει ότι η τιμή του
φυσικού αερίου που πουλά η πρώτη στη δεύτερη δεν μπορεί να είναι ακριβότερη
από την τιμή πώλησης φυσικού αερίου σε άλλους πελάτες.

Σήμερα η ΔΕΗ, που απορροφά το 65% των πωλήσεων της ΔΕΠΑ, αγοράζει το φυσικό
αέριο με 14 δολάρια την γιγακαλορί, που όμως κρίνεται ως απαγορευτική τιμή για
τις ιδιωτικές επιχειρήσεις που σχεδιάζουν να προχωρήσουν σε επενδύσεις
συμπαραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με χρήση φυσικού αερίου.

Τι λένε οι επιχειρήσεις

Ενδιαφέρον για συμπαραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας με χρήση φυσικού αερίου έχει
ήδη εκδηλωθεί κυρίως από την πλευρά βιομηχανικών μονάδων ιδιαίτερα
ενεργοβόρων, όπως είναι η Αλουμίνιον της Ελλάδος, εταιρείες του ομίλου της
Βιοχάλκο, η γαλακτοβιομηχανία Δέλτα, οι τσιμεντοβιομηχανίες Τιτάν και ΑΓΕΤ
Ηρακλής, η Ελληνική Βιομηχανία Ζάχαρης, η Μαΐλης, το Διαβαλκανικό Ιατρικό
Κέντρο του Ομίλου Αποστολόπουλου κ.ά.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της ΔΕΠΑ, ανάλογο ενδιαφέρον αναμένεται να εκδηλωθεί
και από μεγάλα ξενοδοχειακά συγκροτήματα, εμπορικά κέντρα, αθλητικές
εγκαταστάσεις, νοσοκομεία, θερμοκήπια, τηλεθερμάνσεις και τηλεψύξεις σε
αστικές περιοχές με δυνατότητα παροχής ζεστού νερού, θέρμανσης και κλιματισμού.

Βεβαίως, όπως εκτιμά και η διοίκηση της ΔΕΠΑ, η τεχνικοοικονομική σκοπιμότητα
δημιουργίας μονάδων συμπαραγωγής με καύση φυσικού αερίου εξαρτάται από δύο
βασικούς παράγοντες που είναι κυρίως η τιμή πώλησης του φυσικού αερίου καθώς
και η τιμή αγοράς από τη ΔΕΗ της περίσσειας ηλεκτρικής ενέργειας.

Πάντως, αρμόδια στελέχη μεγάλων ενεργοβόρων εταιρειών επισημαίνουν ότι παρά το
αναμφισβήτητο οικονομικό όφελος που παρουσιάζει η συμπαραγωγή ηλεκτρικής
ενέργειας από φυσικό αέριο, οι διοικήσεις των εταιρειών δεν είναι
διατεθειμένες να προχωρήσουν στην υλοποίηση των σχετικών επενδυτικών τους
προγραμμάτων αν προηγουμένως δεν υπάρξουν σαφείς εγγυήσεις τόσο για τη σταθερή
ροή φυσικού αερίου προς την Ελλάδα όσο και για τη διαμόρφωση της τιμής του σε
χαμηλά επίπεδα.

Όπως εκτιμά ανώτατο διευθυντικό στέλεχος μεγάλης ελληνικής
τσιμεντοβιομηχανίας, οι παλιάς τεχνολογίας εγκαταστάσεις της Ρωσίας
δημιουργούν επιφυλάξεις για τις δυνατότητες σταθερής προμήθειας φυσικού αερίου
από τη χώρα αυτή και μόνο η ολοκλήρωση του αγωγού Ιταλίας – Ελλάδος μπορεί να
δώσει τις απαραίτητες εγγυήσεις για τη σταθερή ροή του ενεργειακού αυτού καυσίμου.

Η συμπαραγωγή και τα οφέλη της

Με τον όρο συμπαραγωγή, καθορίζεται η συνδυασμένη παραγωγή ηλεκτρικής
ενέργειας και θερμικής ενέργειας και αποτελεί μία από τις σημαντικότερες
τεχνολογίες εξοικονόμησης και ορθολογικής χρήσης της.

Είναι γνωστό ότι σε ένα ηλεκτρικό σύστημα παραγωγής και διανομής, μόνο το
30-35% της ενέργειας του καυσίμου χρησιμοποιείται παραγωγικά, ενώ το υπόλοιπο
χάνεται ή αποβάλλεται στο περιβάλλον υπό μορφήν θερμότητος και αποτελεί
τεράστια σπατάλη πρωτογενούς ενέργειας.

Όμως, το μεγαλύτερο ποσοστό της απορριπτόμενης θερμότητας μπορεί να ανακτηθεί
και να χρησιμοποιηθεί ωφέλιμα σε βιομηχανικές διεργασίες ή για τη θέρμανση και
τον κλιματισμό κτιρίων ή για τη θέρμανση θερμοκηπίων, κολυμβητηρίων κ.λπ.,
αυξάνοντας έτσι τον βαθμό απόδοσης της ενεργειακής μετατροπής του καυσίμου στο 80-85%.

Μία μονάδα συμπαραγωγής αποτελείται από μία κινητήρια μηχανή που μπορεί να
είναι ένας κινητήρας εσωτερικής καύσης τύπου αυτοκινήτου ή μηχανής ντίζελ ή
ένας αεριοστρόβιλος, συνδεδεμένης με μία γεννήτρια παραγωγής ηλεκτρικής
ενέργειας.

Στην περίπτωση αυτή με διάφορες διατάξεις αξιοποιείται η απορριπτόμενη θερμική
ενέργεια και παράγεται ατμός ή χρήσιμο ζεστό νερό.

Η χρήση του φυσικού αερίου στα συστήματα συμπαραγωγής θεωρείται η καλύτερη
επιλογή σε σχέση με άλλα συμβατικά καύσιμα, τόσο από οικονομικής όσο και από
περιβαλλοντικής σκοπιάς.

Η συμπαραγωγή ως αποτελεσματικό και αποδοτικό σύστημα αξιοποίησης της
πρωτογενούς ενέργειας, συμβάλλει ουσιαστικά στη μείωση των εκπεμπόμενων ρύπων
και ιδιαίτερα του διοξειδίου του άνθρακα, που έχει ως αποτέλεσμα τον
περιορισμό του φαινομένου του θερμοκηπίου.

Οι μονάδες συμπαραγωγής προσφέρονται στην αγορά από ισχύ ολίγων Κιλοβάτ μέχρι
πολλών Μεγαβάτ και εγκαθίστανται όπου απαιτείται συνδυασμένη χρήση ηλεκτρικής
ενέργειας και θερμότητας ή ψύξης.

Στα τελευταία χρόνια τόσο στην Ευρώπη όσο και στην Αμερική έχουν εγκατασταθεί
πολυάριθμες μονάδες συμπαραγωγής λόγω του υψηλού ενεργειακού βαθμού απόδοσης
της εντυπωσιακής μείωσης του συνολικού κόστους της παραγόμενης θερμικής και
ηλεκτρικής ενέργειας και της σημαντικής μείωσης των εκπεμπόμενων ρύπων, που
μπορεί να φθάσει στο 50%.

Συμπερασματικά, μπορεί να λεχθεί ότι η συμπαραγωγή αποτελεί μια ενδιαφέρουσα
εναλλακτική πρόταση στην καλύτερη και οικονομικότερη ενεργειακή εξυπηρέτηση
των χρήστων, με αξιόλογη εξοικονόμηση πόρων και θεαματικό περιορισμό της ρύπανσης.

Στη χώρα μας η συμπαραγωγή είχε περιορισμένη εφαρμογή σε ορισμένες
βιομηχανίες, αλλά σήμερα με την έλευση του φυσικού αερίου ανοίγονται άλλες προοπτικές.

Η Πολιτεία, προκειμένου να πετύχει εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας και να
προωθήσει τεχνολογίες φιλικές στο περιβάλλον, όπως είναι η συμπαραγωγή, έχει
θεσπίσει κίνητρα μέσω ειδικών προγραμμάτων, επιδοτούμενων σε ποσοστό που
φθάνει το 35%, όπως είναι το ΕΠΕ (Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Ενέργειας) και ο
Νόμος 2244/94. Όμως εκείνο που θα συμβάλει ουσιαστικά στην προώθηση των
συστημάτων συμπαραγωγής είναι το φυσικό αέριο που ήδη έχει τροφοδοτήσει πολλές
βιομηχανίες και με την ανάπτυξη μέσα στο 1999 από τη ΔΕΠΑ των Εταιρειών
Διανομής Φυσικού Αερίου, θα μπορεί να εξυπηρετήσει βιομηχανικούς και
εμπορικούς χρήστες στις περιοχές Αττικής, Θεσσαλονίκης, Λάρισας και Βόλου.