Ξέρουν γλώσσες, όχι ελληνικά

Κάθε φορά στις Γενικές Εξετάσεις το ίδιο απίθανο φαινόμενο παρατηρείται: οι
περισσότεροι από τους Έλληνες μαθητές που ομιλούν κάποια ξένη γλώσσα
εκφράζονται καλύτερα σε αυτήν, δηλαδή στα αγγλικά και τα γαλλικά, ακόμα και
στα ισπανικά και τα γερμανικά, παρά στα… ελληνικά. Και παρ’ ότι στα ιταλικά
παραδόξως δεν τα πάνε και τόσο καλά, εν τούτοις στα λατινικά τα καταφέρνουν
πολύ καλύτερα από ό,τι στα αρχαία ελληνικά!

Μια μάτια στους στατιστικούς πίνακες των πρόσφατων αποτελεσμάτων των Γενικών
Εξετάσεων αρκεί για να επιβεβαιώσει το παράδοξο. Αν κάποιος εξετάσει τις
υψηλές βαθμολογίες (15,5 – 20) για το μάθημα της Έκθεσης, θα δει ότι στην Α’
Δέσμη έγραψε καλά το 10,9% των μαθητών, ενώ στην Δ’ Δέσμη μόλις το 8,2%. Το
αντίστοιχο ποσοστό όμως για τα γλωσσικά ειδικά μαθήματα είναι για τα αγγλικά
12,3%, για τα γαλλικά 14,2%, για τα γερμανικά 11,2% και για τα ισπανικά 13,3%.
Μόνο στα ιταλικά δεν τα πάνε καλά οι Έλληνες μαθητές, αφού μόλις 4,4% κατάφερε
να πάρει καλή βαθμολογία. Πάντως οι μαθητές της Β’ και Γ’ Δέσμης τα πήγαν
καλύτερα στα ελληνικά, αφού πέτυχαν επιδόσεις της τάξης του 29% και 20%,
αντίστοιχα, στην Έκθεση.

Όμως ενώ τα ιταλικά τούς μπερδεύουν, τα λατινικά όχι μόνο δεν τους δυσκολεύουν
καθόλου, αλλά έχουν αναδειχτεί στο… καλύτερο μάθημα από όλα, από πλευράς
επιδόσεων! Εφέτος, το 64,4% των μαθητών της Γ’ Δέσμης έγραψαν στα λατινικά από
15,5 – 20, ποσοστό που είναι το υψηλότερο για όλα τα μαθήματα όλων των Δεσμών.
Αλλά την ίδια στιγμή, μόνο το 30% των ίδιων μαθητών, δηλαδή οι μισοί σε
σύγκριση με τα λατινικά, πετυχαίνουν αντίστοιχες βαθμολογίες στα αρχαία ελληνικά…

Το φαινόμενο βέβαια δεν είναι καινούργιο, ωστόσο η επισήμανσή του θα έπρεπε να
έχει προβληματίσει νωρίτερα ­ και όχι μόνο τους φιλολόγους. Όσο για την
εξήγησή του, είναι και αυτή προφανής: οι μαθητές που εξετάζονται στα ειδικά
γλωσσικά μαθήματα προορίζονται κυρίως για τις αντίστοιχες ξενόγλωσσες
Φιλολογικές Σχολές και έχουν όλοι σπουδάσει τη γλώσσα στην οποία εξετάζονται
συνήθως από μικρά παιδιά, σε φροντιστήρια και ινστιτούτα. Η Έκθεση, πάλι,
ενέχει και το στοιχείο της υποκειμενικότητας, οπότε δεν αποδίδουν όλοι καλά
παρ’ ότι εξετάζονται στη μητρική μας γλώσσα. «Ας είναι καλά τα φροντιστήρια!»,
λέει επιγραμματικά ο πρόεδρος των φροντιστηρίων ξένων γλωσσών κ. Ι. Φλουράς.

Όσον αφορά τη διαφορά αρχαίων ελληνικών – λατινικών, ο πρόεδρος του Κέντρου
Εκπαιδευτικής Έρευνας κ. Μιχ. Κασσωτάκης την αποδίδει κυρίως στην κατά πολύ
λιγότερη σχολική ύλη των λατινικών σε σύγκριση με τα αρχαία, αλλά και στη
διαφορά επιπέδου δυσκολίας των δύο αρχαίων γλωσσών. Πάντως το παράδοξο
υπάρχει, και κατά τον πρόεδρο του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου κ. Θ. Εξαρχάκο
αποδεικνύει και τα τρωτά σημεία του προηγούμενου εξεταστικού συστήματος, που
έστελνε τα παιδιά στα φροντιστήρια για να μάθουν τεχνικές, ώστε να περνούν τα
συγκεκριμένα μαθήματα των Δεσμών που είναι χρήσιμα για την εισαγωγή στα ΑΕΙ,
χωρίς να εμβαθύνουν στην πραγματική γνώση. Και συχνά χωρίς να μαθαίνουν ούτε
καν να εκφράζονται σωστά στη μητρική τους γλώσσα, παρ’ ότι από πολύ μικρά
μαθαίνουν στα φροντιστήρια να εκφράζονται στις ξένες. Χρησιμοθηρία στη μάθηση τουτέστιν.

Ας μην απορούμε λοιπόν για τα «γκρίνγκλις» των νέων (που αποδεικνύεται πως θα
μπορούσαν εξίσου καλά να είναι «γκρίκντοϊτς», «γρεκοφράγκικα»,
«γρεκοσπανιόλικα» κ.ο.κ.), ώσπου να αντιμετωπίσουμε τέτοια φαινόμενα… Μπίτερ
μπατ τρου!