Η Αργεντινή φοβίζει τις αγορές

Δύο χρηματιστές συνομιλούν στην αίθουσα του Χρηματιστηρίου του Μπουένος Άιρες. Την προηγούμενη Δευτέρα, ο βασικός δείκτης του Χρηματιστηρίου σημείωσε εντυπωσιακή πτώση

Οι φόβοι για τα προβλήματα της Λατινικής Αμερικής κυρίευσαν και πάλι τους
επενδυτές. Και όταν φοβούνται καταφεύγουν πάντα στη σχετικά ασφαλή αγορά
ομολόγων των Ηνωμένων Πολιτειών. Το αποτέλεσμα ήταν μια πολύ όμορφη κούρσα στα
ομόλογα, παρά την πιθανότητα για μια νέα αύξηση των επιτοκίων από την
ομοσπονδιακή τράπεζα των ΗΠΑ τον ερχόμενο Αύγουστο.

Την περασμένη εβδομάδα οι επενδυτές ανησύχησαν από την κατάσταση που επικρατεί
στην αργεντίνικη οικονομία: οικονομική κρίση, ένα συνεχώς αυξανόμενο έλλειμμα
του προϋπολογισμού και προεδρικές εκλογές που έχουν προγραμματιστεί για τον
ερχόμενο Οκτώβριο.

Όλα αυτά προστίθενται στην αυξανόμενη αβεβαιότητα για την πορεία οικονομικής
ανόρθωσης της χώρας. Η προσπάθεια αυτή υπονομεύτηκε από τις δηλώσεις ενός
υποψηφίου για την προεδρία της Αργεντινής, ο οποίος το περασμένο
Σαββατοκύριακο ανακοίνωσε ότι θα ζητήσει από τον Πάπα να υποστηρίξει την
πρότασή του για διαγραφή μέρους του εξωτερικού χρέους της χώρας.

Τη Δευτέρα οι τιμές των αργεντίνικων ομολόγων σημείωσαν κατακόρυφη πτώση
ωθώντας υψηλότερα τα επιτόκια. Ο βασικός δείκτης του Χρηματιστηρίου του
Μπουένος Άιρες σημείωσε πτώση κατά 8,7% και το κύμα πωλήσεων εξαπλώθηκε στις
χρηματιστηριακές αγορές της Βραζιλίας, του Μεξικού και της υπόλοιπης Λατινικής
Αμερικής. Την Τρίτη το Χρηματιστήριο του Μπουένος Άιρες ανέκαμψε ελαφρώς και
εξασθένησε η ζήτηση για αμερικανικά ομόλογα. Η απόδοση των 30ετών ομολόγων του
αμερικανικού δημοσίου, η οποία έπεσε τη Δευτέρα στο 5,9%, έδειξε
σταθεροποιητικές τάσεις. Πολλοί αναλυτές των αναδυόμενων αγορών υποστήριξαν
ότι οι επενδυτές το παράκαναν πουλώντας μαζικά τη Δευτέρα και τόνιζαν ότι οι
φόβοι για χρεοκοπία της Αργεντινής ήταν υπερβολικοί.

Δυσοίωνο το μέλλον

Ωστόσο, ακόμη και αν οι επενδυτές το παράκαναν, οι προβλέψεις για τη
μελλοντική πορεία των αγορών της Λατινικής Αμερικής δεν είναι οι καλύτερες.
Μερικοί αναλυτές προβλέπουν ότι η πίεση στις αγορές της Αργεντινής θα
συνεχιστεί, ιδίως αν η ομοσπονδιακή τράπεζα των Ηνωμένων Πολιτειών αποφασίσει
να αυξήσει τα επιτόκια κατά τη διάρκεια της επόμενης συνεδρίασής της τον
Αύγουστο. Και αυτό διότι θα γίνει πολύ πιο δύσκολη η προσπάθεια των χωρών της
Λατινικής Αμερικής να προσελκύσουν ξένα κεφάλαια.

«Αυτό που με ανησυχεί περισσότερο είναι ο θόρυβος που θα ακούγεται από σήμερα
μέχρι και τις προεδρικές εκλογές», λέει ο Χοσέ Λουίζ Ντάζα, γενικός διευθυντής
του τμήματος αναδυόμενων αγορών της χρηματιστηριακής εταιρείας Τζέι Πι
Μόργκαν. Ο Ζοακίν Κοτάνι, επικεφαλής οικονομολόγος για θέματα Λατινικής
Αμερικής στον επενδυτικό οίκο Λέχμαν Μπράδερς, υποστήριξε ότι η Αργεντινή θα
συνεχίσει να είναι «στόχος αστάθειας. Το μόνο που θα μπορέσει να κάνει η
κυβέρνηση είναι να προσπαθήσει να πείσει τους επενδυτές ότι οι εξελίξεις των
τελευταίων ημερών ήταν υπερβολικές και πως τα πράγματα θα βελτιωθούν».
Επιπλέον, ο Κοτάνι σημειώνει ότι «κανείς δεν προσδοκά, ούτε και η ίδια η
κυβέρνηση της Αργεντινής, ότι η κατάσταση θα βελτιωθεί μέσα στο 1999».

Αβεβαιότητα λόγω εκλογών

Οι ανησυχίες για το οικονομικό μέλλον της Αργεντινής δεν μπορούν να
καταπολεμηθούν εύκολα. Οι εκλογές θα φέρουν μια νέα κυβέρνηση με άγνωστη
πολιτική και μέχρι τότε οι υποψήφιοι θα προσπαθήσουν να προσελκύσουν ψήφους με
σχόλια που θα κάνουν τους ξένους επενδυτές να νιώθουν άβολα.

Απόδειξη, το γεγονός ότι το κύμα πωλήσεων της Δευτέρας ήταν αποτέλεσμα των
δηλώσεων ενός υποψηφίου για την προεδρία. Ο Εντουάρντο Ντουχάλντε, κυβερνήτης
του Μπουένος Άιρες και υποψήφιος για την προεδρία της Αργεντινής, δήλωσε ότι
επιθυμεί να ζητήσει από τον Πάπα να υποστηρίξει τη διαγραφή μέρους του
εξωτερικού χρέους της χώρας του.

Τα λόγια του προκάλεσαν ανησυχία στις αγορές. Οι επενδυτές νιώθουν ανασφάλεια
όταν ακούνε ότι μια χώρα μπορεί να διακόψει τις πληρωμές των δόσεων του
εξωτερικού της χρέους, παρά το γεγονός ότι οι προεκλογικές υποσχέσεις δεν
τηρούνται πάντα μετά τις εκλογές.

Για παράδειγμα, ο νέος πρόεδρος της Βενεζουέλας Ούγκο Τσάβες, ενώ κατά τη
διάρκεια της προεκλογικής του καμπάνιας μιλούσε για την αναδιάρθρωση του
εξωτερικού χρέους της χώρας του, όταν ανέλαβε την εξουσία προσπάθησε να
μειώσει τις ανησυχίες των επενδυτών.

Η Αργεντινή αναμένεται να μην αντιμετωπίσει ιδιαίτερα προβλήματα στις
δανειακές της υποχρεώσεις για το υπόλοιπο του 1999, γεγονός που μειώνει τις
πιθανότητες χρεοκοπίας. Ωστόσο, υπάρχει πολύ μεγαλύτερη πιθανότητα για
χρεοκοπίες επιχειρήσεων, σημειώνει ο Κοτάνι.

Μέχρι το πρώτο τρίμηνο του επόμενου χρόνου η προοπτική μιας κρατικής
χρεοκοπίας θα είναι περισσότερο αβέβαιη. Και η νέα κυβέρνηση θα κληθεί να βρει
πόσο μεγάλο είναι το έλλειμμα και πώς θα το καλύψει.Ο Ντάζα υποστηρίζει ότι τα
επιτόκια της Λατινικής Αμερικής δεν δείχνουν επενδυτικούς φόβους για το
ενδεχόμενο χρεοκοπίας της Αργεντινής: «Τα βραχυπρόθεσμα επιτόκια θα ήταν
υψηλότερα από τα μακροπρόθεσμα, αν οι αγορές ανησυχούσαν».

Ωστόσο, η σενεχώς αυξανόμενη διαφορά μεταξύ των επιτοκίων της Λατινικής
Αμερικής και των αμερικανικών ομολόγων δείχνει ότι πολλοί επενδυτές ανησυχούν
πράγματι για την ικανότητά τους να ρευστοποιήσουν γρήγορα τα ομόλογα χωρών της
Λατινικής Αμερικής, αν κάτι δεν πάει καλά στο μέλλον.