Στο τραπέζι και η τρομοκρατία…

Η Ελλάδα δεν έχει κανέναν λόγο να φοβάται τον διάλογο με την Τουρκία και
δεν έχει τίποτε να κρύψει. Εάν ο Ισμαήλ Τζεμ, στη συνάντησή του με τον Γιώργο
Παπανδρέου αύριο στη Νέα Υόρκη, θέσει κάποιο από τα μείζονα προβλήματα των
ελληνοτουρκικών σχέσεων, ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών δεν θα εκφράσει
αντιρρήσεις. Όμως, η Αθήνα πιστεύει (και πάλι) στη βήμα προς βήμα προσέγγιση ­
δηλαδή, να αρχίσει η συζήτηση από τα πιο «δεύτερα» θέματα: εμπορικές σχέσεις,
οικονομική συνεργασία, τουρισμός, οικολογία, πολιτιστικές ανταλλαγές.

Στο πλαίσιο αυτό αναμένεται να κινηθεί η συζήτηση των δύο υπουργών, η οποία
ωστόσο θα περιλαμβάνει και το θέμα της τρομοκρατίας, όπως έχει ζητήσει η
Άγκυρα μετά τη σύλληψη του Αμπντουλάχ Οτζαλάν. Οι κ.κ. Γιώργος Παπανδρέου και
Ισμαήλ Τζεμ ενδέχεται να συμφωνήσουν και επί της τουρκικής προτάσεως για
σύναψη διμερούς συμφωνίας για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας ­ αυτό, όμως
θα εξαρτηθεί από την αυριανή τους συζήτηση. «Δεν έχουμε πρόβλημα να το
συζητήσουμε και θα δούμε πού θα μας βγάλει», είπε χαρακτηριστικά υψηλόβαθμη
πηγή του υπουργείου Εξωτερικών ­ προσθέτοντας ότι «δεν έχουμε τίποτα να κρύψουμε».

Η ίδια πηγή έλεγε ότι δεν αναμένει «θεαματικά αποτελέσματα» στη Νέα Υόρκη,
σημειώνοντας πως «θα είναι κέρδος εάν τέτοιες συναντήσεις γίνουν ρουτίνα».
Εξηγώντας μάλιστα γιατί η Αθήνα, στην επιστολή του κ. Παπανδρέου προς τον κ.
Τζεμ, δεν θέτει ένα μείζον θέμα γι’ αυτήν ­ όπως η Άγκυρα θέτει το ζήτημα της
τρομοκρατίας ­ είπε πως στο υπουργείο Εξωτερικών υπάρχουν «δύο σκέψεις»: η μία
που προκρίθηκε, τάσσεται υπέρ της βήμα προς βήμα αντιμετώπισης των προβλημάτων
και θεμάτων, η άλλη υποστηρίζει τον εφ’ όλης της ύλης διάλογο, «από το
Πατριαρχείο έως το Κυπριακό».

Στη Χάγη

Πάντως, η Αθήνα εμμένει πως το ζήτημα των Ιμίων και των «γκρίζων ζωνών» ­
καθώς και τα κυριαρχικά δικαιώματα εν γένει ­ είναι θέμα που δεν
διαπραγματεύεται και ως νομικό μπορεί να «επιλυθεί» μόνον από το Δικαστήριο
της Χάγης.

Αντιθέτως, μεγαλύτερη ευελιξία φέρεται να επιδεικνύει το υπουργείο Εξωτερικών
στο ζήτημα των ευρωτουρκικών σχέσεων ­ και, για την ακρίβεια, στη χορήγηση
στην Τουρκία της «ταμπέλας» της υποψήφιας χώρας για ένταξη στην Ε.Ε.

«Εάν η Τουρκία κάνει μια σοβαρή χειρονομία, θα δούμε διαφορετικά κι εμείς το
ενταξιακό», έλεγε χαρακτηριστικά πολιτική πηγή του υπουργείου Εξωτερικών,
χωρίς ωστόσο να προσδιορίζει ποια ακριβώς είναι αυτή η χειρονομία. «Δεν
υπάρχει λόγος να δεσμεύουμε τους εαυτούς μας», έλεγε χαρακτηριστικά.
Αναφερόμενη στο θέμα της τρομοκρατίας συνολικά ­ με έμφαση στις αμερικανικές
πιέσεις τον τελευταίο καιρό ­ η ίδια πηγή τόνιζε πως «έχουμε δημιουργήσει μια
ενοχή. Υπάρχει κανείς που υποστηρίζει την τρομοκρατία;

Αναθέρμανση

Είναι παράλογο να φοβόμαστε να συζητήσουμε για την τρομοκρατία, δεν
χρειαζόμαστε πίεση, διότι εμείς είμαστε που έχουμε το πρόβλημα ­ κι αυτό είναι
που λέμε και στους Αμερικανούς».

Διπλωματικές πηγές θεωρούσαν εξαιρετικά πιθανό, οι δύο υπουργοί Εξωτερικών στη
Νέα Υόρκη να συμφωνήσουν σε περαιτέρω συναντήσεις, τόσο των ιδίων όσο και
υψηλών αξιωματούχων των δύο υπουργείων, σε μια προσπάθεια αναθέρμανσης της
βήμα προς βήμα διαδικασίας. Στο πλαίσιο αυτής της διαδικασίας δεν αποκλείεται
και ενεργοποίηση των συναντήσεων των εμπειρογνωμόνων («Σοφών»).

Ωστόσο, το πλαίσιο της συνάντησης της Νέας Υόρης, όπως περιγράφεται στην
επιστολή του κ. Παπανδρέου προς τον κ. Τζεμ, προκάλεσε αντιδράσεις. Ο πρώην
αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών, Γιάννης Καψής, στον «Πλάνετ», είπε πως «ακόμη
διατηρώ την επιφύλαξη και την ελπίδα ότι η επιστολή είναι πλαστή. Γιατί αν δεν
είναι πλαστή, ο κ. Παπανδρέου θα πρέπει να απολύσει τον συντάκτη της, κάποιον
διπλωμάτη ή μάλλον τον μεταφραστή, διότι μια τέτοια επιστολή μόνο από
κομπιούτερ του Στέιτ Ντιπάρτμεντ προκύπτει».

Ο Γιώργος Παπανδρέου και ο Ισμαήλ Τζεμ στη Νέα Υόρκη θα λάβουν μέρος στην
πρώτη συνάντηση των «Φίλων του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ για το Κόσοβο». Στην
άτυπη αυτή ομάδα μετέχουν και οι υπουργοί Εξωτερικών της Ομάδας των Οκτώ, της
Κίνας, της Ολλανδίας, της Φινλανδίας κ.ά. Στόχος του Κόφι Ανάν είναι να
θεσμοθετηθεί η λειτουργία των «Φίλων» κατά το πρότυπο της Ομάδας Επαφής.