Επιχείρηση Μέση Ανατολή για Εθνική και Πειραιώς

Ισραήλ, Αίγυπτος, Παλαιστίνη και Ιορδανία αποτελούν μερικούς από τους
επόμενους γεωγραφικούς στόχους, που έχουν θέσει μεγάλα ελληνικά πιστωτικά ιδρύματα

Την επέκταση των δραστηριοτήτων τους στις χώρες της Μέσης Ανατολής μελετούν οι
τράπεζες, ορισμένες από τις οποίες έχουν ήδη ολοκληρώσει τον σχετικό σχεδιασμό
και ετοιμάζονται να προχωρήσουν στην υλοποίησή του. Στην κατηγορία αυτή
εντάσσονται δύο κυρίως ελληνικά πιστωτικά ιδρύματα, τα οποία πάντως επέλεξαν
διαφορετικούς τρόπους, για να κάνουν αισθητή την παρουσία τους στη
συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή. Στην Εθνική Τράπεζα προτιμούν την πολιτική
της αυτοδύναμης ανάπτυξης και πάνω σε αυτή στηρίχθηκε ο στρατηγικός σχεδιασμός
της επέκτασης στην περιοχή.

Στην Τράπεζα Πειραιώς, αντιθέτως, επιχείρησαν να διεισδύσουν στην ισραηλινή
τραπεζική αγορά, μέσω της εξαγοράς μέρους του μετοχικού κεφαλαίου της τρίτης
μεγαλύτερης εμπορικής τράπεζας. Η ιστορία αυτή, η οποία φάνηκε να ναυαγεί,
επανήλθε στην επικαιρότητα πριν από δέκα ημέρες με συγκεκριμένες εξελίξεις.

Η Εθνική

Καταρχάς, στην περίπτωση της Εθνικής, ο στρατηγικός σχεδιασμός της
περιφερειακής επέκτασης στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής
οριστικοποιείται σύντομα και μπαίνει, αμέσως μετά, σε φάση υλοποίησης.
Βαρύτητα θα δοθεί στις ιδιαιτερότητες της κάθε αγοράς, στην επιλογή των χωρών
και των αστικών τους κέντρων, όπου θα αναπτυχθεί παρουσία, αλλά και στους
τρόπους μάρκετινγκ που θα χρησιμοποιηθούν για την προσέλκυση πελατείας.
Υπενθυμίζεται ότι στις περισσότερες από τις χώρες της περιοχής ισχύει το
islamic banking, σύμφωνα με το οποίο οι τράπεζες λειτουργούν ως μεσολαβητές,
μεταξύ δανειστών και δανειζομένων, οι οποίοι μοιράζονται τις επιτοκιακές διαφορές.

Σύμφωνα με τα έως τώρα δεδομένα, η εφαρμογή του προγράμματος επέκτασης της
Εθνικής στην περιοχή ξεκινάει από την Αίγυπτο και συγκεκριμένα από το Κάιρο,
όπου η μεγαλύτερη ελληνική εμπορική τράπεζα διαθέτει παρουσία εδώ και πολλά
χρόνια. Μάλιστα, στη δεκαετία του ’50, η Εθνική διέθετε κατάστημα και στην
Αλεξάνδρεια, το οποίο κρατικοποιήθηκε κατά τη νασερική περίοδο. Πρόσφατα, την
Αίγυπτο επισκέφθηκε κλιμάκιο της τράπεζας, το οποίο εξέτασε τα δεδομένα της
εκεί αγοράς και, σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, η απόφαση για αναβάθμιση του
εκεί καταστήματος και της περαιτέρω επέκτασής του θα πρέπει να θεωρείται δεδομένη.

Στο ανεξάρτητο κράτος της Παλαιστίνης ενδεχομένως να γίνει το αμέσως επόμενο
βήμα της Εθνικής στην περιοχή. Οι παραδοσιακά καλές σχέσεις με την Ελλάδα
αναμένεται ότι συνηγορούν υπέρ της επέκτασης εκεί της δραστηριότητας της
τράπεζας. Ήδη, η Παλαιστίνη εντάσσεται στο σχετικό σχεδιασμό.

Στο ίδιο πλαίσιο περιλαμβάνεται και ο Λίβανος. Όπως εξηγείται από τα αρμόδια
στελέχη της Εθνικής, η συγκεκριμένη χώρα έχει μπει στη διαδικασία της
ανοικοδόμησης, ύστερα από έναν μακροχρόνιο εμφύλιο πόλεμο και σαφώς η χώρα
είναι υποψήφια για ανάπτυξη της Εθνικής Τράπεζας.

Η περίπτωση της Ιορδανίας συγκεντρώνει επίσης πολλές πιθανότητες για την
επέκταση των δραστηριοτήτων της μεγαλύτερης ελληνικής εμπορικής τράπεζας. Ο
λόγος θα πρέπει να εντοπισθεί στην παρουσία της ιορδανικής Arab Bank στην
Αθήνα, εδώ και πολλά χρόνια και κατά συνέπεια μπορεί να εξασφαλισθεί άδεια από
την κεντρική τράπεζα του Αμάν για ανάπτυξη εκεί της Εθνικής, στο πλαίσιο της
ανταποδοτικότητας. «Αν ζητήσουμε άδεια, τότε κατά πάσα πιθανότητα θα μας τη
δώσουν», επισημαίνεται από την Εθνική. Στον ίδιο σχεδιασμό υπάρχει και το
Ισραήλ. Η επέκταση της Εθνικής κι εκεί δεν θα πρέπει να αποκλείεται, αν και,
όπως υποστηρίζεται, διακρίνεται από ένα πολύ ελεγχόμενο οικονομικό σύστημα,
γεγονός το οποίο δυσχεραίνει τις προσπάθειες. Τέλος, συζητήσεις, σε καθαρά
θεωρητικό επίπεδο, έχουν γίνει και για την περίπτωση της Τουρκίας. «Η
συγκεκριμένη χώρα αποτελεί την πιο δύσκολη επιλογή που θα κάναμε ποτέ»,
τονίζεται από την Εθνική. Παρ’ όλα αυτά, το θέμα έχει απασχολήσει τα αρμόδια
στελέχη «και θα μας απασχολήσει για πολύ καιρό ακόμα», όπως λέγεται
χαρακτηριστικά, «μέχρι να καταλήξουμε στον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσαμε να
αναπτυχθούμε εκεί».

Η Πειραιώς

Η αγορά του Ισραήλ, όμως, η οποία, όπως προαναφέρθηκε, απασχολεί την Εθνική,
μπήκε πρόσφατα και στο μικροσκόπιο της Τράπεζας Πειραιώς.

Συγκεκριμένα, από την πλευρά της εκφράσθηκε συγκεκριμένο ενδιαφέρον για τη
συμμετοχή στο μετοχικό κεφάλαιο της Τράπεζας Discount Bank, το οποίο φαίνεται
ότι αναζωπυρώνεται τις τελευταίες δύο εβδομάδες.

Η ισραηλινή τράπεζα διαθέτει το 22% της τοπικής αγοράς, ενώ στο χαρτοφυλάκιό
της περιλαμβάνεται όμιλος εταιρειών, που ασχολούνται με factoring, leasing και
άλλες σύγχρονες μορφές χρηματοδότησης. Το σημαντικότερο ίσως πλεονέκτημά της
εντοπίζεται στη θυγατρική τράπεζα που διαθέτει στις ΗΠΑ, την Discount Bank of
New York.

Η συνολική κεφαλαιακή αξία της Discount Bank υπολογίζεται σε 1,5 δισ. δολάρια
και η ισραηλινή κυβέρνηση διέθετε στην αγορά το 26% με 45% των μετοχών της.

Η πρώτη κρούση της Πειραιώς έγινε κατόπιν σχετικής πρόσκλησης που της απηύθυνε
γκρουπ ισραηλινών επιχειρηματιών, οι οποίες διατηρούν διασυνδέσεις με την
Ελλάδα.

Τελικώς, τα χρονικά περιθώρια που είχαν οριστεί από την ισραηλινή κυβέρνηση
για την εκδήλωση ενδιαφέροντος δεν ήταν αρκετά για την εμπρόθεσμη κατάθεση προσφοράς.

Οι τελευταίες πληροφορίες όμως που έρχονται από το Ισραήλ αναφέρουν ότι
τελικώς ο διαγωνισμός συγκεντρώνει πολλές πιθανότητες να κηρυχθεί άγονος,
γεγονός το οποίο είχε ως αποτέλεσμα, πριν από δέκα ημέρες, να γίνει και πάλι
κρούση στην Πειραιώς, για να διαπιστωθεί αν συνεχίζει να ενδιαφέρεται για τη
συγκεκριμένη περίπτωση. Η απάντηση που δόθηκε ήταν θετική, με αποτέλεσμα να
αναμένονται εξελίξεις στο άμεσο μέλλον.

Σε ό,τι αφορά τις υπόλοιπες μεγάλες ελληνικές εμπορικές τράπεζες, οι
περισσότερες από τις οποίες διαθέτουν πολύ καλή παρουσία στην Κύπρο (Αlphα
Τράπεζα Πίστεως, Εμπορική κ.λπ.), προς το παρόν δεν φαίνονται διατεθειμένες να
επεκταθούν και στον χώρο της Μέσης Ανατολής.

Χαρακτηριστική είναι η θέση που παίρνουν από την Εμπορική Τράπεζα. «Στο μέλλον
ενδεχομένως να υπάρξει σχεδιασμός και για τη συγκεκριμένη περιοχή», λένε,
«αλλά στην παρούσα φάση δεν τίθεται τέτοιο θέμα».