Σχέδιο ειρήνης υποβλήθηκε στον Μιλόσεβιτς

Οι κρισιμότερες έως τώρα διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου
πραγματοποιούνται στο Βελιγράδι.
![]() |
|
Τραπέζι διαπραγματεύσεων. Ο πρόεδρος της Γιουγκοσλαβίας Σλόμπονταν |
Οι απεσταλμένοι της Ευρώπης και της Ρωσίας, έπειτα από μαραθώνιες
διαπραγματεύσεις στη Βόννη με τον Αμερικανό υφυπουργό Στρόουμπ Τάλμποτ,
μετέφεραν στον πρόεδρο της Γιουγκοσλαβίας Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς το ειρηνευτικό
σχέδιο, στο οποίο είχαν νωρίτερα καταλήξει. Οι συνομιλίες διακόπηκαν χθες το
βράδυ, με τη συμφωνία ότι θα επαναλαμβάνονταν το πρωί.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Μπιλ Κλίντον δήλωσε πως οι Ηνωμένες Πολιτείες θα συμβάλουν
με 7.000 άνδρες σε μία δύναμη, η οποία που θα εποπτεύει στο Κοσσυφοπέδιο μετά
τη σύναψη ειρηνευτικής συμφωνίας και ταυτόχρονα προέτρεψε τον πρόεδρο
Μιλόσεβιτς «να περισώσει ό,τι μπορεί» και να αποδεχτεί τη συμφωνία.
Παραίνεση Κλίντον
«Υπάρχει μία επιλογή για τον Σέρβο ηγέτη. Μπορεί να περισώσει ό,τι μπορεί τώρα
και να αποδεχθεί τις βασικές απαιτήσεις μίας δίκαιης ειρήνης ή μπορεί να
συνεχίσει να επιβάλλει τη στρατιωτική αποτυχία και την οικονομική καταστροφή
στον λαό του», επεσήμανε ο πρόεδρος Κλίντον, σε ομιλία του, στην τελετή
αποφοίτησης στην Αεροπορική Ακαδημία των ΗΠΑ, στο Κολοράντο Σπρινγκς.
Την ίδια στιγμή, όμως, ο πρόεδρος Κλίντον δεν θέλησε να αποκλείσει το
ενδεχόμενο των χερσαίων επιχειρήσεων. «Η ηγεσία της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας
της Γιουγκοσλαβίας υπέβαλε κάποια ερωτήματα και μας είπε ότι θα εξετάσει την
προσφορά και οι συνομιλίες θα συνεχισθούν αύριο», είπε εκπρόσωπος του
φινλανδικού υπουργείου Εξωτερικών στους δημοσιογράφους.
Το σερβικό Κοινοβούλιο επρόκειτο να συνεδριάσει το πρωί, για να συζητήσει το
σχέδιο της διεθνούς κοινότητας για την επίλυση της κρίσης στο Κοσσυφοπέδιο,
όπως έγινε γνωστό από πηγή προσκείμενη στον Γιουγκοσλάβο πρόεδρο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς.
Το Κοινοβούλιο της Σερβίας, στις 23 Μαρτίου, είχε απορρίψει τα αιτήματα του
ΝΑΤΟ για την ανάπτυξη ειρηνευτικών δυνάμεων στο Κοσσυφοπέδιο. Μία ημέρα μετά,
το ΝΑΤΟ άρχισε να βομβαρδίζει τη Γιουγκοσλαβία.
«Πρέπει να το δεχθεί»
«Δεν θα πρέπει να περιμένουμε κάποιο έγγραφο να υπογραφεί στις συνομιλίες»,
είχε δηλώσει χθες το απόγευμα, κατά την άφιξή του στο Βελιγράδι, ο
απεσταλμένος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πρόεδρος της Φινλανδίας, Μάρτι Αχτισαάρι.
Ο Φινλανδός πρόεδρος μαζί με τον Ρώσο απεσταλμένο Βίκτορ Τσερνομίρντιν φάνηκαν
πως επιθυμούν να επέλθει συμφωνία. «Είναι απαραίτητο για τη γιουγκοσλαβική
ηγεσία να αποδεχθεί το ντοκουμέντο», είπε ο Βαλεντίν Σεργκέγιεφ, εκπρόσωπος
του Ρώσου απεσταλμένου.
Σύμφωνα με πληροφορίες που διέρρευσαν μετά την τηλεφωνική επικοινωνία του
υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Παπανδρέου και του Αμερικανού υφυπουργού
Εξωτερικών Στρόουμπ Τάλμποτ, οι τρεις (Ευρώπη – Ρωσία – ΗΠΑ) συμφώνησαν σε ένα
σχέδιο που υποβλήθηκε στον Μιλόσεβιτς, το οποίο απαιτούν να γίνει αποδεκτό
«όπως είναι». Είναι δηλαδή αδιαπραγμάτευτο.
Ξεπεράστηκε ο σκόπελος
Το σημείο τριβής, που καθυστέρησε και την αναχώρηση των Τσερνομίρντιν και
Αχτισαάρι από τη Βόννη, ήταν η προσπάθεια να βρεθεί φόρμουλα να σταματήσουν οι
βομβαρδισμοί, ώστε να αρχίσει η αποχώρηση των γιουγκοσλαβικών δυνάμεων από το
Κοσσυφοπέδιο. Τελικά, φαίνεται πως η φόρμουλα προβλέπει σταδιακή αποχώρηση των
στρατευμάτων και ταυτόχρονα σταδιακό τερματισμό των βομβαρδισμών.
Οι βομβαρδισμοί θα τερματιστούν, όταν θα συζητείται στον ΟΗΕ η οριστική
απόφαση για το Κοσσυφοπέδιο.
Όπως είπε και ο εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Τζέιμς Ρούμπιν, «η μπάλα
βρίσκεται τώρα στην αυλή του Βελιγραδίου».
Ένα ακόμα αγκάθι είναι ότι οι Ρώσοι δεν συμφωνούν να τεθούν οι ρωσικές
δυνάμεις, που θα σταλούν για να συμμετάσχουν στην ειρηνευτική δύναμη του
Κοσσυφοπεδίου, υπό ΝΑΤΟϊκή διοίκηση.
Διευκρινίστηκε από το ΝΑΤΟ, τελικά, ότι θα υπάρχουν «διάφορες ζώνες επιρροής».
Υπάρχει συναίνεση
Ένα αμερικανορωσικό σχέδιο για νέο διπλωματικό άνοιγμα στη Γιουγκοσλαβία δεν
έχει επιλύσει όλες τις διαφορές πάνω στο θέμα του είδους της ειρηνευτικής
δύναμης, η οποία θα αναπτυχθεί στο Κοσσυφοπέδιο, αλλά υπάρχει «επαρκής
συναίνεση» να προχωρήσει η πρωτοβουλία, όπως ανακοίνωσε χθες η Ουάσιγκτον.
Ο εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Τζέιμς Ρούμπιν, είπε ότι παραμένει
«ανοιχτό το ερώτημα» κατά πόσο η Ρωσία θα συμμετέχει στη δύναμη, στέλνοντας
ειρηνευτικές δυνάμεις που θα τελούν υπό ΝΑΤΟϊκή διοίκηση και που θα έχουν ως
πυρήνα τους το ΝΑΤΟ όπως απαιτείται από τους Συμμάχους.
Αλλά, σε μία χειρονομία προς τη Μόσχα, ο Ρούμπιν είπε ότι η κυβέρνηση Κλίντον
δεν θα εναντιωθεί στην υιοθέτηση μίας απόφασης του ΟΗΕ που θα αποδέχεται το
ειρηνευτικό σχέδιο, ύστερα από μία συμφωνία που θα προστατεύει τους πρόσφυγες
που θα επιστρέφουν.
Για τα πρακτικά, παραθέτουμε τον παρακάτω διάλογο από συνέντευξη Τύπου, που
έδωσε χθες ο εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Τζο Λόκχαρτ:
ΕΡ.: Ο Γιουγκοσλάβος υπουργός Εξωτερικών… έχει γράψει ένα γράμμα στον
Γερμανό υπουργό Εξωτερικών, λέγοντας ότι η Γιουγκοσλαβία δέχεται μία παρουσία
του ΟΗΕ, σύμφωνη με τις αρχές του G8… επιπλέον, «μία παρουσία του ΟΗΕ, που
θα εγκριθεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ». Είναι αυτό αρκετά καλό;
Λόκχαρτ: Όχι… Πρώτον χρειαζόμαστε να πάρουμε μία καλύτερη εκτίμηση για το
ποια είναι πραγματικά η άποψή τους και ποια η θέση τους. Νομίζω ότι έχουμε δει
πολλές δηλώσεις στο παρελθόν που δεν έχουν υποστηριχθεί από τα γεγονότα.
Υπάρχουν ακόμη πολλοί άνθρωποι που περιμένουν αυτήν την αποχώρηση, η οποία
ανακοινώθηκε πριν από τρεις ή τέσσερις εβδομάδες… Οπότε, επιφανειακά, δεν
είμαστε βέβαιοι τι σημαίνει… Αλλά οι όροι του ΝΑΤΟ είναι αρκετά ξεκάθαροι.
Οι διαφορές
ΕΡ.: Τζο, ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στους όρους του G8 και στους όρους
του ΝΑΤΟ;
Λόκχαρτ: Νομίζω ότι οι όροι του G8 δεν είναι τόσο εξειδικευμένοι στο θέμα της
δύναμης, η οποία θα αναπτυχθεί μετά την εφαρμογή της ειρήνης. Και νομίζω ότι
οι όροι του ΝΑΤΟ ανέφεραν ότι ο πυρήνας αυτής της δύναμης θα είναι το ΝΑΤΟ, η
ηγεσία της θα είναι ΝΑΤΟϊκή… μία ενοποιημένη διοικητική δομή.
ΕΡ.: Δεν υπάρχει ουσιώδης διαφορά ανάμεσα στα δύο;
Λόκχαρτ: Ναι, ναι. Νομίζω ότι, συνολικά, το ένα αποτελείται περισσότερο από
γενικές αρχές. Και, νομίζω ότι το ΝΑΤΟ ήταν πιο συγκεκριμένο στο ανακοινωθέν
της Ουάσιγκτον.
ΕΡ.: Και το δίλημμα, φυσικά, είναι, εάν (ο πρόεδρος της Γιουγκοσλαβίας,
Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς) αποδεχθεί τους όρους του G8, τότε πόσο πιο πέρα πρέπει
να προχωρήσει, προκειμένου να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του ΝΑΤΟ;
Λόκχαρτ:… Νομίζω ότι ξεκάθαρο είναι ότι θα πρέπει να συμμορφωθεί με τους
όρους που έθεσε το ΝΑΤΟ.














