Στο «Ακόντισμα», το χωριό της τέχνης

Επίσημα ονομάζεται «Λαογραφικό Χωριό Ακόντισμα» (όπου τελείωσαν την Κυριακή οι
συνεδρίες όχι του «εορταστικού τριημέρου στα Γιάννενα», αλλά του τριημέρου
Λόγου και Τέχνης με τη συμμετοχή των συγγραφέων της ήδη πια γνωστής ανά το
πανελλήνιο Λογοτεχνικής Σχολής Καβάλας).

Ωστόσο, η ιστορία του ονόματος πάει πολύ μακριά στο παρελθόν, αποτελεί σχεδόν
«ένα ταξίδι μέσα στον χρόνο». Στα χρόνια της ρωμαϊκής κυριαρχίας, το
«Ακόντισμα» είναι σταθμός και φρούριο της Εγνατίας Οδού ­ που με τόσο ταχείς
ρυθμούς, ασυνήθιστους στην καθ’ ημάς Ανατολή, ολοκληρώνεται η κατασκευή της.

Στα βυζαντινά τα χρόνια υπάρχει έξω από το φρούριο ένα μικρό πόλισμα με το
ίδιο όνομα.

Την εποχή της οθωμανικής κυριαρχίας, στον ίδιο λόφο συναντάμε ένα μικρό χωριό,
το Τσιρπιντί Τσινάρ.

Το οποίο χωριό βομβαρδίζεται από τους Βουλγάρους στη διάρκεια του Α’
Παγκοσμίου Πολέμου.

Από την Καππαδοκία έρχονται οι πρόσφυγες μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή ­
ανάμεσά τους κι οι πρόγονοι του εμπνευστή του «πρότυπου λαογραφικού χωριού»,
του κυρίου Καπλάνη.

Οι στάβλοι και οι αποθήκες της Νέας Καρβάλης («νέας» σε σχέση με την παλιά που
χάθηκε, όπως λέμε Νέα Σμύρνη, Νέα Φιλαδέλφεια, Νέα Υόρκη – Νεοβόρακον)
χτίζονται με τις πέτρες, τα ξύλα και τα κεραμίδια του πάλαι ποτέ Τσιρμπιντί Τσινάρ.

Ώσπου το ’81 ο άνεμος της Αλλαγής σαρώνει τη χώρα. Και με τη στήριξη της
Μελίνας, υπουργού Πολιτισμού, ο λόφος νότια του αρχαίου σταθμού περιέρχεται
στην κυριότητα της Στέγης Πολιτισμού Νέας Καρβάλης.

Στο νταμάρι της, απ’ όπου βγήκε όλη η πέτρα για να στρωθεί η «εθνική οδός»,
χτίζεται ένα θεατράκι και μια εκκλησία, της Αναλήψεως.

Μα, ο κύριος Καπλάνης και οι συνεργάτες του, οι Καρβαλιώτες, συναγωνίζονται
τους Καβαλιώτες σε πάθος για την υλοποίηση των ονείρων που έφεραν μαζί τους τα
πρώτα χρόνια της Αλλαγής. Στην Καβάλα ο νεοεκλεγείς τότε δήμαρχος Λευτέρης
Αθανασιάδης, στην Καρβάλη ο ακούραστος έφηβος Καπλάνης…

Ώσπου πετυχαίνεται το ακατόρθωτο: στις 13 Σεπτεμβρίου του 1996, μέσω του
προγράμματος Interreg της Ευρωπαϊκής Ένωσης και με τη γενναία συμβολή του
υπουργείου Εθνικής Οικονομίας, αρχίζει να χτίζεται το πέτρινο χωριό που
ονομάζεται «Λαογραφικό Χωριό Ακόντισμα» για να ενώσει μέσα από τη λειτουργική
του δυνατότητα την ιστορία και τον πολιτισμό, το χθες με το αύριο, «για να
φιλοξενήσει, να προβάλλει, να διαδώσει ό,τι έχει σχέση με τον πολιτισμό της
Ελλάδας και των Βαλκανίων».

Εκεί, λοιπόν, συναθροίστηκαν για ένα τριήμερο οι εκπρόσωποι του Λόγου της
περιοχής, Καβάλας, Καρβάλης, Θάσου και Θασοπούλας.

Συγγραφείς και ποιητές, δεν θ’ αναφερθώ σε ονόματα για να μην αδικήσω κανέναν
μη αναφέροντάς τον. Θυμίζω μόνο ότι στη Λογοτεχνική Σχολή Καβάλας ανήκουν
συγγραφείς του διαμετρήματος του Φώτου Πρασίνη, του Γιώργου Χειμωνά, του Χρόνη
Μίσσιου, του Πρόδρομου Μάρκογλου, του Γιάννη Γαϊτάνου, του Θόδωρου Γρηγοριάδη
και ποιητές όπως ο Γιώργος Στογιαννίδης, η Μαρία Κυρτζάκη, ο Κώστας
Καναβούρης, ο Λευτέρης Ξανθόπουλος.

Μιλώ για την πρώτη γενιά της Σχολής. Γιατί υπάρχει και μια δεύτερη των αρχών
της δεκαετίας του ’90, (Διαμαντής Αξιώτης, Κοσμάς Χαρπαντίδης κ.λπ.) ενώ η
τρίτη γενιά, (Μανίνα Ζουμπουλάκη, Δημήτρης Λέντζης, Στέλλα Παναγιωτοπούλου
κ.λπ.) εμφανίζεται ακόμα δυναμικότερη ακολουθούμενη από μια πλειάδα εξήντα
τουλάχιστον πρωτοεμφανιζόμενων (πρωτόχνουδων, όπως πους λέγαμε άλλοτε).

Δυστυχώς, ο κριτικός της λογοτεχνίας και ακριβός μου φίλος, ο Καβαλιώτης
Κρίτων Χουρμουζιάδης δεν ζει πια, για να στηρίξει δοκιμιογραφικά την
ιδιαιτερότητα της Σχολής αυτής.

Διότι από τους πανεπιστημιακούς ερευνητές και Καβαλιώτες, την κυρία Μαρία Μικέ
και τον Ευάγγελο Γαραντούδη, αμφισβητήθηκε έντονα στο συνέδριο η ύπαρξη μιας
«λογοτεχνικής» σχολής, όπως την εννοούν τουλάχιστον στη Φιλολογία.

Ο διάλογος ωστόσο, υπήρξε δημιουργικός και προσέφερε στους πολυάριθμους
ακροατές των συνεδριάσεων όλες τις απόψεις της πολύχρωμης βεντάλιας.

Από ψηλά, στο θεατράκι, ακούγονταν οι μελωδίες των Πυξ-Λαξ που είχαν
συγκεντρώσει τη νεολαία της περιοχής, πάνω από πέντε χιλιάδες άτομα.

Κι εμείς, οι συγγραφείς, αγωνιζόμασταν να βρούμε τις καταβολές της πόλης που
μας γέννησε, της Νεάπολης – Χριστούπολης – Καβάλας, όπου ο Απόστολος των
Εθνών, ο Παύλος, κήρυξε για πρώτη φορά στην Ευρώπη τον Χριστιανισμό, την Ορθή
του Δόξα δηλαδή, πριν αυτή διασπαστεί σε «καθολικώς διαμαρτυρόμενη
αγγλικανική» μισαλλοδοξία.

Αφαίρεσε τον Δήμο από την Εκκλησία και με τα ερείπια των ειδωλολατρικών και
παγανιστικών ναών έχτισε τους πρώτους χριστιανικούς ναούς και τις πρώτες
κατακόμβες.

Από τους Φιλίππους στο Ακόντισμα η απόσταση δεν είναι μεγαλύτερη από 20
χιλιόμετρα. «Οψόμεθα στο Ακόντισμα», λοιπόν, το χωριό όπου «αργά ή γρήγορα θα
γεννηθούν ιδέες, θα πλαστούν όνειρα, θα επιδιωχθούν λύσεις για το καλύτερο, το
ωραιότερο, το πιο ξεκάθαρο μέλλον του τόπου μας», όπως πιστεύουν οι δημιουργοί του.