ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Οι δύο βαρβαρότητες

«Οι τραγωδίες του Σαίξπηρ αφορούσαν τους βασιλιάδες. Οι σύγχρονες τραγωδίες
αφορούν τους λαούς». Εντγκάρ Μορέν

Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς: «Για τις ευρωεκλογές, σας εύχομαι καλή διασκέδαση» (από το περιοδικό CHARLIE HEBDO)

«Καταστροφή! Madness! Τρέλα! Τρέλα!». Ο Μορέν δεν φείδεται λέξεων και
χαρακτηρισμών. Η τρέλα δεν έχει να κάνει μόνο με τον σερβικό ολοκληρωτικό
εθνικισμό και τις καταστροφές που προκάλεσε, γράφει στη «Μοντ». Είναι ακόμη η
τρέλα ενός πολέμου των ηλεκτρονικών υπολογιστών, των υπολογισμών, των αριθμών,
των φονικών μηχανών, προϊόν μιας τεχνο-στρατιωτικής ισοπεδωτικής σκέψης. «Αν,
όπως το φοβάμαι, το απαράδεκτο γίνει για μια ακόμη φορά αποδεκτό, αν το
αφόρητο γίνει για μια ακόμη φορά ανεκτό, αν οι Κοσοβάροι νικηθούν, διασπαρούν,
μεταναστεύσουν, τότε ας κλάψουμε, ας κλάψουμε από πόνο και οργή για τις δύο
ηλίθιες βαρβαρότητες που εξακολουθούν να ελέγχουν τον κόσμο».

Όπως πολλοί ακόμη αναλυτές σ’ όλον τον κόσμο, ο Γάλλος κοινωνιολόγος πιστεύει
ότι η χερσαία επέμβαση έπρεπε να έχει σχεδιαστεί και προετοιμαστεί πριν ακόμη
από το Ραμπουγιέ. Οι στρατηγέτες του ΝΑΤΟ, αντίθετα, εμφανίζονται απρόθυμοι να
εξετάσουν αυτό το ενδεχόμενο ακόμη και τώρα. Ένα από τα αίτια αυτής της
απροθυμίας ίσως να βρίσκεται σε μια έκδοση του Κέντρου Στρατιωτικής Ιστορίας
του Πενταγώνου. Πρόκειται για το τεύχος 104-18 με τίτλο «Οι γερμανικές
επιχειρήσεις εναντίον των ανταρτών στα Βαλκάνια», το οποίο συντάχθηκε στα τέλη
της δεκαετίας του ’50 από τον ταγματάρχη Ρόμπερτ Κέννεντυ και από τότε έχει
αναθεωρηθεί και εμπλουτιστεί πολλές φορές.

Το εγχειρίδιο, στην προετοιμασία του οποίου συνεργάστηκαν και αξιωματικοί του
Τρίτου Ράιχ, όπως ο επικεφαλής των αλπινιστών Χούμπερτ Λαντς, αναγνωρίζει τον
ηρωισμό του σερβικού λαού και την υπερηφάνεια με την οποία υποβάλλεται σε
τεράστιες θυσίες. «Είναι στον χαρακτήρα αυτών των ανθρώπων να προτάσσουν τα
στήθη τους απέναντι σε οποιονδήποτε εχθρό. Όταν καταλαβαίνουν ότι ο εχθρός
θέλει να τους στερήσει την πατρίδα τους, παίρνουν αμέσως τα όπλα. Και η
αντίσταση δεν σταματά ακόμη κι αν συλληφθούν πολίτες ως όμηροι». Η κατάκτηση
της χώρας τους από έναν ισχυρότερο στρατό δεν είναι δύσκολη: το πρόβλημα είναι
να διατηρηθεί ο έλεγχος των εδαφών από τις δυνάμεις κατοχής. «Η ανάλυση των
λαθών που διαπράχθηκαν από τους Γερμανούς αξιωματικούς την περίοδο 1941-45
μπορεί να φανεί χρήσιμη σε κάθε μελλοντικό εισβολέα. Πάνω απ’ όλα, η διοίκηση
της περιοχής θα πρέπει να προβεί σε σαφείς πολιτικές δεσμεύσεις, μεταξύ των
οποίων η γρήγορη αποχώρηση της δύναμης κατοχής και η αυτοδιάθεση του πληθυσμού».

Το εγχειρίδιο του Πενταγώνου δίνει ακόμη έμφαση στον ρόλο της προπαγάνδας
(«ώστε να πειστεί ο πληθυσμός να συνεργαστεί για τη διατήρηση της τάξης»),
όπως και στην αναξιοπιστία των Αλβανών πολιτοφυλάκων που τυχόν θα συνεργαστούν
με τη δύναμη κατοχής. Στο προφητικό αυτό κείμενο, πάντως, υπάρχει και μια
εκτίμηση που διαψεύστηκε: «Δεν θεωρείται πιθανό να βρεθεί ποτέ ξανά
αντιμέτωπος ο γερμανικός στρατός με μια σύγκρουση στα Βαλκάνια».