Το ευρώ περνάει τις πιο δύσκολες ημέρες του

Την περασμένη εβδομάδα το ευρώ έζησε τις χειρότερες στιγμές της σύντομης ζωής
του. Ο Ντούιζενμπεργκ περιέλαβε στο λεξιλόγιό του τις λέξεις «παρέμβαση
στήριξης». Αλλά για να πει ότι την αποκλείει. Προς το παρόν, τουλάχιστον…

Ο Βιμ Ντούιζενμπεργκ προκαλεί τους κερδοσκόπους να δοκιμάσουν την αμυντική δύναμη της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας

Την προηγούμενη Παρασκευή και τη Δευτέρα το κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα μύρισε το
μπαρούτι από τους ΝΑΤΟϊκούς πυραύλους που πέφτουν στη γιουγκοσλαβική
Ομοσπονδία. Οι επενδυτές έσπευσαν να μειώσουν τις θέσεις τους στο ευρώ και να
τις αντικαταστήσουν με το δολάριο-καταφύγιο και το γιεν. Αποτέλεσμα; Η
ισοτιμία του ευρώ έναντι του δολαρίου βρέθηκε στο κατώτατο σημείο της
τετράμηνης ζωής του.

Αν αναλογιστεί κανείς ότι το ευρώ έχει σημειώσει από την ημέρα της γέννησής
του απώλειες άνω του 10% έναντι του δολαρίου, είναι εύκολο να κατανοηθεί για
ποιο λόγο ο Βιμ Ντούιζενμπεργκ, πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας,
έσπευσε να καθησυχάσει τις αγορές.

Τη Δευτέρα, ο Ντούιζενμπεργκ είπε στο ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ότι η ανησυχία της
Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για την αρνητική πορεία του ευρώ δεν έφθασε
ακόμη σε αυτό το σημείο που να δικαιολογεί παρέμβαση στήριξης. Όπως είπε, η
Τράπεζα θα συνεχίσει την πολιτική της «αδιαφορίας» όσον αφορά την ισοτιμία του ευρώ.

Τα λόγια του Ντούιζενμπεργκ προκάλεσαν τη Δευτέρα ένα νέο κύμα φυγής από το
ευρώ, με αποτέλεσμα η ισοτιμία του να φθάσει ακόμη και στα 1,0589 δολάρια, ενώ
στη συνέχεια ανέκαμψε ελαφρώς για να κρατηθεί στα 1,0610. Το ευρώ εκείνη την
ημέρα έχασε έδαφος και έναντι της στερλίνας, κλείνοντας με αρνητικό ρεκόρ στις
65,60 πένες.

Ο Ντούιζενμπεργκ αρνήθηκε να αποκαλύψει ποιο όριο της ισοτιμίας θεωρεί κρίσιμο
για να ξεκινήσει η επιχείρηση στήριξης του ευρώ. Επιπλέον, δήλωσε ότι θα
απευθύνει μια ανοιχτή πρόταση στους κερδοσκόπους να δοκιμάσουν τις ικανότητες
της Τράπεζας να στηρίξει το ευρώ. Πρόσθεσε ότι η κρίση στο Κόσοβο επιβαρύνει
το κοινό νόμισα, όχι όμως τόσο πολύ ώστε να προκαλεί έντονες ανησυχίες.

Ο πρόεδρος της ΕΚΤ είπε στα μέλη του ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ότι αναμένει
χαμηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης στη ζώνη ευρώ, σε σχέση με τις αρχικές
προβλέψεις. Είπε χαρακτηριστικά ότι οι προβλέψεις της Κομισιόν για ανάπτυξη
2,25 για φέτος είναι κάπως αισιόδοξες. Πάντως, ξεκαθάρισε ότι «προς το παρόν»
δεν εξετάζεται το ενδεχόμενο νέας μείωσης των επιτοκίων.

Αναλυτές υποστηρίζουν ότι το αφεντικό της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας
βρίσκεται στη δυσάρεστη θέση να αντιμετωπίζει ένα ευρώ που κατρακυλά συνεχώς.
Αυτή τη στιγμή χρησιμοποιεί «λεκτικά» παιχνίδια, τα οποία όσο έξυπνα και αν
είναι επηρεάζουν τις αγορές. Η γνωστή του απέχθειά του προς τη συζήτηση για
την αλλαγή της ισοτιμίας του ευρώ ­ «όχι στο ορατό μέλλον» ­ αντικαταστάθηκε
από τη φράση «όχι προς το παρόν». Η φράση του αυτή σημαίνει ­ όπως εξήγησε στα
μέλη του Ευρωκοινοβουλίου ­ «πιο αργά από το ορατό μέλλον…».

Πάντως, οι προβλέψεις για μια νέα μείωση των επιτοκίων του ευρώ φουντώνουν.
Στην έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου World Economic Outlook
αναφέρεται ότι στο μέλλον μπορεί να αποδειχθεί αναγκαία μια νέα περικοπή των
ευρωπαϊκών επιτοκίων.

Ο οικονομολόγος του ΔΝΤ Μάικλ Μούσα άσκησε κριτική στον Βιμ Ντούιζενμπεργκ για
την άποψή του ότι δεν θα υπάρξει νέα μείωση των επιτοκίων. Συγκεκριμένα τόνισε
ότι οι κεντρικοί τραπεζίτες δεν πρέπει ποτέ να χρησιμοποιούν τη λέξη ποτέ.

Όπως είπε ο Μούσα, στην περίπτωση που η οικονομία της ζώνης ευρώ δεν δείξει
σημάδια ανάκαμψης τους επόμενους μήνες, θα χρειαστεί νέα μείωση των επιτοκίων
προκειμένου να κεντριστεί η ανάπτυξη.

Οι προϋπολογισμοί κινδυνεύουν

Η πτώση της ισοτιμίας του ευρώ συνδέεται με την ανησυχία των αγορών για αύξηση
του κόστους του πολέμου στο Κόσοβο. Ο Ντομινίκ Στρος Καν, ο Γάλλος υπουργός
Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, είπε πρόσφατα ότι ο πόλεμος δεν έχει ακόμη
αρνητικές συνέπειες για τον κρατικό προϋπολογισμό. Πρόσθεσε όμως ότι αν η
κρίση κλιμακωθεί, τα πράγματα μπορούν να αλλάξουν προς το χειρότερο.

Από την πλευρά του, ο Γάλλος υπουργός Άμυνας αποκάλυψε ότι το μηνιαίο κόστος
της γαλλικής συμμετοχής στον πόλεμο ανέρχεται σε 250 έως 300 εκατομμύρια
γαλλικά φράγκα. Αυτό το κόστος θα απογειωθεί στην περίπτωση που επαληθευθούν
τα σενάρια για χερσαίες επιχειρήσεις στη Γιουγκοσλαβία.

Οι ΗΠΑ έχουν υπολογίσει ότι οι χερσαίες επιχειρήσεις θα τους κοστίσουν περίπου
ένα δισεκατομμύριο δολάρια την ημέρα. Οι αναλυτές υποστηρίζουν ότι το κόστος
αυτό δεν είναι τόσο μεγάλο, ώστε να θέσει σε άμεσο κίνδυνο την πορεία των
προϋπολογισμών των χωρών της Δυτικής Ευρώπης και των ΗΠΑ.

Ο κίνδυνος, ωστόσο, βρίσκεται αλλού: αν οι χερσαίες επιχειρήσεις δεν στεφθούν
με επιτυχία, τότε μπορεί να θεωρείται σίγουρη η ραγδαία επιδείνωση του
επιχειρηματικού κλίματος και οι βαριές απώλειες στις αγορές μετοχών και ομολόγων.