Η στάση λαών – κυβερνήσεων στις χώρες του ΝΑΤΟ

Η πλειοψηφία της κοινής γνώμης στις περισσότερες από τις χώρες που ανήκουν στο
ΝΑΤΟ υποστηρίζει τη συνέχιση των αεροπορικών επιδρομών εναντίον της
Γιουγκοσλαβίας, την ώρα που οι ηγέτες της Συμμαχίας συγκεντρώνονται στην
Ουάσιγκτον για την 50ή επέτειο από την ίδρυσή της.Η υποστήριξη της κοινής
γνώμης στην αποστολή χερσαίων στρατευμάτων είναι μικρότερη. Οι κυβερνήσεις
τόσο της Βρετανίας όσο και της Γαλλίας μπορούν να υπολογίζουν σε μια ισχυρή
δημόσια υποστήριξη των πολεμοχαρών θέσεών τους. Στις ΗΠΑ, η αποδοχή της
ανάγκης για χερσαίες δυνάμεις αυξάνει, αλλά το έργο των ηγετών χωρών της
Κεντρικής και της Νότιας Ευρώπης είναι δυσκολότερο, αν πρόκειται να πείσουν
τους πολίτες τους για τα πλεονεκτήματα της ανάληψης χερσαίας στρατιωτικής δράσης.

Κυβερνητική στάση: Είναι δεδομένη η αφοσίωση της Γερμανίας στους αεροπορικούς
βομβαρδισμούς, που αποτελούν την πρώτη ανάμειξη της χώρας σε πολεμική
επιχείρηση από το 1945. 14 αεροπλάνα TORNADOS συμμετέχουν στην εκστρατεία των
βομβαρδισμών, 3.000 στρατιώτες βρίσκονται στα Σκόπια και μία γερμανική φρεγάτα
πλέει στην Αδριατική. Χερσαίες δυνάμεις θα χρησιμοποιηθούν μονάχα για στήριξη
μιας ειρηνευτικής συμφωνίας.

Κοινή γνώμη: Οι αεροπορικοί βομβαρδισμοί υποστηρίζονται από το 64% του
πληθυσμού, ενώ το 30% είναι κατά. Οι Ανατολικογερμανοί είναι εκείνοι με τους
περισσότερους ενδοιασμούς. Η πλειονότητα της κοινής γνώμης είναι ακόμη κατά
της χερσαίας επέμβασης του ΝΑΤΟ, αλλά έχει αρχίσει να μειώνεται: το 33% είναι
υπέρ και το 55% κατά.

Πιθανές εμπλοκές: Υπάρχει κίνδυνος, μεσοπρόθεσμα, το Κόμμα των Πρασίνων, που
έχει διχαστεί γύρω από το θέμα των αεροπορικών βομβαρδισμών, να αποχωρήσει από
την κυβέρνηση, κατά συνέπεια ανατρέποντάς την.

Κυβερνητική στάση: Το Παρίσι σθεναρά υποστηρίζει την ΝΑΤΟϊκή θέση ως προς τους
βομβαρδισμούς, στους οποίους τα πολεμικά τζετ αεροπλάνα του παίζουν σημαντικό
ρόλο. Ο υπουργός Εξωτερικών της Γαλλίας, Ιμπέρ Βεντρίν, δεν επιθυμεί καμία
αλλαγή στη σημερινή στρατηγική που ακολουθεί το ΝΑΤΟ, αλλά η Ακροδεξιά και οι
Κομμουνιστές είναι ενωμένοι στη στάση τους ενάντια στους βομβαρδισμούς.

Κοινή γνώμη: Ευρεία υποστήριξη του ενδεχομένου να γίνει επέμβαση χερσαίων
δυνάμεων (64% των Γάλλων δηλώνουν υπέρ), εν μέσω ολοένα και αυξανόμενων
αμφιβολιών σχετικά με την αποτελεσματικότητα των βομβαρδισμών. Ένα 70% όμως
του συνολικού πληθυσμού ακόμη τους στηρίζει.

Πιθανές εμπλοκές: Η δημοτικότητα τόσο του Προέδρου Σιράκ όσο και του
Πρωθυπουργού Λιονέλ Ζοσπέν έχει ανέβει. Υπάρχουν όμως φόβοι ότι θα προκληθεί η
Ρωσία και ότι θα υπάρξουν αρνητικές συνέπειες για την Ευρώπη.

Κυβερνητική στάση: Η σοσιαλιστική κυβέρνηση του Κώστα Σημίτη έχει αποδειχθεί
επιδέξια στην σχοινοβάτηση. Δηλώνει ότι είναι ηθικά υποχρεωμένη να βοηθήσει το
ΝΑΤΟ, αλλά έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν θα συνεισφέρει χερσαίες δυνάμεις.

Κοινή γνώμη: Τα αποτελέσματα των σφυγμομετρήσεων ποικίλλουν, αλλά όλα
υπολογίζουν ότι το ποσοστό του ελληνικού λαού που είναι αντίθετο στους
ΝΑΤΟϊκούς βομβαρδισμούς κυμαίνεται από 92%-97%. Σε αυτό συντελεί η Ορθόδοξη
αλληλεγγύη που οι Έλληνες νιώθουν ότι έχουν με τους Σέρβους, καθώς και οι
τεχνητές εικόνες της γιουγκοσλαβικής τηλεόρασης που προβάλλουν φλεγόμενες
πόλεις και ακρωτηριασμένα κορμιά. Τα επίπεδα του αντι-αμερικανισμού είναι υψηλά.

Πιθανές εμπλοκές: Απαισιόδοξοι ηγέτες φοβούνται μία μεγάλη Αλβανία, καθώς και
το ότι η τουρκόφωνη μουσουλμανική μειονότητα που βρίσκεται στα βορειοανατολικά
της Ελλάδας θα προσπαθήσει να αυτονομηθεί.

Κυβερνητική στάση: Ο πρωθυπουργός Βίκτορ Ορμπάν έχει διακομματική υποστήριξη
για τις αεροπορικές επιδρομές, αλλά καθώς οι βόμβες του ΝΑΤΟ πέφτουν κοντά στα
σύνορα, η πίεση για μη συμμετοχή της Ουγγαρίας στη ΝΑΤΟϊκή δράση αυξάνει. Δεν
υπάρχουν σχέδια να συμβάλει στις στρατιωτικές επιχειρήσεις, αλλά ο εναέριος
χώρος είναι διαθέσιμος.

Κοινή γνώμη: Αποφασιστικά υπέρ του πολέμου 60% υπέρ, 31% κατά.

Επιπλοκές: Μακροπρόθεσμα, η οικονομία θα υποφέρει, καθώς οι επενδυτές
αποφεύγουν χώρες της πρώτης γραμμής. Ο αποκλεισμός του Δούναβη και η
κατάρρευση των εξαγωγών προς τη Γιουγκοσλαβία θα έχουν συνέπειες. Κίνδυνος να
στραφούν οι Σέρβοι εναντίον της μειονότητας των 300.000 Ούγγρων που ζουν στην
περιοχή της Βοϊβοντίνας.

Κυβερνητική στάση: Ο συντηρητικός κυβερνητικός συνασπισμός της Ισλανδίας
υποστηρίζει πλήρως τη δράση του ΝΑΤΟ. Η Ισλανδία δεν έχει στρατό. Τα πολιτικά
κόμματα ασχολούνται με τις επικείμενες εκλογές· η αντίδραση στην κυβερνητική
γραμμή είναι βουβή.

Κοινή γνώμη: Πριν από τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης και του Συμφώνου της
Βαρσοβίας, η συμμετοχή στο ΝΑΤΟ εθεωρείτο ευρέως στρατηγικά απαραίτητη. Σήμερα
πολλοί δεν νιώθουν άνετα για το γεγονός ότι υποστηρίζουν για πρώτη φορά μία
στρατιωτική δράση.

Επιπλοκές: Μπορεί να υπάρξουν εκκλήσεις για επανεξέταση της συμμετοχής της
Ισλανδίας στο ΝΑΤΟ, το οποίο εθεωρείτο κάποτε αμυντική συμμαχία, χρήσιμη για
τη συγκράτηση των Ρώσων.

Κυβερνητική στάση: Αντίθετα με τον πόλεμο στον Κόλπο, οπότε το Βέλγιο είχε
κρατήσει αποστάσεις, οι βομβαρδισμοί έχουν κερδίσει την υποστήριξη του
κεντροδεξιού συνασπισμού. Περισσότεροι από 1.000 αξιωματικοί και σμηνίτες μαζί
με τέσσερα F-16 έχουν διατεθεί. Και υποδέχονται πρόσφυγες από την Κυριακή.

Κοινή γνώμη: Περίπου 70% υπέρ των βομβαρδισμών, αλλά μόνο το 40% τις χερσαίες επιχειρήσεις.

Επιπλοκές: Κανένα σημαντικό κόμμα δεν είναι αντίθετο στις επιχειρήσεις, αλλά
θα γίνει το κύριο θέμα των επικείμενων εκλογών της 13ης Ιουνίου.

Κυβερνητική στάση: Υποστηρίζει το ΝΑΤΟ, θα υποστηρίξει αποστολή χερσαίων
δυνάμεων, αλλά προτιμά τη συνέχιση των βομβαρδισμών και την χρησιμοποίηση των
ελικοπτέρων Απάτσι. Έχει στείλει δώδεκα μαχητικά στο Αβιάνο και 650
στρατιωτικούς να συμμετάσχουν στις επιχειρήσεις.

Κοινή γνώμη: Υποστηρίζουν την κυβερνητική απόφαση να στηρίξει τους
βομβαρδισμούς κατά 71%. Μόνο 47% θέλουν την αποστολή χερσαίων δυνάμεων.
Περίπου 250.000 Σερβο-Καναδοί είναι σθεναρά αντίθετοι.

Επιπλοκές: Ίσως χάσει τη φήμη του παγκόσμιου ειρηνοποιού.

Κυβερνητική στάση: Ο πρόεδρος Χάβελ υποστηρίζει τις αεροπορικές επιδρομές. Ο
πρωθυπουργός Μίλος Ζέμαν εξαίροντας τη φιλία ανάμεσα στους Τσέχους και τους
Σέρβους είναι σκεπτικιστής, όπως και ο πρόεδρος της Βουλής Βάτσλαβ Κλάους.

Κοινή γνώμη: Εναντίον της στρατιωτικής ανάμειξης στο Κοσσυφοπέδιο. Μόλις το
ένα τρίτο των Τσέχων υποστηρίζουν την ΝΑΤΟϊκή επιχείρηση απερίφραστα.

Επιπλοκές: Διακινδυνεύεται να εκτεθεί η τσεχική πολεμική βιομηχανία. Τσεχικά
ραντάρ χρησιμοποιούνται από τους Γιουγκοσλάβους. Αλλά και οι αυτονομιστές
αντάρτες αγόραζαν από τους Τσέχους όπλα.

Τα ελικόπτερα «Απάτσι» στην Αλβανία έχουν σκοπό να ανοίξουν τον δρόμο για χερσαίες επιχειρήσεις, για τις οποίες η υποστήριξη είναι μικρότερη στις χώρες του ΝΑΤΟ

Κυβερνητική στάση: Η Βρετανία επιμένει ότι για να τελειώσει ο πόλεμος πρέπει
να επιστρέψουν οι πρόσφυγες, να υπάρξουν εγγυήσεις για την ασφάλειά τους, να
αποχωρήσουν ο γιουγκοσλαβικός στρατός και η αστυνομία και να επιτραπεί η
πρόσβαση σε οργανώσεις αρωγής. Θεωρεί ότι οι πιθανότητες να παραμείνει το
Κόσοβο στη Σερβία είναι λιγοστές.

Κοινή γνώμη: Δύο στους τρεις Βρετανούς υποστηρίζουν τις αεροπορικές επιδρομές.
Όλο και περισσότεροι τάσσονται υπέρ της χρήσης χερσαίων δυνάμεων, αν και μια
ισχυρή μειοψηφία εντός και εκτός του Κοινοβουλίου αντιτίθεται στον πόλεμο.

Επιπλοκές: Οι βρετανικές δυνάμεις μπορεί να μείνουν στα Βαλκάνια για χρόνια,
με αποτέλεσμα να «παγώσουν» οι περικοπές του αμυντικού προϋπολογισμού.

Κυβερνητική στάση: Η Ιταλία έχει διαδραματίσει ουσιώδη ρόλο στη σύγκρουση,
παρέχοντας 11 αεροπορικές βάσεις για τις επιθέσεις του ΝΑΤΟ. Ο κεντροαριστερός
συνασπισμός του Μάσιμο Ντ’ Αλέμα περιλαμβάνει μια αντιπολεμική κομμουνιστική
παράταξη· ο Ντ’ Αλέμα έχει καταφέρει να συνδυάσει την αφοσίωση στο ΝΑΤΟ με
υποσχέσεις για «γρήγορο τέλος» του βομβαρδισμού.

Κοινή γνώμη: Κυρίως και αυξανόμενα αντιπολεμική· κυμαίνεται από την πλήρη
αντίθεση, στην άκρα αριστερά, έως ανησυχίες λόγω της γειτνίασης στην περιοχή
της σύγκρουσης.

Επιπλοκές: Φόβοι ότι η Ιταλία θα αναγκασθεί να δεχθεί περισσότερους πρόσφυγες
και ότι θα πληγεί η κλονισμένη οικονομία του Νότου. Φόβοι για μεγαλύτερη
αστάθεια στους Βαλκάνιους γείτονες.

«Προστατεύοντας την ελευθερία». Το σύνθημα του ΝΑΤΟ για τα 50χρονα της Συμμαχίας, τα οποία γιορτάζονται με βομβαρδισμούς. Η σημαία των ΗΠΑ «σκεπάζει» το ΝΑΤΟ…

Κυβερνητική στάση: Η Ουάσιγκτον ζητεί την αποχώρηση των σερβικών δυνάμεων από
το Κόσοβο, την επιστροφή των προσφύγων και την αυτονομία του Κοσσυφοπεδίου.
Σχέδια για μεταπολεμική ανασυγκρότηση.

Κοινή γνώμη: Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι λίγο πάνω από το 50% των Αμερικανών
υποστηρίζουν τη χρήση χερσαίων δυνάμεων. Η πλειοψηφία υποστηρίζει επίσης τις
αεροπορικές επιδρομές, αλλά ανησυχεί για την έκβασή τους.

Επιπλοκές: Η συζήτηση θα γίνεται όλο και πιο έντονη ανάμεσα σ’ αυτούς που
αμφισβητούν τη συμμετοχή της Αμερικής στο ΝΑΤΟ και σ’ εκείνους που
υποστηρίζουν τον ρόλο της ως διεθνούς χωροφύλακα.

Κυβερνητική στάση: Ένθερμος οπαδός της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας, την Τετάρτη
ζήτησε εντατικοποίηση των αεροπορικών βομβαρδισμών. Ο υπουργός Εξωτερικών,
Γιοζίας βαν Αάρτσεν, είπε ότι το ΝΑΤΟ έχει ακόμη πολλές επιλογές δράσης, αλλά
ότι η χρήση χερσαίων δυνάμεων δεν είναι ρεαλιστική.

Κοινή γνώμη: Περίπου το 78% υποστηρίζει τους αεροπορικούς βομβαρδισμούς του
ΝΑΤΟ και ένα 68% θα υποστήριζε τη χρήση χερσαίων δυνάμεων, σύμφωνα με μία
πρόσφατη δημοσκόπηση.

Πιθανές εμπλοκές: Τα μέλη του Κοινοβουλίου φοβούνται ότι η πανάκριβη
επιχείρηση των αεροπορικών βομβαρδισμών θα επιβαρύνει έναν ήδη πολύ
επιβαρημένο προϋπολογισμό αμύνης και ότι η χώρα δεν θα μπορέσει να δώσει
κατάλυμα σε χιλιάδες Κοσοβάρους πρόσφυγες.

Κυβερνητική στάση: Υπό τον πρωθυπουργό Χοσέ Μαρία Αθνάρ, η χώρα υποστηρίζει
σταθερά τις επιχειρήσεις. Το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης, οι
σοσιαλιστές, εκφράζει επίσης την υποστήριξή του, αφού ο γ.γ. του ΝΑΤΟ Χαβιέρ
Σολάνα προέρχεται από τις τάξεις του.

Κοινή γνώμη: Το 55% υποστηρίζει την ισπανική συμμετοχή, ενώ διαφωνεί το 39%.
Ανάλογα είναι και τα ποσοστά για έναν χερσαίο πόλεμο.

Επιπλοκές: Η Ισπανία δεν έχει στρατηγικά συμφέροντα στα Βαλκάνια, αλλά θέλει
ένα ισχυρό ΝΑΤΟ που θα την προστατεύσει από ενδεχόμενη απειλή από τις χώρες
της Βόρειας Αφρικής.

Κυβερνητική στάση: Λόγω του προβλήματος των Κούρδων, η Τουρκία θα έπρεπε να
είναι επιφυλακτική με τα εθνοτικά προβλήματα, άλλαξε στάση όμως μετά την
ανθρωπιστική καταστροφή. Συμμετέχει με F-16 και άνοιξε στρατόπεδα για
πρόσφυγες. Ίσως να στείλει χερσαίες δυνάμεις.

Κοινή γνώμη: Συγκίνηση για την καταπίεση των Κοσοβάρων. Τα περισσότερα θύματα
είναι μουσουλμάνοι και αρκετοί είναι τουρκόφωνοι.

Επιπλοκές: Η Τουρκία και η Ελλάδα έχουν πολλά προβλήματα μεταξύ τους, αλλά
καμία από τις δύο δεν παίρνει στα σοβαρά την απειλή μιας σύγκρουσης.

Κυβερνητική στάση: Όλα τα κόμματα στηρίζουν τη ΝΑΤΟϊκή δύναμη. Ο Μιλόσεβιτς
θεωρείται ως απειλή που δικαιολογεί τη στρατιωτική δράση.

Κοινή γνώμη: Η χερσαία δύναμη υποστηρίζεται από το 43%, ενώ το 36% είναι
αντίθετο προς αυτήν.

Επιπλοκές: Υπάρχει ευρύτατη υποστήριξη προς το ΝΑΤΟ, αλλά δίνεται περισσότερη
έμφαση σε ενδεχόμενες πρωτοβουλίες του ΟΗΕ.

Κυβερνητική στάση: Η πολωνική κυβέρνηση είναι η πιο ενθουσιώδης από τις
κεντροευρωπαϊκές χώρες που εντάχθηκαν πρόσφατα στο ΝΑΤΟ. Διαθέτει 120
στρατιώτες στην ΠΓΔΜ. Δεν υπάρχει σοβαρή αντίδραση από τους πρώην κομμουνιστές.

Κοινή γνώμη: Υποστηρίζει το ΝΑΤΟ.

Επιπλοκές: Σημαντική συμμετοχή πολωνικών δυνάμεων θα μπορούσε να επιταχύνει
τον εκσυγχρονισμό του πολωνικού στρατού.

Η κυβέρνηση: Με επικεφαλής Σοσιαλδημοκράτες υποστηρίζει τις αεροπορικές
επιθέσεις, έχοντας διαθέσει 8 F-16. Οι δεξιοί βουλευτές όμως, αντιδρούν επειδή
δεν εισακούστηκε ακόμα η έκκλησή τους να σταλεί και δανικό υποβρύχιο στην Αδριατική.

Κοινή γνώμη: Οι δημοσκοπήσεις και επιστολές στις εφημερίδες δείχνουν πως το
65% είναι υπέρ των αεροπορικών επιδρομών και 46% ότι πρέπει να σταλούν
χερσαίες δυνάμεις.

Επιπλοκές: Επαγγελματίες στρατιώτες και δεξιά κόμματα θεωρούν ότι το
κυβερνητικό σχέδιο να μειώσει τις αμυντικές δαπάνες έως το 2002 θα είναι
λιγότερο έντονο.

Κυβερνητική στάση: Η χώρα υποστηρίζει τη ΝΑΤΟϊκή θέση χωρίς ιδιαίτερο
ενθουσιασμό από την κυβέρνησή της, της οποίας ηγείται ο κεντρώος Ζαν-Κλοντ Γιουνκέρ.

Κοινή γνώμη: Το 60% της κοινής γνώμης υποστηρίζει τις αεροπορικές επιθέσεις,
αλλά όχι και την εισβολή χερσαίων δυνάμεων.

Επιπλοκές: Το ενδεχόμενο παρατεταμένου πολέμου ανησυχεί τη χώρα, που είναι
οικονομικό κέντρο, ευαίσθητο στις μεγάλες αλλαγές στην ευρωπαϊκή οικονομία.
Μία μακρά σύγκρουση θα διαβρώσει περαιτέρω στην αξία του ευρώ.

Κυβερνητική στάση: Υποστηρίζει τη ΝΑΤΟϊκή δράση, αλλά είναι απρόθυμη να λάβει
μέρος η χώρα σε χερσαίες επιχειρήσεις. Υπάρχει τάγμα με ανθρωπιστική αποστολή
στην Αλβανία.

Κοινή γνώμη: Τα δύο τρίτα των Πορτογάλων είναι αντίθετα στη χερσαία επέμβαση.
Η διεθνής κοινότητα επικρίνεται για έλλειψη ανάλογης ευαισθησίας στην
αιματοχυσία στην πρώην πορτογαλική αποικία του Ανατολικού Τιμόρ.

Επιπλοκές: Η σύγκρουση θεωρείται σαν κάτι μακρινό, με μοναδική επίπτωση ίσως
κάποιους πρόσφυγες που θα φτάσουν στην Πορτογαλία.