Ο πρίγκιπας των επενδύσεων

Καθεμία από αυτές, είναι και μία σύζυγος. Έτσι τις αποκαλεί. Ο πρίγκιπας της
Σαουδικής Αραβίας Βαλίντ Μπιν Ταλάλ φλερτάρει εταιρείες-κολοσσούς του δυτικού
κόσμου. Περίπου 100 από αυτές βρίσκονται ήδη στο… χαρέμι του, αφού κατέχει
σημαντικό μερίδιο του μετοχικού τους κεφαλαίου

Ο πρίγκιπας Αλ Βαλίντ Μπιν Ταλάλ υπογράφει τη συμφωνία επένδυσης 200 εκατομμυρίων δολαρίων στην εταιρεία Teledesic

Πρόκειται για μία εκπληκτική ομάδα: Citigroup, Saks Fifth Avenue, ξενοδοχεία
Four Seasons, Apple Computers, Movenpick, Saatchi & Saatchi, Daewoo, Donna
Caran International, TWA, The News Corporation, Planet Hollywood, Hyundai
Motor, Teledesic. Ο πρίγκιπας Βαλίντ Μπιν Ταλάλ της Σαουδικής Αραβίας κατέχει
τουλάχιστον το 5% του μετοχικού κεφαλαίου καθεμιάς από αυτές.

Πρόκειται για την καρδιά μιας προσωπικής περιουσίας, που υπολογίζεται ότι
φθάνει τα 14,2 δισεκατομμύρια δολάρια.

0 44χρονος πρίγκιπας κατάφερε να δεκαπλασιάσει, μέσα σε λιγότερο από 10
χρόνια, την περιουσία του. Και γι’ αυτόν τον λόγο πήρε όχι μόνον τον τίτλο του
γκουρού των επενδυτών, αλλά και μία πολύ υψηλή θέση στον κατάλογο με τους πιο
πλούσιους ανθρώπους του πλανήτη: βρίσκεται μόλις μία θέση πίσω από τον «πολύ»
Μπιλ Γκέιτς, της Μάικροσοφτ, σύμφωνα με τη λίστα των πιο πλούσιων ανθρώπων
στον πλανήτη που δημοσίευσε το αμερικανικό περιοδικό «Forbes».

Το μυστικό του

Το μυστικό του; Εύστοχη κρίση και αξιοπιστία ­ ένας συνδυασμός ­ του «αγοράζω
φθηνά και δεν πουλώ ακόμη και σε άσχημες περιόδους για τα χρηματιστήρια.

Όταν επενδύω σε μία εταιρεία, δένομαι συναισθηματικά μαζί της», λέει ο Βαλίντ,
καθώς πίνει τον καφέ του στον κήπο του νέου παλατιού του, αξίας 200
εκατομμυρίων δολαρίων, στο Ριάντ.

Ωστόσο, πρόσφατα το περιοδικό «Εκόνομιστ» έθεσε ερωτήματα, τόσο για την
προέλευση της περιουσίας του Βαλίντ όσο και για τις επενδυτικές του ικανότητες:

«Ξέρω ότι ο κόσμος προτιμά να πει ότι και αυτός ο Σαουδάραβας πρίγκιπας είναι
όπως όλοι οι άλλοι», λέει με κάποια δόση πικρίας στο πρόσωπό του, αναφερόμενος
ουσιαστικά στη «βασιλική» διαφθορά, που επενδυτές και οι διπλωμάτες θεωρούν
μόνιμο φαινόμενο στη Σαουδική Αραβία.

Και έχουν επιχειρήματα για να σκέφτονται έτσι, αφού ο ίδιος σε μία σειρά από
συνεντεύξεις έχει ομολογήσει ότι πηγή των επενδυτικών του κεφαλαίων ήταν
εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια, από προμήθειες που του πλήρωσαν ξένοι και
Σαουδάραβες επιχειρηματίες. Ακόμη και πέρυσι, όπως ομολογεί, αυτού του είδους
οι προμήθειες ήταν περίπου 40 εκατομμύρια δολάρια, από τα 500 που κέρδισε
συνολικά το 1998.

Οι «προμήθειες»

Οι προμήθειες αυτές είναι ένα είδος εμπορικού «λαδώματος», καθόλου ασυνήθιστη
πρακτική στη Μέση Ανατολή. Μία εταιρεία που θέλει να πετύχει τη σύναψη
συμβάσεων στη Σαουδική Αραβία συνήθως «προσλαμβάνει» έναν πρίγκιπα ή
αξιωματούχο της χώρας για μεσολαβητή. Αν και οι επιχειρηματίες παραπονιούνται
ότι τα αποτελέσματα αυτής της πρακτικής δεν είναι ικανοποιητικά, συνεχίζουν να
πληρώνουν. Είναι πεπεισμένοι ότι είναι δύσκολο, αν όχι αδύνατο, να πετύχουν
προσοδοφόρες συμβάσεις στη Σαουδική Αραβία χωρίς υψηλού επιπέδου κυβερνητικές διασυνδέσεις.

Τα κέρδισε με κόπο

Ο Βαλίντ υποστηρίζει ότι τα χρήματα που του δόθηκαν για προμήθειες τα κέρδισε
με κόπο: «Τα χρήματα αυτά δεν έχουν καμιά σχέση με επηρεασμό των κυβερνητικών
αξιωματούχων. Η εταιρεία μου, για το 30% της αξίας μιας σύμβασης, αναλαμβάνει
όλες τις ενέργειες που πρέπει να γίνουν, από το άλφα ώς το ωμέγα». Τα
τελευταία χρόνια, τα έσοδα από «προμήθειες» έχουν μειωθεί δραματικά, λόγω της
σημαντικής πτώσης που έχει σημειωθεί στις κατασκευές της χώρας: «Τα έσοδα αυτά
δεν είναι τόσο μεγάλα όσο ήταν στο παρελθόν…», λέει. Ο ίδιος υποστηρίζει ότι
ένα μεγάλο μέρος των κερδών του προέρχεται από κερδοσκοπικές κινήσεις στα
χρηματιστήρια και στην αγορά ακινήτων. Περίπου το 25% του εισοδήματός του, το
1998, προήλθε από τέτοιου είδους επενδυτικές κινήσεις. Για τις τοποθετήσεις
αυτές χρησιμοποιεί επενδυτικά κεφάλαια ύψους 2,1 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Από
αυτά, περίπου 200 με 300 εκατομμύρια δολάρια χρησιμοποιούνται για
βραχυπρόθεσμες τοποθετήσεις στη Γουώλ Στρητ.

«Δεν βλέπω καμιά αντίφαση στις κινήσεις μου», λέει ο Βαλίντ. «Μεταξύ μας,
είμαι τοποθετημένος παντού. Παίζω βραχυπρόθεσμα και επενδύω μακροπρόθεσμα.
Ωστόσο, το μακροπρόθεσμο χαρτοφυλάκιό μου μένει ανέγγιχτο». Ενοχλημένος από
τις αιχμές του «Εκόνομιστ», ο Σαουδάραβας πρίγκιπας καλεί οποιονδήποτε το
επιθυμεί, να κάνει λογιστικό έλεγχο στα βιβλία του. Τα περιουσιακά του
στοιχεία περιλαμβάνουν 10,2 δισεκατομμύρια δολάρια σε μακροπρόθεσμες
τοποθετήσεις στο εξωτερικό, 700 εκατομμύρια δολάρια σε μετοχές σαουδαραβικών
εταιρειών, 2,1 δισεκατομμύρια σε διάφορες τοποθετήσεις στη Σαουδική Αραβία και
την Αφρική και 1,2 δισεκατομμύρια δολάρια μετρητά. Τα τελευταία συγκεντρώθηκαν
επειδή νιώθει «άβολα» με την τρέχουσα κατάσταση στα χρηματιστήρια, τα οποία
θεωρεί «υπερτιμημένα».

Πώς ξεκίνησε

Τα πρώτα του επενδυτικά βήματα έγιναν στην αγορά ακινήτων της Σαουδικής
Αραβίας. Το 1979, όντας 24 ετών, πήρε ένα δάνειο ύψους 400.000 δολαρίων
υποθηκεύοντας ένα ακίνητο που του έδωσε ο πατέρας του. Τη δεκαετία του ’80 οι
επενδύσεις σε ακίνητα αποτελούσαν το 65% του εισοδήματός του, ενώ 10% έως 15%
προερχόταν από προμήθειες. Το 1989, η συνολική αξία της περιουσίας του
ανερχόταν σε 1,4 δισεκατομμύρια δολάρια.

Μόλις το 1990, ο πρίγκιπας στράφηκε σε επενδύσεις εκτός Σαουδικής Αραβίας, με
την εξαγορά ενός σημαντικού μεριδίου του τραπεζικού γίγαντα Citycorp. Σήμερα,
έχει τοποθετήσει περίπου 9,2 δισεκατομμύρια δολάρια σε μετοχές που
διαπραγματεύονται στα χρηματιστήρια. Η αδιαμφισβήτητη επιτυχία του στο να
ανακαλύπτει «υποτιμημένες» εταιρείες και η τόλμη του να επενδύει σε αυτές
μεγάλα ποσά σε μετρητά τον έχρισαν «Γουώρεν Μπάφετ» της Αραβίας.

Ο Βαλίντ έκανε μία άκρως επικίνδυνη επένδυση στις
αρχές της δεκαετίας του ’90, αγοράζοντας ένα σημαντικό ποσοστό της τράπεζας
Citibank. Την περίοδο εκείνη, το μέλλον της τράπεζας ήταν εξαιρετικά αβέβαιο.
Σήμερα, η τοποθέτησή του αυτή αποτελεί περίπου το 50% της συνολικής του περιουσίας.

Ωστόσο, κάποιοι υποστηρίζουν ότι αυτή ακριβώς η επένδυση αποδεικνύει την
αδυναμία του: δεν μπορεί να διακρίνει την κατάλληλη στιγμή για ρευστοποιήσεις.
Σήμερα, η μετοχή του Citigroup είναι κατά 15% χαμηλότερη από την ανώτερη τιμή της.

Ο πρίγκιπας υπερασπίζεται τον εαυτό του ενάντια σε αυτήν την κριτική.
Υποστηρίζει ότι η τιμή της Citigroup έχει ανακάμψει σημαντικά από τη μεγάλη
πτώση που σημείωσε το φθινόπωρο, προσθέτοντας ότι αν είχε πουλήσει την εποχή
που τα χρηματιστήρια κατέρρεαν, θα είχε χάσει εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια.

«Την κατάλληλη στιγμή στο κατάλληλο μέρος πουλάω ακόμη και εγώ. Πρέπει, όμως,
να αποκρυπτογραφήσεις την κατάλληλη στιγμή». Όταν ρωτήθηκε αν φοβάται ότι η
αξία του χαρτοφυλακίου του έχει αυτήν τη στιγμή «πιάσει την κορυφή» απαντά με
νόημα: «Δεν νομίζω ότι έχουμε αρμέξει τελείως την αγελάδα. Πιστεύω ότι οι
εταιρείες στις οποίες έχω επενδύσει έχουν περιθώρια περαιτέρω ανάπτυξης».

Πάντως, μερικές από τις πρόσφατες επενδυτικές του κινήσεις απέφεραν κέρδη που
προκαλούν ίλιγγο.

Το Μάρτιο του 1997 αγόρασε το 5% της εταιρείας ηλεκτρονικών υπολογιστών
Apple, αντί 115 εκατομμυρίων δολαρίων. Την προηγούμενη εβδομάδα, η επένδυσή
του αυτή άξιζε περίπου 211 εκατομμύρια. Το 1998 αγόρασε το 5% της εταιρείας
Netscape, αντί 145 εκατομμυρίων δολαρίων. Η συγχώνευσή της με την America on
Line ανέβασε την αξία του 5% της Netscape στα 500 εκατομμύρια δολάρια.

Ο πρίγκιπας παραδέχθηκε, ωστόσο, ότι έχει «καεί» από κάποιες επενδυτικές του
επιλογές στη χρηματιστηριακή αγορά. Η χειρότερη από αυτές; Η μετοχή της
εταιρείας Πλάνετ Χόλιγουντ, της αλυσίδας εστιατορίων, στην οποία ο Αλ Βαλίντ
έχει τοποθετήσει από τον Απρίλιο του 1997 περίπου 100 εκατομμύρια δολάρια.

Πρόσφατα αποκάλυψε ότι η επένδυσή του αυτή αξίζει πλέον μόλις 21 εκατομμύρια
δολάρια. Άλλη αποτυχία του είναι και η τοποθέτηση στην μετοχή της EuroDisney ­
έχει χάσει περίπου 25% ­ ενώ από τη μετοχή της Πρότον χάνει 3%.