Πόσο μπορούμε να κρατήσουμε την αναπνοή μας;

Ο Κλάουζεβιτς μπορεί να διαγκωνίστηκε κατά τη μετάβαση από τον 19ο αιώνα στην
εποχή του CNN, αλλά μια βασική διδασκαλία του μεγάλου θεωρητικού της
στρατηγικής αντέχει στον χρόνο: «Ο πόλεμος είναι σύγκρουση θελήσεων και, όταν
η θέληση να νικήσεις εξασθενεί, οι ελπίδες για νίκη φθίνουν».

Στον πόλεμο εναντίον του Μιλόσεβιτς η ευρωπαϊκή κοινή γνώμη εμφανίζεται
διχασμένη. Ακόμη και στη Βρετανία, η συναίνεση υπολείπεται σημαντικά εκείνης
για τον Πόλεμο των Φώκλαντ ή τον Πόλεμο του Κόλπου. Στην υπόλοιπη Ευρώπη, η
απρόθυμη υποστήριξη στους βομβαρδισμούς είναι πολύ πιθανόν να καταρρεύσει,
μόλις αρχίσει η συζήτηση για επιχειρήσεις στρατού ξηράς.

Στη Γαλλία, η ελίτ εμφανίζεται διχασμένη. Στη Γερμανία όπως και στην Αγγλία
πρώην ειρηνιστές υποστηρίζουν τους βομβαρδισμούς, ενώ οι παλαιοί πολεμιστές
προειδοποιούν για το ενδεχόμενο ενός θερμού πολέμου. Οι Σέρβοι, ακόμη και οι
φιλελεύθεροι, είναι εξοργισμένοι με το ΝΑΤΟ και ενωμένοι όσο δεν υπήρξαν ποτέ
τα τελευταία δέκα χρόνια.

Γι’ αυτό, στον πόλεμο της προπαγάνδας, το επόμενο στάδιο είναι πολύ προσεκτικά
σχεδιασμένο. Ο Απελευθερωτικός Στρατός του Κοσσυφοπεδίου μιλάει για
«Ολο-καύτωμα» ­ ένα από τα κλειδιά που παραδοσιακά ενεργοποιεί την
συναι-σθηματική υποστήριξη για εντονότερη ανάμειξη. Από την πλευρά τους, οι
Σέρβοι ανακαλούν τους ξένους δημο-σιογράφους: χρειάζονται εικόνες από καμένα
νοσοκομεία και ορφανοτροφεία για τη δυτική κοινή γνώμη.

Στις ΗΠΑ η κυβέρνηση Κλίντον πιέζεται να σχεδιάσει μια «στρατηγική εξόδου»,
βασική προϋπόθεση για λαϊκή υποστήριξη στη χρήση των δυνάμεων εδάφους. Στην
Ευρώπη κανείς δεν έχει αυταπάτες σχετικά με μια εύκολη έξοδο από έναν πόλεμο
σε μια ώρα απόσταση από τα καλοκαιρινά θέρετρα. Το Κόσοβο δεν είναι φυσικά
Βιετνάμ. Οι Σέρβοι λένε όμως για τον δικτάτορά τους ότι είναι ο άνθρωπος που
μπορεί να κρατήσει την αναπνοή του επί μακρόν κάτω από το νερό. Για πόσο
μπορούμε να κρατήσουμε τη δική μας;