Δελτίο γύρης για τις αλλεργίες

Μία… παγίδα στήνεται στην ταράτσα του Νοσοκομείου Παίδων «Αγία Σοφία». Η
παγίδα αυτή θα αναλάβει το έργο της ανίχνευσης και καταγραφής της γύρης που
κυκλοφορεί στην αθηναϊκή ατμόσφαιρα, με σκοπό να ενημερώνονται εγκαίρως οι
πάσχοντες από αλλεργία για το τι θα αντιμετωπίσουν βγαίνοντας από το σπίτι τους.

Η ΓΥΡΕΟΠΑΓΙΔΑ, όπως είναι η επιστημονική ονομασία της, θα συλλέγει στοιχεία
έως τα τέλη Ιουνίου ­ όταν ουσιαστικά τελειώνει η περίοδος έξαρσης των
αλλεργιών λόγω γύρης ­ και θα ενεργοποιηθεί πάλι το φθινόπωρο. Με τη
χρησιμοποίησή της θα υπάρχει η δυνατότητα να εκδίδεται ημερήσιο δελτίο γύρης
και θα είναι στη διάθεση κάθε ενδιαφερομένου.

Αναρρόφηση αέρα

Η λειτουργία της γυρεοπαγίδας στηρίζεται στην συνεχή αναρρόφηση σταθερής
ποσότητας αέρα (10 λίτρων ανά λεπτό), από ένα λεπτό στόμιο που δεν επηρεάζεται
καθόλου από τις ατμοσφαιρικές συνθήκες.

Ο αναρροφούμενος αέρας κατευθύνεται σε μια επιφάνεια επιστρωμένη με ειδική
κολλητική ταινία, στην οποία προσκολλώνται όλα τα προσροφώμενα μικροσωματίδια
­ και βεβαίως η γύρη.

Επόμενο βήμα είναι η αναγνώριση και καταμέτρηση των διαφόρων ειδών γύρης του
αέρα. Η καταμέτρηση θα γίνεται σε ημερήσια βάση και θα ανάγεται σε αριθμό
γύρεων ανά κυβικό μέτρο αέρα.

Η τοποθέτηση και λειτουργία του μηχανήματος είναι πρωτοβουλία της Ελληνικής
Εταιρείας Αλλεργιολογίας και Κλινικής Ανοσολογίας. «Κάνουμε αυτή την
προσπάθεια με κριτήριο την έννοια μας για τους ασθενείς», λέει ο αλλεργιολόγος
κ. Αλέξανδρος Κουτσούκος, πρόεδρος της Εταιρείας. «Η γυρεοπαγίδα μπορεί να μας
δίνει πληροφορίες όχι μόνο για τη ποσότητα γύρης, αλλά ακόμα και το είδος.

Τις μετρήσεις θα κάνει καθημερινά ένας εξειδικευμένος γιατρός ή ειδικός
επιστήμονας. Αν ο ασθενής που απειλείται από αλλεργία γνωρίζει την ποσότητα
γύρης που θα αιωρείται στον αέρα ­ και εφ’ όσον βεβαίως ξέρει σε ποιο είδος
γύρης είναι αλλεργικός ­ θα μπορεί να πάρει το κατάλληλο φάρμακο, να μη βγει
έξω ή τέλος πάντων να προστατευθεί με κάποιον τρόπο».

Όλες οι γύρεις δεν προκαλούν αλλεργία. Εκείνες που μεταδίδονται μέσω εντόμων
από λουλούδι σε λουλούδι είναι σχετικά ακίνδυνες σε σχέση με αυτές που
μεταδίδονται μέσω αέρα.

Το κλίμα

Η κλιματολογική ζώνη της Αθήνας είναι εντελώς διαφορετική από αυτή των πόλεων
της Βόρειας και Κεντρικής Ευρώπης.

Στην περιοχή μας, που έχει μεγάλες περιόδους χωρίς βροχή, επικρατεί μια ζώνη
πευκοειδών, ελαιωδών, αγρωστωδών και γενικά φυτών ανθεκτικών στην ξηρασία. «Η
γύρη αυτών των φυτών έχει αρνητικές συνέπειες στα άτομα που έχουν ευαισθησία»,
εξηγεί η αλλεργιολόγος κ. Φωτεινή Παπαγεωργίου, που παρακολουθεί τη λειτουργία
του μηχανήματος. «Η ατμόσφαιρα της Αθήνας, με το νέφος, τη μόλυνση, την
έλλειψη πρασίνου, έχει σαν επακόλουθο τον εγκλωβισμό των γύρεων, οι οποίες
παραμένουν περισσότερο χρονικό διάστημα στην ατμόσφαιρα και είναι πιο επικίνδυνες».

Οι επιστήμονες έχουν ήδη κάνει εκτιμήσεις για την ποσότητα της γύρης που
μπορεί να προκαλέσει αλλεργική κρίση στους ασθενείς.

«Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι η ύπαρξη 10 έως 15 κόκκων γύρης από αγρωστώδη φυτά
ανά κυβικό μέτρο αέρα, θεωρείται όριο ασφαλείας για όσους αντιμετωπίζουν
αλλεργικό πρόβλημα», λέει η κ. Παπαγεωργίου. «Οι ποσότητες αυτές είναι που
συνήθως “κυκλοφορούν” τους τρεις μήνες της έξαρσης στην ατμόσφαιρα του
Λεκανοπεδίου. Έχει επίσης υπολογιστεί ­ και αναμένεται να εξακριβωθεί φέτος
από τις μετρήσεις του μηχανήματος ­ ότι σε κάθε κυβικό μέτρο αέρα
συσσωρεύονται και 15 έως 20 κόκκοι γύρης ελιάς, καθώς και 20 έως 25 κόκκοι
γύρης του φυτού περδικάκι, ενός είδους αγριόχορτου. Όλα αυτά, επαναλαμβάνω,
τους μήνες της έξαρσης, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν υπάρχουν ημέρες που η
ποσότητα της γύρης παρουσιάζει αυξομειώσεις, αναλόγως με τις κλιματολογικές συνθήκες».

Οι ευαίσθητοι

Σημειώνεται, πάντως, ότι δεν επιδρούν όλα τα φυτά με τον ίδιο τρόπο στον
ανθρώπινο οργανισμό, ούτε ευαισθητοποιούν εξίσου τους ασθενείς. «Υπάρχουν
άνθρωποι που είναι ιδιαίτερα ευαίσθητοι όταν η ποσότητα της γύρης ανά κυβικό
μέτρο είναι μόλις 8 έως 10 κόκκοι», εξηγεί η κ. Παπαγεωργίου. «Και οι άνθρωποι
αυτοί πραγματικά υποφέρουν στις μεγαλύτερες ποσότητες».

Για να διαπιστώσει ένας ασθενής σε ποιο είδος γύρης είναι ευαίσθητος, πρέπει
να υποβληθεί σε ειδικές δερματικές δοκιμασίες από έναν ειδικό αλλεργιολόγο.

ΤΟ 30% ΤΩΝ Ελλήνων πάσχει από αλλεργίες. Η γενετική προδιάθεση και ο δυτικός
τρόπος ζωής είναι οι βασικές αιτίες της ασθένειας, από την οποία προσβάλλονται
κυρίως νέοι ενήλικοι. Σύμφωνα με τη διευθύντρια του Αλλεργιολογικού Τμήματος
του Λαϊκού Νοσοκομείου κ. Καλλιόπη Κόντου, μόνο στο τμήμα αυτό, που καλύπτει
το μεγαλύτερο μέρος της χώρας, νοσηλεύονται κάθε χρόνο περίπου 10.000 άνθρωποι.

Το άσθμα, οι δερματοπάθειες, οι δερματίτιδες εξ επαφής και η αλλεργική
ρινίτιδα είναι οι συνηθέστερες αλλεργίες οι οποίες αφορούν τα 2/3 των
κρουσμάτων. Επίσης, μεγάλο τμήμα του πληθυσμού ταλαιπωρείται από αλλεργίες στα
τσιμπήματα των εντόμων, στα φάρμακα, αλλά και σε ορισμένα τρόφιμα. Σύμφωνα με
την κυρία Κόντου, το άσθμα είναι μία από τις αλλεργίες που προσβάλλει ολοένα
και περισσότερους Έλληνες, καθώς αυξάνεται το άγχος, το στρες, και όλο και
περισσότερες ομάδες πληθυσμού ακολουθούν τον λεγόμενο δυτικό τρόπο ζωής.

Στην Ελλάδα το φαινόμενο των αλλεργιών άρχισε να αντιμετωπίζεται σοβαρά από το
1980, όταν ιδρύθηκε το πρώτο αλλεργιολογικό τμήμα. Τρία χρόνια αργότερα άρχισε
να γίνεται και η εκπαίδευση των γιατρών. Σήμερα το τμήμα του Λαϊκού
Νοσοκομείου λειτουργεί με δύο ειδικευμένους γιατρούς και εννέα ειδικευόμενους.
Ανάλογα τμήματα λειτουργούν και σε άλλα νοσοκομεία της χώρας.