Επικράτησε στον διάλογο και τη «μάχη των συνθημάτων»

Είχαν περάσει 40 λεπτά από την έναρξη της ομιλίας του κ. Κ. Σημίτη. Ο πρόεδρος
του ΠΑΣΟΚ είχε ήδη ασκήσει τη σκληρή του κριτική φωτογραφίζοντας τον κ. Α.
Τσοχατζόπουλο και αναφερόταν στην πορεία της χώρας εν όψει της ΟΝΕ.

Στο Συνέδριο. Με πανό Ανδρέα και με το σύνθημα «Ανδρέα ζεις εσύ μας οδηγείς» σύνεδροι της δεξιάς ορεινής πλευράς «απάντησαν» στην πρώτη αναφορά του Πρωθυπουργού, στον ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ

Στη δεξιά πλευρά της αίθουσας, στα ορεινά, κάποιοι σύνεδροι σηκώθηκαν όρθιοι
και έριξαν το σύνθημα: «Ανεξαρτησία – λαϊκή κυριαρχία». Ακολουθούν κι άλλοι
από την ίδια πλευρά.

Η απάντηση από τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ ήρθε μέσα σε δευτερόλεπτα και μ’ έναν
τρόπο που τον εφάρμοσε σ’ όλες τις κόντρες που είχε με εκείνη την ομάδα των συνέδρων.

Υιοθετώντας το σύνθημα και δίνοντας το δικό του στίγμα, ο Κ. Σημίτης απάντησε
στους συνομιλητές του που ήταν κυρίως από τη Νεολαία και της Βόρεια Ελλάδα:
«Ανεξαρτησία – λαϊκή κυριαρχία – λοινωνική δικαιοσύνη. Ναι, αυτές είναι οι
αξίες μας και μ’ αυτές προχωρούμε!».

Η αίθουσα σείστηκε από τα χειροκροτήματα. Η πλειοψηφούσα και τέλεια
αναπτυγμένη χωροταξικά ομάδα των «εκσυγχρονιστών» πήρε τη σκυτάλη και φώναξε
παρατεταμένα: «Είσαι και θα είσαι ο Πρωθυπουργός». Και αμέσως μετά: «Σημίτη,
προχώρα, σε θέλει όλη η χώρα!».

Ήταν η αρχή, ουσιαστικά, της απρόβλεπτα δυναμικής παρουσίας του κ. Κ. Σημίτη
που κέρδισε όχι μόνο τα «σημεία» της αντιπαράθεσης, αλλά συνολικά τις
εντυπώσεις, όπως αναγνωρίζουν στελέχη από όλες τις πτέρυγες.

Οι «διάλογοι»

Οι διάλογοι του Πρωθυπουργού με το τμήμα των συνέδρων της «εσωκομματικής
αντιπολίτευσης» επαναλήφθηκε ακόμα πέντε φορές και ήταν αυτοί που χρωμάτισαν
ιδιαίτερα την ατμόσφαιρα κατά τη διάρκεια της ομιλίας του.

Ο κ. Κ. Σημίτης χθες δεν πολώθηκε με τα συνθήματα της άλλης πλευράς. Αντίθετα,
όπως σχολίαζαν αργότερα στελέχη της πλευράς των «εκσυγχρονιστών», ο
Πρωθυπουργός αξιοποίησε τις ευκαιρίες, αφού, όπως έλεγαν, είχε προετοιμαστεί
για να αντιμετωπίσει ένα τέτοιο ενδεχόμενο και είχε επιλέξει συγκεκριμένη
τακτική: «Να βάζει», όπως εξηγούσαν, «κάτω από το ύφασμά του τις αντίθετες
φωνές και να εντάσσει στον καμβά του τις τυχόν προκλήσεις που θα
εκδηλώνονταν». Ακόμα, τα ίδια στελέχη τόνιζαν ότι ο κ. Κ. Σημίτης είχε
αποφασίσει εκ των προτέρων να είναι «έναν τόνο αυστηρότερος και σκληρότερος»
για να προλάβει, όπως έλεγαν, ενδεχόμενες κριτικές τοποθετήσεις άλλων ομιλητών
που θα τον έβγαζαν έτσι «εκτός κλίματος». Ιδιαίτερα αυτό έγινε, όπως έλεγαν
στελέχη των «εκσυγχρονιστών», απέναντι στους «υπερπατριώτες» για να υπάρχει
«μια απάντηση» από πριν στη φημολογούμενη για σήμερα σκληρή τοποθέτηση του κ.
Μ. Χαραλαμπίδη και την πιθανή αποχώρησή του.

Σκληροί τόνοι

Άλλα στελέχη της ίδιας πλευράς εξέφραζαν την άποψη ότι με τους σκληρούς τόνους
του ο κ. Κ. Σημίτης ήθελε να στείλει ένα μήνυμα στους ακραίους ότι είναι
αποφασισμένος να ξεκαθαρίσει το τοπίο στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ.

Ωστόσο η τακτική του Πρωθυπουργού να παίρνει τη σκυτάλη από τα συνθήματα και
να αναφέρεται συνεχώς στον ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ Ανδρέα Παπανδρέου είχε, όπως
σχολίαζαν στενοί συνεργάτες του, τις υπερβολές της. «Είναι πάρα πολύ στα 85
λεπτά της ομιλίας του να αναφερθεί 26 φορές στον Ανδρέα», είπε ένας απ’ αυτούς
και πρόσθεσε με χιούμορ: «Ακόμα άλλες έξι και θα πήγαινε στο 32 και θα…
καιγόταν!». Ακόμα υπογράμμιζαν ότι ο τόνος της ομιλίας του, παρ’ όλο που
μπορεί να φάνηκε τέτοιος, «δεν ήταν υποψήφιου προέδρου, αλλά είχε τον αέρα της
αποφασιστικότητας, της πολιτικής ηγεμονίας και του υπεύθυνου Πρωθυπουργού που
γνωρίζει τα προβλήματα της χώρας».

Πανό με Ανδρέα

Η πρώτη αναφορά του ονόματος του ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ ­ και η μόνη που υπάρχει στο
γραπτό κείμενο του Πρωθυπουργού ­ έγινε 13 λεπτά μετά την έναρξη της ομιλίας
του. Αμέσως μετά οι «συνήθεις», όπως αποδείχτηκε, «ύποπτοι» της δεξιάς ορεινής
πλευράς απάντησαν: «Ανδρέα, ζεις, εσύ μας οδηγείς» και μερικοί απ’ αυτούς
σήκωσαν ένα πανό με τη φωτογραφία του Ανδρέα Ππαανδρέου.

Η δεύτερη κόντρα σημειώθηκε όταν ο Πρωθυπουργός έκανε λόγο στους «δήθεν
υπερπατριώτες» στην υπόθεση Οτζαλάν και τις αρνητικές, όπως τις χαρακτήρισε,
συνέπειες για τα εθνικά μας συμφέροντα. «Ανεξαρτησία – λαϊκή κυριαρχία» ήταν
πάλι το σύνθημα με το οποίο απάντησε η πτέρυγα όπου ήταν συσπειρωμένη μια
μερίδα των συνέδρων της «εσωκομματικής αντιπολίτευσης».

Και πάλι ο Πρωθυπουργός άδραξε την πάσα και προχώρησε ένα βήμα παραπέρα: «Η
ανεξαρτησία και η λαϊκή κυριαρχία απαιτούν ισχυρή και σύγχρονη Ελλάδα που πάει
μπροστά και δεν κοιτάζει πίσω!». Αυτή τη φορά η κόντρα είχε και δεύτερο γύρο.

Οι νέοι

Ο πυρήνας της νεολαίας των «εκσυγχρονιστών» αρχικώς και στη συνέχεια η μεγάλη
πλειοψηφία των συνέδρων σιγοντάρισε τον κ. Κ. Σημίτη φωνάζοντας το σύνθημα:
«Είσαι και θα είσαι ο Πρωθυπουργός» ­ έτσι όπως άλλωστε τον είχαν υποδεχθεί
στην αρχή.

Όταν ο κ. Σημίτης αναφέρθηκε ξανά στους «υπερπατριώτες», χαρακτηρίζοντάς τους
ουσιαστικά παρακράτος, «ΠΑΣΟΚ – ειρήνη – δημοκρατία» ήχησε στην αίθουσα, για
να λάβει την απάντηση «Ανδρέα, ζεις, εσύ μας οδηγείς» από την άλλη πλευρά.

«Ακριβώς!», πήρε ξανά τη σκυτάλη ο κ. Κ. Σημίτης, «ο Ανδρέας μάς οδήγησε στη
δημοκρατία για όλους, χωρίς διακρίσεις εθνικοφροσύνης, ο Ανδρέας μάς οδήγησε
στο ότι όλοι οι Έλληνες είναι ίσοι». Οι «εκσυγχρονιστές» σηκώθηκαν όρθιοι και
με έντονα χειροκροτήματα φώναξαν: «Το ΠΑΣΟΚ είναι εδώ, ενωμένο, δυνατό». Ο κ.
Σημίτης συνέχισε: «Ο Ανδρέας μάς οδήγησε στην Ελλάδα χωρίς διακρίσεις και
χωρίς καταγγελίες. Ο Ανδρέας μάς οδήγησε στο να μην είμαστε κληρονόμοι της
χωροφυλακίστικης εθνικοφροσύνης».

Καινούργιο μήνυμα

Ο πόλεμος των συνθημάτων ακολούθησε ακόμα μια φορά, αργότερα, όταν ο
Πρωθυπουργός αναφέρθηκε στο σοσιαλιστικό κίνημα, το ΠΑΣΟΚ, που θα φέρει, όπως
είπε, «ένα καινούργιο μήνυμα στην κοινωνία». «Ο δρόμος μας δεν είναι ο
εκσυγχρονισμός, ο μόνος δρόμος είναι ο σοσιαλισμός», φώναξαν οι νεολαίοι
σύνεδροι της μειοψηφίας. Ο κ. Κ. Σημίτης ακόμα μια φορά «πήρε το μήνυμα» και
συνέχισε τον διάλογο: «Ο σοσιαλισμός είναι η συνεχής μεταρρύθμιση, η πορεία
προς τα εμπρός. Ο εκσυγχρονισμός είναι ο σοσιαλισμός. Δεν υπάρχει δογματισμός
στον σοσιαλισμό». Η αβάντα απ’ τους «εκσυγχρονιστές» ήταν έντονη: «Είσαι και
θα είσαι ο Πρωθυπουργός». Ο κ. Σημίτης συνέχισε σε μια έντονη ατμόσφαιρα και
με υψηλούς τόνους:

«Ο Ανδρέας Παπανδρέου είναι ο πρώτος που καταδίκασε τον δογματισμό. Δεν πρέπει
να μένουμε στάσιμοι και να κοιτάμε πίσω».

Μια ακόμα κόντρα έγινε σχεδόν αμέσως μετά, όταν ο Πρωθυπουργός αναφέρθηκε στην
πορεία της κυβέρνησης και του ΠΑΣΟΚ προς το 2000. «Σημίτη, προχώρα, να
αλλάξουμε τη χώρα» τον ενίσχυαν οι «εκσυγχρονιστές», ενώ η νεολαία της
«εσωκομματικής αντιπολίτευσης» απαντούσε: «ΠΑΣΟΚ και Νεολαία στα χνάρια του
Ανδρέα». Το προηγούμενο σκηνικό επαναλήφθηκε: «Ναι, στα χνάρια του Ανδρέα, για
να είμαστε αντάξιοι των οραμάτων του!».

Η τελευταία αντιπαράθεση μεταξύ του πυρήνα των «εκσυγχρονιστών» και της άλλης
πλευράς έγινε με το τέλος της ομιλίας του Πρωθυπουργού και σ’ αυτή δεν πήρε
μέρος ο κ. Κ. Σημίτης. Η αναφορά του Πρωθυπουργού στην «3η του Σεπτέμβρη»
προκάλεσε χειροκροτήματα και συνθήματα όπως «Σημίτη, προχώρα, να αλλάξουμε τη χώρα».

Με τραγούδι

Έκλεισε δε… μελωδικά από την πλευρά των «εκσυγχρονιστών» που τραγουδούσαν με
ρυθμό: «Εκεί ψηλά, στο Μέγαρο Μαξίμου, θα βάλουμε τον εκσυγχρονισμό, με αρχηγό
τον Κώστα τον Σημίτη, παντοτινό Πρωθυπουργό». Για να απαντήσουν οι νεολαίοι
της «εσωκομματικής αντιπολίτευσης» με το σύνθημα-αίτημα: «Λευτεριά! Λευτεριά!
Λευτεριά στον Οτζαλάν!». Αυτή ήταν και η μοναδική φορά που ακούστηκε το όνομα
του Κούρδου ηγέτη μέχρι εκείνη τη στιγμή, αφού είχαν γίνει μόνο έμμεσες αναφορές.

Η αντιπολίτευση

* Ο εκπρόσωπος Τύπου της Ν.Δ. Άρης Σπηλιωτόπουλος, σχολιάζοντας την ομιλία του
Πρωθυπουργού στο 5ο Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, είπε ότι «ο κ. Σημίτης έριξε σήμερα το
εκλογικό του σύνθημα “πρώτα η Ελλάδα”, ενώ η πραγματικότητα είναι ότι ο κ.
Σημίτης κατέστησε τη χώρα ουραγό της Ευρώπης. Η Ελλάδα του κ. Σημίτη είναι η
Ελλάδα της ήττας, των υπαναχωρήσεων, του διασυρμού και της υποβάθμισης. Αυτή η
Ελλάδα δεν αξίζει στους Έλληνες, ο κ. Σημίτης θα το καταλάβει και στις
ευρωεκλογές και στις εθνικές εκλογές», κατέληξε ο εκπρόσωπος της Ν.Δ.

* Το ΚΚΕ σε ανακοίνωσή του αναφέρει ότι «η αλαζονική και εκφοβιστική προς τους
εργαζόμενους ομιλία του Πρωθυπουργού έδειξε και πάλι ότι η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ
και η κυβέρνηση είναι αποφασισμένες να επιβάλλουν την αντιλαϊκή πολιτική με το
μαστίγιο και τα ψευτοδιλήμματα».

* Ο πρόεδρος του ΔΗΚΚΙ κ. Δημήτρης Τσοβόλας, τόνισε ότι: «Με την ομιλία του ο
κ. Σημίτης απέδειξε ότι δεν έχει καμία σχέση με την ελληνική πραγματικότητα»,
και τον χαρακτήρισε «Πρωθυπουργό της εξάρτησης, της υποτέλειας, της κοινωνικής
αδικίας, της φτώχειας και της εξαθλίωσης».