4 κλειδιά για το ΠΑΣΟΚ

Ζούμε, άραγε, σήμερα την apolitique εποχή που φαίνεται πως κάποιοι
επαγγέλλονται; Διάγουμε μια άνευρη περίοδο όπου δεν υπάρχουν πολιτικές
απαντήσεις στα τιθέμενα κοινωνικά ερωτήματα;

ΕΧΕΙ λειτουργήσει η παγκοσμιοποίηση σαν ένας αναδευτήρας όπου όλα τα χρώματα
είναι ενδιάμεσα και οι λύσεις τεχνοκρατικές;

Οι διαχωριστικές γραμμές υπάρχουν ή εφευρίσκονται κατά περίπτωση για να
διαμορφώνονται διακριτά συστήματα εξουσίας. Ερωτήματα που φέρουν προ των πυλών
star, κόμματα και πολιτικούς.

Οι κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ τη δεκαετία του 1980 πέτυχαν μέσα σε λίγα χρόνια να
διακηρύξουν, να εδραιώσουν θεσμικά, να εφαρμόσουν στην πράξη και επομένως να
απαντήσουν επιτυχώς στο κορυφαίο πολιτικό αίτημα του ελληνικού λαού στη
νεώτερη ιστορία, το αίτημα για εθνική ανεξαρτησία, λαϊκή κυριαρχία και
κοινωνική δικαιοσύνη.

Το ΠΑΣΟΚ ανταποκρίθηκε τότε σε επίπεδο πολιτικής θεωρίας και εφαρμοσμένης
πολιτικής, αλλά κυρίως σημειολογίας σε λαϊκά αιτήματα δεκαετιών, για τα οποία
ο κάθε Έλληνας πολίτης είχε κατανόηση, άποψη, σχετικά βιώματα και διαμορφωμένο στόχο.

Σήμερα, στο ξεκίνημα του 21ου αιώνα, η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Σε
ένα νέο, απολύτως διαφορετικό παγκόσμιο περιβάλλον που συνεχώς και ραγδαία
μεταβάλλεται, το ΠΑΣΟΚ καλείται να ανταποκριθεί σε ανάγκες που υπάρχουν
επιτακτικές, ενώ δεν έχουν προλάβει να γίνουν συνείδηση του λαού μας ούτε η
συγκλονιστική συγκυρία στα εθνικά και οικονομικά θέματα ούτε η φύση των
κοινωνικών προβλημάτων.

Καλείται να ασκήσει αυστηρή πολιτική και παράλληλα να συμβάλει στην
συνειδητοποίηση του σήμερα.

Σήμερα σε συνθήκες δημοκρατίας και ομαλότητας απαιτείται πολιτικά και
σημειολογικά η ανάδειξη των βασικών πεδίων όπου αποτυπώνονται οι διαφορές
σοσιαλδημοκρατικών – σοσιαλιστικών κομμάτων και συντηρητικών. Ιδιαίτερα στην
Ελλάδα, η αδυναμία της Δεξιάς να αρθρώσει έναν συγκεκριμένο πολιτικό λόγο που
να την εντάσσει έστω στον προβληματισμό των συντηρητικών κομμάτων της Ευρώπης,
δημιουργεί στο ΠΑΣΟΚ την υποχρέωση να καταθέσει ακόμη σαφέστερες θέσεις.

Κατά την άποψή μου τα παρακάτω 4 σημεία-κλειδιά αποτελούν τη βάση για μία
πολιτική και ιδεολογική ανταλλαγή απόψεων, ακόμη και αντιπαράθεση, ώστε τα
κόμματα να διατυπώνουν με σαφήνεια θεωρίες και θέσεις και ότι το Συνέδριο
(έστω ως αφορμή) μπορεί να είναι ο τόπος και ο χρόνος ανάδειξής τους.

1. Ο νέος ρόλος του κράτους. Ύστερα από 20 χρόνια αποδυνάμωσης
και απόρριψης του ρόλου του κράτους, αποδεικνύεται περίτρανα (ακόμη και από
τον καθόλου Κεϋνσιανό… George Soros) ότι η αγορά αδυνατεί να δημιουργήσει
συνθήκες δίκαιης αναδιανομής των πόρων και προστασίας του παγκοσμίου
συστήματος από την κερδοσκοπία. Επομένως, σήμερα, οι σοσιαλιστές οφείλουν να
προσδώσουν ένα νέο ρόλο στο κράτος, με απαντήσεις σ’ αυτό που αποκαλώ τρίπτυχο
της οικονομίας και τρίπτυχο της κοινωνίας.

Το πρώτο τρίπτυχο περιλαμβάνει:

* Την δημιουργία ενός πλαισίου παραγωγής του πλούτου (ας μιλήσουμε πρώτα για
το πώς θα παράγουμε πλούτο…).

* Την δημιουργία νέων αναδιανεμητικών μηχανισμών (η λευκή επιταγή των
φορολογουμένων δεν αρκεί).

* Την ταυτόχρονη εξυπηρέτηση του στόχου της συνολικής ανταγωνιστικότητας της χώρας.

Το δεύτερο περιλαμβάνει:

* Την αναδιάρθρωση του παραγωγικού δυναμικού, δηλαδή μεταρρύθμιση στην
εκπαίδευση και στους θεσμούς στον χώρο της εργασίας.

* Τον αναπροσδιορισμό του μοντέλου ασφάλισης συνταξιοδότησης και γενικότερα
θεμάτων πρόνοιας. Και

*Την ταυτόχρονη διασφάλιση ανθρώπινου προσώπου και κοινωνικής πρόνοιας που
αποτελεί προϋπόθεση για την πάντα αναγκαία κοινωνική συνοχή.

Για να μπορεί το νέο αυτό κράτος να εκπληρώσει τον νέο του ρόλο απαιτείται να
είναι ισχυρό και να μπορεί να διασφαλίζει τους πόρους άσκησης της παραπάνω
πολιτικής. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι η χώρα πρέπει να μπορεί να παράγει ώστε
να ανακατανέμει το πλεόνασμα πλούτου και όχι των ελλειμμάτων.

2. Δεύτερο σημείο-κλειδί αποτελεί το επίπεδο της ποιότητας της
Δημοκρατίας. Ο σημερινός προβληματισμός δεν μπορεί παρά να αφορά:

*Την ολοκλήρωση της αποκέντρωσης και της περιφερειακής διάστασης του κράτους.

* Την πολυπολιτισμική διάρθρωση της κοινωνίας με δημιουργία δομών, θεσμών και
αντιλήψεων που θα βοηθούν στην αποφυγή της ξενοφοβίας, του ρατσισμού και της
εγκληματικότητας και στη δημιουργία συνύπαρξης ανθρώπων από διαφορετικές
θρησκείες και πολιτισμούς.

* Την συμμετοχή του πολίτη στην κοινωνία της πληροφορίας και της γνώσης (ο
αποκλεισμός από τον κόσμο της πληροφορικής δημιουργεί πλέον τους πολίτες Β’ κατηγορίας).

3. Τρίτο σημείο-κλειδί αποτελεί η οριοθέτηση της σχέσης
περιβάλλοντος και ανάπτυξης. Η οριοθέτηση της σχέσης αυτής μέσω του μοντέλου
της αειφόρου ανάπτυξης πρέπει να αντιμετωπίζεται θεσμικά, λειτουργικά και
διοικητικά από την κοινωνία και να μην αποτελεί ευκαιρία εκμετάλλευσης ή
υπερβολής από τον καθένα.

4. Τέταρτο σημείο-κλειδί αποτελεί ο σημερινός ρόλος του εθνικού
κράτους. Είναι ανιστόριτη και επικίνδυνη η αντίληψη περί άμβλυνσης της έννοιας
του εθνικού κράτους στις σημερινές συνθήκες παγκοσμιοποίησης και είναι
εξαιρετικά διαφορετική η προσέγγιση του ρόλου του έθνους από τους σοσιαλιστές
και τους συντηρητικούς. Μια γενιά ουδέτερη γενικώς Ευρωπαίων ή γενικώς Πολιτών
του Κόσμου, είναι σαφές ότι δεν έχει την πολιτισμική και την ιστορική βάση για
οικοδόμηση μιας υγιούς δημοκρατικής κοινωνίας. Η εθνική συνείδηση ­ η έννοια
του έθνους πρέπει να είναι αφετηρία συνεργασιών μεταξύ των λαών και των εθνών
και όχι τοίχος απομόνωσης, πρέπει να είναι πηγή δημιουργίας και όχι
προσκόλληση στην παράδοση, πρέπει να είναι άξονας πολιτικής στρατηγικής και
όχι βάση επικίνδυνων και εύκολων λαϊκισμών.

Οι διαχωριστικές γραμμές λοιπόν υπάρχουν, μόνο που η πορεία της Ιστορίας, η
εξέλιξη, η τεχνολογία, η κινητικότητα τις έχουν μεταφέρει σε άλλα επίπεδα. Σε
αυτή την εκπληκτική περίοδο του «Παγκόσμιου» που ζούμε, προϋπόθεση ηγεμονίας
της πολιτικής είναι η ύπαρξη διαφορετικών πολιτικών που ευτυχώς ακόμη υπάρχουν.