Μαύροι ποδοσφαιριστές θύματα δουλεμπόρων

Έρχονται κατά δεκάδες στην Ελλάδα. Στοιβάζονται σε φτηνά ξενοδοχεία,
μερικές φορές όμως επιστρατεύονται ακόμη και θερμοκήπια για να κοιμηθούν.
Είναι νέοι με όνειρα και ελπίδες που φτάνουν στη χώρα μας κυρίως από την
Αφρική, αλλά και τις πρώην σοσιαλιστικές χώρες, για να παίξουν ποδόσφαιρο. Οι
«κυνηγοί ταλέντων, άσχετοι στην πλειοψηφία τους με το άθλημα», τους
ανακαλύπτουν μέσω τρίτων, φίλων ή και επιχειρηματιών, τους πείθουν ότι
πρόκειται για άλμα στο όνειρο και τους φέρνουν αρχικά στην Αθήνα και μετά τους
περιφέρουν από ομάδα και ομάδα, μήπως και κανείς τους βγει «Οφορίκουε» και
πιάσουν την καλή. Οι πρώτες μέρες κυλούν με την αγωνία του ανθρώπου που είναι
ένα βήμα πριν από τη δόξα. Στη συνέχεια όμως η αγωνία μετατρέπεται σε
απόγνωση, καθώς ο χρόνος περνάει, ομάδες δεν βρίσκονται για να παίξουν και οι
μάνατζερ μεσάζοντες εξαφανίζονται. Έτσι αναγκάζονται να περιφέρονται στην
Αθήνα χωρίς χρήματα και φίλους και να προσπαθούν να πιαστούν από κάπου, αφού
οι μεσάζοντες δεν έχουν φροντίσει ούτε για τα εισιτήρια επιστροφής. Και δεν
είναι λίγοι. Εκατοντάδες κάθε σεζόν δοκιμάζονται σε ομάδες όλων των
κατηγοριών. Δεκάδες είναι οι μεσάζοντες, οι οποίοι εγκαταλείπουν για λίγο τις
δουλειές τους (που μπορεί να είναι οικοδομή, αρτοποιεία, σουβλατζίδικα) και
προσπαθούν να πουλήσουν. Κατά καιρούς έχουν φτάσει καταγγελίες έως και τη
διεθνή ομοσπονδία ποδοσφαίρου, αλλά ακόμη το πρόβλημα δεν έχει λυθεί. Ο
Πανελλήνιος Σύνδεσμος Αμειβομένων Ποδοσφαιριστών διά του προέδρου του κ.
Αντώνη Αντωνιάδη κάνει λόγο για σύγχρονο δουλεμπόριο. Η ουσία είναι ότι κάθε
χρόνο εκατοντάδες παιδιά χάνονται στους δρόμους της Αθήνας πουλώντας ακόμη και
ρολόγια για να επιβιώσουν, πληρώνοντας ακριβά το όνειρο για μια καλύτερη ζωή.

Με όνειρα. Ήρθαν από τη Βραζιλία. Δεν γνωρίζουν ούτε πού μένουν. Αν «ξεμείνουν», θα περιμένουν την επόμενη φορά να δοκιμαστούν. Όταν ήρθαν, έκαναν μόνο όνειρα για μεγάλη καριέρα στην Ευρώπη

ΕΛΛΗΝΕΣ επιχειρηματίες που δραστηριοποιούνται κυρίως στην Αφρική. Φίλοι τους,
συνεργάτες, άνθρωποι από τριτοκοσμικές χώρες που βρέθηκαν στην Αθήνα για
δικούς τους λόγους, παλιοί ποδοσφαιριστές που έπαιξαν στο ελληνικό πρωτάθλημα,
την τελευταία τριετία, κοιμούνται και ξυπνούν με την ελπίδα «να ανακαλύψουν το
μαύρο διαμάντι», να το πουλήσουν σε μία ομάδα και να «κονομήσουν».
Αυτοχρίζονται μάνατζερ και ψάχνουν τον «δεύτερο Οφορίκουε» που θα τους λύσει
όλα τα οικονομικά προβλήματα.

Έτσι κάθε περίοδο που γίνονται μεταγραφές φέρνουν νέα παιδιά, τα στοιβάζουν σε
φθηνά ξενοδοχεία ή σε σπίτια-αχούρια, ακόμη και σε θερμοκήπια, όπως έγινε
πέρυσι σε κάποιο χωριό της Θεσσαλίας (η καταγγελία έφτασε έως και τον πρόεδρο
του ΠΣΑΠ κ. Αντώνη Αντωνιάδη) και τους περιφέρουν από ομάδα σε ομάδα και ό,τι
προκύψει. Ο αριθμός των υπό δοκιμή ποδοσφαιριστών από τις τρίτες χώρες κάθε
φορά ξεπερνάει τους πεντακόσιους, οι οποίοι βγαίνουν στο σφυρί. Αν είναι καλοί
παίκτες θα υπογράψουν για ένα κομμάτι ψωμί. Οι μάνατζερ θα πάρουν ένα ποσό και
θα εξαφανιστούν. Και καλά αυτοί που θα ενταχθούν στο δυναμικό μιας ομάδας,
μπορούν να ελπίζουν. Οι υπόλοιποι, το 95%, ξαφνικά βρίσκονται στο χάος.
Άγνωστοι μεταξύ άγνωστων καταλήγουν κάπου στο κέντρο της Αθήνας, χωρίς λεφτά,
χωρίς φίλους και με τον μάνατζερ εξαφανισμένο. Άλλοι πουλούν ρολόγια, άλλοι
ψάχνουν για μεροκάματο. Κανείς δεν γνωρίζει ποιοι είναι και πού μένουν.

Ο κ. Αντωνιάδης χαρακτηρίζει το φαινόμενο «σύγχρονο δουλεμπόριο», όπως και
αυτοί που ασχολούνται με το ποδόσφαιρο, χωρίς ωστόσο να έχει γίνει κάτι πέραν
των αόριστων εγγράφων προς τις ομάδες, με τα οποία εφιστάται η προσοχή στις
συνεργασίες με αγνώστου ταυτότητος μάνατζερ.

«Πρόκειται για ένα πολύ σοβαρό κοινωνικό πρόβλημα. Οι μάνατζέρ τους δεν
αναλαμβάνουν καμία δέσμευση. Τους έχουν με μια φασολάδα, αν τους τη δίνουν και
αυτή, τους στοιβάζουν σε σπίτια-αχούρια και τους αφήνουν στο έλεος του Θεού.
Είναι άνθρωποι. Έχουν έρθει εδώ με όνειρα και προσδοκίες. Αυτά τα κυκλώματα
πρέπει να χτυπηθούν αλύπητα», λέει ο κ. Αντωνιάδης, ο οποίος κατά καιρούς έχει
ζητήσει να ληφθούν μέτρα για τον περιορισμό του φαινομένου.

Τραγικό χαρακτηρίζει επίσης το φαινόμενο ο κ. Πασχάλης Παπαδόπουλος, ο πρώτος
Έλληνας που έγινε μάνατζερ με την έγκριση της ΦΙΦΑ. «Οι μεσάζοντες, γιατί περί
μεσαζόντων πρόκειται, στην πορεία χάνονται χωρίς να φέρουν καμία ευθύνη. Είναι
κρίμα γι’ αυτά τα παιδιά, είναι κρίμα για όλους. Η ΕΠΟ, ο μόνος φορέας ο
οποίος μπορεί να κοντρολάρει τις μεταγραφές, ακόμη δεν έχει κάνει κάτι. Είναι
απαράδεκτο να παρακολουθείς χωρίς να αντιδράς».

ΔΗΛΩΝΟΥΝ ΑΓΝΟΙΑ!..

Από την πλευρά τους, τόσο ο πρόεδρος της ΕΠΟ κ. Αλημίσης όσο και ο γραμματέας
κ. Γκαγκάτσης, δηλώνουν άγνοια για το φαινόμενο, ενώ υποστηρίζουν ότι δεν τους
έχουν γίνει καταγγελίες. «Εμείς με τον νέο κανονισμό προσπαθήσαμε να
περιορίσουμε το φαινόμενο της αδικίας σε βάρος ποδοσφαιριστών. Ζητάμε τα
συμβόλαια να υπογράφονται από νόμιμους μάνατζερ ή από πληρεξούσιο δικηγόρο. Θα
μπορούσαμε ίσως να ζητάμε στο εξής και τα εισιτήρια επιστροφής από τις ΠΑΕ οι
οποίες ζητούν άδεια για να δοκιμάσουν παίκτες. Όσο γι’ αυτούς που
εγκαταλείπονται, δεν υπάρχουν στοιχεία». Για τον κ. Γκαγκάτση η λύση είναι
στους ίδιους τους παίκτες, οι οποίοι θα πρέπει να καταγγείλουν το περιστατικό
ώστε να επέμβει η ομοσπονδία.

Το ζητούμενο βέβαια είναι πώς νέα παιδιά 18 και 19 χρόνων, χωρίς γλώσσα και
χρήματα, χωρίς γνωστούς, μπορούν να φτάσουν έως την ΕΠΟ ή την αστυνομία, όταν
έχουν και το πρόβλημα της βίζας. «Ζούμε σε μια εποχή έντονου ανταγωνισμού. Θα
πρέπει να γίνει κατανοητό από όλους ότι όσοι νέοι προέρχονται από
τριτοκοσμικές χώρες έχουν και αυτοί όνειρα και κανείς δεν έχει το δικαίωμα τα
τα πουλάει σε τιμή ευκαιρίας», υποστηρίζει ο κ. Αντωνιάδης.

Όλα αρχίζουν όταν κάποιοι τάζουν λαμπρή καριέρα στους παίκτες. Τους δελεάζουν
με διάφορες υποσχέσεις αλλά, αν αποδειχτούν κατώτεροι των προσδοκιών τους,
τους εγκαταλείπουν χωρίς να τους δίνουν τα εισιτήρια επιστροφής.

ΟΝΕΙΡΑ-ΕΦΙΑΛΤΕΣ

Έτσι το ονειρο γίνεται εφιάλτης για εκατοντάδες νέους που προέρχονται από την
Γκάνα, τη Νιγηρία, το Καμερούν, το Ιράν, τη Σενεγάλη, το Περού, το Ζαΐρ, το
Μαλί, αλλά και την Αλβανία και τις πρώην σοσιαλιστικές χώρες. Ευκολόπιστοι,
όπως κάθε νέος που θέλει να αλλάξει ζωή, χωρίς γλώσσα και γνώσεις για την
Ελλάδα που στα μάτια τους φαντάζει παράδεισος, υποσιτίζονται και περιμένουν.
Όσο για τους μεσάζοντες αυτοί παριστάνουν τον ανήξερο. Τα στοιχεία τους δεν
είναι γνωστά ούτε στην ΕΠΟ, ούτε πουθενά. Είναι χαρακτηριστικό ότι ένας από
αυτούς εργάζεται ως φούρναρης, ένας άλλος πουλάει σουβλάκια σε καντίνα στην
Εθνική οδό, ένας τρίτος ως οικοδόμος, ο οποίος έχει παντρευτεί γυναίκα από τη
Γεωργία. Πολλοί είναι επίσης αυτοί που χαρακτηρίζονται άνθρωποι της νύχτας.

Έτσι όλα κινούνται στο σκοτάδι. Όσο για τις ομάδες ­ αυτές κυρίως οι οποίες
παίζουν στα πρωταθλήματα Β’ και Γ’ Εθνικής, υπάρχουν όμως και στην πρώτη
κατηγορία ­ αυτές προσπαθούν να βρουν καλούς και φθηνούς παίκτες και ό,τι
προκύψει στην πορεία. Δεν πληρώνουν πριν μεταγραφής και περιορίζονται σε ένα
συμβόλαιο και σε ιδιωτικά συμφωνητικά, στα οποία ο μισθός δεν υπερβαίνει τις
150.000 (στην καλύτερη περίπτωση) για κάθε συμμετοχή σε αγώνα (!) και για
μικρό χρονικό διάστημα. Άλλωστε όλοι οι πρόεδροι πλέον γνωρίζουν (αυτή η
κατάσταση τους εξυπηρετεί απόλυτα) ότι έχουν το πάνω χέρι. Δίνουν λίγα χρήματα
στους μάνατζερ, και αν τα δώσουν, και έτσι καταφέρνουν να επιβιώνουν.

Κανείς από τους παίκτες αυτούς δεν είναι σε θέση να κάνει καταγγελία. Παρ’ όλα
αυτά η Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα στην Ευρώπη η οποία έχει τις περισσότερες
υποθέσεις που αφορούν περιπτώσεις αλλοδαπών που πέφτουν θύματα εκμετάλλευσης.
Πολλές καταγγελίες υπάρχουν επίσης και για την Τουρκία στα γραφεία της ΦΙΦΑ
και ελάχιστες που αφορούν την Ισπανία και την Πορτογαλία, όπως υποστηρίζει ο
κ. Παπαδόπουλος.

Οι ίδιοι οι μεσάζοντες που φέρνουν νέους παραδέχονται το πρόβλημα. Αποφεύγουν
τις επώνυμες δηλώσεις και επιχειρούν να ρίξουν την ευθύνη στους άλλους.
Αναθεματίζουν τους κακούς που πουλάνε τα όνειρα μικρών παιδιών, δέχονται όμως
να κινούνται παράνομα, δεν έχουν τη σχετική άδεια της Διεθνούς Ομοσπονδίας
Ποδοσφαίρου, και να παζαρεύουν παίκτες από όλον τον κόσμο στην Ελλάδα.

ΜΕΣΑ στους χιλιάδες που έχουν περάσει από τη χώρα μας, ελάχιστοι είναι αυτοί
που καθιερώθηκαν σε ομάδα πρώτης εθνικής. Ένας από αυτούς είναι και ο Αμαέκι
Ότιτζι που έχει παίξει στην Παναχαϊκή. Ο πρόεδρός της τον είχε βρει σε ένα
ξενοδοχείο στο Χαλάνδρι. Από τότε πολλοί πρόεδροι φθάνουν στην Αθήνα και
επισκέπτονται ξενοδοχεία γύρω από το κέντρο της Αθήνας, το Μοσχάτο αλλά και
άλλα παραλιακά μικρών κατηγοριών και διαλέγουν.

Οι προπονητές, ειδικά στις μικρές ομάδες όπου με δυσκολία κάνουν την δουλειά
τους λόγω οικονομικών προβλημάτων, μπαίνουν στη διαδικασία διαλογής. «Είναι
οδυνηρό για μας να απορρίπτουμε αυτά τα παιδιά. Αλλά πέρα από το μικρό κόστος
υπάρχει και η αξία του ποδοσφαιριστή. Γνωρίζουμε ότι θα βρεθούν στο δρόμο.
Γνωρίζουμε τις δυσκολίες, όμως ως επαγγελματίες δεν έχουμε άλλες δυνατότητες.
Μακάρι η πολιτεία να φτιάξει ένα τέτοιο νομικό πλαίσιο ώστε να προστατευθούν
αυτοί οι νέοι που δεν παύουν να είναι άνθρωποι με όνειρα και ελπίδες, έλεγε
χθες στα «ΝΕΑ» ένας από τη νέα γενιά Ελλήνων προπονητών.

Μάλιστα είναι από αυτούς που αντιδρούν όταν διάφοροι μεσάζοντες εμφανίζονται
έχοντας στο αυτοκίνητο έναν νεαρό που θέλει να γίνει παίκτης. «Είναι
απαράδεκτοι ακόμη και στην εμφάνισή τους. Είναι δουλέμποροι και δεν
καταλαβαίνω πώς καταφέρνουν και τους βγάζουν βίζες και τους φέρνουν καραβιές – καραβιές».

Στο άγνωστο. Ο Μιροσλάβ Κούφα αριστερά, από την Τσεχία, στην Αθήνα. Δεν γνωρίζει ούτε αυτόν που τον έφερε στο γήπεδο για δοκιμή. Είναι από τους τυχερούς, γιατί ο Σπύρος Λιβαθηνός θα του επιτρέψει να παίξει… Δεξιά, ο Λαμίν Καμάρα: πέντε μήνες στην Ελλάδα και δεν βρήκε ομάδα. Η επιστροφή στη Σενεγάλη είναι δύσκολη…

Ο ΠΑΤΡΙΚ είναι 26 χρόνων. Ξεκίνησε από το Καμερούν γεμάτος όνειρα. Και τι δεν
σκέφτηκε. Χρήματα, δόξα, καλό σπίτι, αυτοκίνητο, χειροκρότημα. Η Ελλάδα ήταν
γι’ αυτόν η μεγάλη πρόκληση. Άφησε πίσω γυναίκα και παιδί, αλλά και δέκα
αδέλφια. Τον αποχαιρέτησαν με δάκρυα. Ένας γνωστός ποδοσφαιριστής θα τον
έφερνε σε επαφή με κάποιον μάνατζερ στην Αθήνα. Άγνωστος κόσμος, άγνωστες
συνθήκες και ο μάνατζερ ένας άνθρωπος που αν και δεν του μιλούσε καλά, τού
φαινόταν Μεσσίας…

Κάπου πήγε, κάπου έπαιξε λίγο μπάλα και στη συνέχεια βρέθηκε εκτός. Χρήματα
δεν είχε. «Ο μάνατζερ έχει εξαφανιστεί. Όσες φορές προσπάθησα να τον βρω, μου
είπαν ότι έλειπε και όταν τον έπαιρνα ήταν μονίμως κλειστό», λέει. Ένας
συμπατριώτης του ποδοσφαιριστής του Εθνικού τον πήρε στο σπίτι του. Τον
βοηθάει τουλάχιστον να ζήσει. Μέσα στην ατυχία του στάθηκε τυχερός. «Ήρθα από
την πατρίδα μου, γιατί μου είπαν ότι θα ενταχθώ σε ποδοσφαιρική ομάδα. Για
μένα ήταν η ευκαιρία της ζωής μου. Ξερεις, όλοι έχουν όνειρα». Ο φίλος του ο
Τζο τού συμπαραστέκεται όσο κανείς. Αν χρειαστεί θα του πληρώσει τα εισιτήρια
να γυρίσει στην πατρίδα του.

Σε αντίθεση με τον Πατρίκ, άλλοι δύο συμπατριώτες του που ήρθαν, δοκιμάστηκαν
αλλά τελικά δεν κατάφεραν να βρουν ομάδα, έχουν εξαφανιστεί. Κάπου μένουν.
Κανείς δεν γνωρίζει αν τρώνε, αν κάνουν κάτι. Είναι και αυτοί από τους πολλούς
που παραμένουν στα αζήτητα. Από το να αγωνίζονται στα γήπεδα, βρέθηκαν να
αγωνίζονται να μη συλληφθούν ως λαθρομετανάστες…

Προς το παρόν ο 18χρονος Σενεγαλέζος Λαμίν Καμάρα δεν διατρέχει τέτοιο
κίνδυνο. Ούτε πρόβλημα διατροφής αντιμετωπίζει, όπως λέει. Όμως βλέπει κάθε
ημέρα το όνειρό του για καριέρα στο ποδόσφαιρο να απομακρύνεται. Θεωρεί τον
εαυτό του καλό παίκτη και απλώς περιμένει την ευκαιρία. Από κάπου να πιαστεί,
κάτι να κάνει. «Ήρθα στην Ελλάδα πριν από πέντε μήνες. Μου είπαν ότι θα παίξω
ποδόσφαιρο, όμως τίποτε», λέει. Δίπλα του έχει έναν συμπατριώτη του που ζει
χρόνια στην Ελλάδα, ο οποίος δηλώνει οικονομολόγος αλλά τον τελευταίο καιρό
δραστηριοποιείται και στο ποδόσφαιρο. Ξέρει ελληνικά και αυτό βοηθάει τον
Λαμίν, που παραμένει σιωπηλός κοιτάζοντας γύρω του κάπου να δει ένα καταφατικό
νεύμα. Προχθές έφυγε από το γήπεδο του Αθηναϊκού. Αύριο ίσως υπάρχει κάτι γι’ αυτόν.

Ο… ΤΥΧΕΡΟΣ

Χάρη στην ευγένεια του Σπύρου Λιβαθηνού, ο νεαρός Τσέχος Μιροσλάβ Κούφα φόρεσε
φανέλα και αγωνίστηκε για λίγο σ’ ένα φιλικό αγώνα. Κάποιος τον έφερε και τον
παράτησε έξω από το γήπεδο. Όταν ρωτήθηκε πού μένει, δεν γνώριζε. Και όταν του
είπαν ποιος είναι αυτός που τον έφερε, πάλι δεν μπορούσε να απαντήσει. Είχε
στριμωχτεί σε μια γωνία και περίμενε. Κοιτούσε όποιον περνούσε. Δεν ήξερε ούτε
πού έμενε ούτε το όνομα του ανθρώπου που τον πήγε στο γήπεδο. Αργότερα θα
ερχόταν ο μάνατζέρ του να τον πάρει. Μέχρι τότε όμως ζούσε το δικό του δράμα.
Ήταν σχεδόν τρομοκρατημένος. Και αυτό φάνηκε και λίγο αργότερα στο γήπεδο όταν
με το παραμικρό ζητούσε συγγνώμη από τον αντίπαλο. Το ίδιο έκανε και ένας
19χρονος από τη Νιγηρία. Έχει ένα μήνα στην Αθήνα. Τον «ψάρεψε» ένας
συνεργάτης Έλληνα μάνατζερ και τον έφερε. Τώρα περιμένει την απάντηση της
ομάδας, η οποία τον δοκιμάζει. Αν είναι τυχερός, ίσως αλλάξει η ζωή του. Το
ίδιο ελπίζουν και δύο Βραζιλιάνοι που περιμένουν. Ο Κάρλος Φελίπε και ο Χόνι
Φεχέιρα. Είναι νεαροί και το μόνο που γνωρίζουν να λένε είναι το όνομά τους. Η
Ελλάδα θα είναι γι’ αυτούς το πρώτο βήμα. Έτσι πίστευαν. Όμως οι πρώτες ημέρες
δεν τους έχουν ενθουσιάσει, αφού και τα χρονικά περιθώρια στενεύουν για μια μεταγραφή.

Χωρίς ελπίδα. Παίζουν στη Θύελλα Νεοχωρίου. Περιμένουν μήπως κάποιος παλιός ποδοσφαιριστής τούς δει και τούς «δώσει σε ομάδα». Τους συντηρεί ένας φίλος τους Έλληνας. Και όσες μέρες χάνονται, πουλούν ρολόγια…

Η ΘΥΕΛΛΑ Νεοχωρίου αγωνίζεται στο ανεξάρτητο πρωτάθλημα Αθηνών. Πρόκειται για
μια ομάδα που συγκροτήθηκε από ανθρώπους που κατάγονται από την Καρδίτσα και
έγινε από το μεράκι μερικών. Φίλοι που δεν έχουν σχέση με επαγγελματισμό
μαζεύονται και παίζουν κάθε Κυριακή.

Και όμως σ’ αυτή την ομάδα υπάρχουν Μαύροι παίκτες. Όχι βεβαίως παράνομα, αφού
ήταν παιδιά που έφεραν κάποιοι και στη συνέχεια τούς εγκατέλειψαν στην τύχη τους.

Τώρα, πέντε από αυτούς από το Καμερούν και το Ζαΐρ παίζουν ελπίζοντας ότι
κάποιος θα τους δει και θα τους πάει σε μια όμαδα ως επαγγελματίες. Την ημέρα
πουλάνε ρολόγια, δουλεύουν στα χωράφια ή όπου αλλού βρουν.

Οι ερασιτέχνες παράγοντες είναι φορές που τους συγκεντρώνουν και τους κάνουν
το τραπέζι «έτσι γιατί βρίσκονται σε απόγνωση σε μια ξένη χώρα», όπως λέει
ένας από αυτούς.

«Τι να κάνω; άνθρωποι είναι και αυτοί. Πρεπει να φάνε, πρέπει να αισθάνονται
και αυτοί άνθρωποι. Δεν γνωρίζω τι έχει γίνει. Εγώ από τη στιγμή που ήρθαν
στην πόρτα μου έχω υποχρέωση να τους βοηθήσω», λέει ο κ. Σωκράτης Θυμιόπουλος,
ένας από τους ανθρώπους που συμπαραστέκεται σε νέους που έφτασαν ώς την Αθηνα
για να παίξουν ποδόσφαιρο…