Καλά, αυτοί παντρεύτηκαν νωρίς…

«Ή μικρός – μικρός παντρέψου… » λέει η λαϊκή σοφία, κι αυτοί που την
πίστεψαν δεν δείχνουν να έχουν μετανιώσει. Ο Κώστας και η Δανάη, ο Γιάννης και
η Έλενα, όπως και πολλά ακόμη ζευγάρια που παντρεύονται σε σχετικά νεαρή
ηλικία, υπεραμύνονται της απόφασής τους, γεγονός που επιβεβαιώνεται και από
έρευνα του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών, σε νέους που παντρεύτηκαν νωρίς.

Κώστας Κατερίνης, Δανάη Κουτελιέρη. Οι νεαροί νιόπαντροι απολαμβάνουν τον έγγαμο βίο, που είναι… «και γλυκός και πικρός. Και τρυφερός και με γκρίνιες. Και με αγκαλιές και με πείσματα… Τελικά, το μόνο που χρειάζεται είναι η αγάπη»

Η ΔΑΝΑΗ και ο Κώστας γνωρίστηκαν όταν ακόμη πήγαιναν σχολείο. Εκείνη γύρω στα
17 κι εκείνος έναν χρόνο μεγαλύτερος. Πέρασαν πολλά μαζί, κι όταν πια
ξεμπέρδεψαν με σχολικές ή στρατιωτικές υποχρεώσεις, πήραν τον δρόμο για την…
εκκλησία. Προετοίμασαν με προσοχή το κάθε τους βήμα, κι από τον περασμένο Μάιο
είναι πια μαζί «με παπά και με κουμπάρο». Έχουν ανοίξει το δικό τους σπιτικό
στη Νάξο και απολαμβάνουν τον έγγαμο βίο, στα καλά και στα άσχημα, στα εύκολα
και στα δύσκολα.

Τα νέα ζευγάρια που αποφασίζουν να ενωθούν με τα δεσμά του γάμου, μπορεί να
μην είναι ακόμη πολλά, όμως φαίνεται πως η επιλογή τους είναι περισσότερο
συνειδητή παρά τυχαία. Παντρεύονται για να επισφραγίσουν τον έρωτά τους οι
περισσότεροι, θεωρούν τον γάμο έκφραση συντροφικότητας και δεν αλλάζουν γνώμη
στη διάρκεια της έγγαμης συμβίωσης. Αυτό τουλάχιστον προκύπτει από ένα πρώτο
ερευνητικό εγχείρημα που βάζει τους παντρεμένους νέους, ηλικίας από 15 έως 29
ετών, στο… μικροσκόπιο.

Η Α. ΤΕΠΕΡΟΓΛΟΥ

Εμπνευστής αυτής της πρωτότυπης ερευνητικής δουλειάς ήταν η κ. Αφροδίτη
Τεπέρογλου, δρ Κοινωνιολόγος και ερευνήτρια Α’ στο Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών
Ερευνών. Η κ. Τεπέρογλου θέλησε να διαπιστώσει τις τάσεις των παντρεμένων νέων
πάνω σε θέματα που αφορούν τη νεολαία γενικότερα. Για τον σκοπό αυτό,
«ξεχώρισε» τους παντρεμένους νέους μέσα από το συνολικό δείγμα 1.000 ατόμων,
που συμμετείχαν στη μεγάλη έρευνα του ΕΚΚΕ, με τίτλο «Η ταυτότητα, τα
ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και οι ανάγκες της νεολαίας στον Νομό Θεσσαλονίκης».

Το ποσοστό των παντρεμένων νέων επί του συνόλου ήταν σχετικά μικρό (16,7%) οι
απαντήσεις τους όμως φωτίζουν πολλά από τα συναισθήματα, τις σκέψεις, τις
συνήθειες και τον τρόπο ζωής αυτής της κατηγορίας των νέων. Οι περισσότεροι
(55,7%) παντρεύτηκαν γύρω στα 20-24, ενώ αρκετοί (23,4%) ήταν εκείνοι που
ήρθαν εις γάμου κοινωνίαν στην ηλικία από 15 έως 19 ετών και λιγότεροι (21%)
όσοι αποφάσισαν να παντρευτούν σε ηλικία από 25 έως 29 ετών.

ΤΟ ΛΥΚΕΙΟ

«Ερευνώντας, μεταξύ άλλων, το εκπαιδευτικό επίπεδο των παντρεμένων νέων,
θελήσαμε να διαπιστώσουμε αν και κατά πόσον η σύναψη γάμου σε νεαρή ηλικία
αποτέλεσε εμπόδιο στη συνέχιση των σπουδών», σημειώνει η κ. Τεπέρογλου.
«Διαπιστώσαμε όμως πως οι περισσότεροι νέοι (ποσοστό 50,3%) έχουν τελειώσει το
Λύκειο και σχεδόν το 20% έχει τελειώσει το Γυμνάσιο. Το ποσοστό αυτών που
διέκοψαν το σχολείο για να παντρευτούν είναι σχετικά μικρό (13,2%).

Κρίνοντας από τη δική της περίπτωση, αλλά και από φιλικά ζευγάρια που επέλεξαν
να παντρευτούν σε νεαρή ηλικία, η Δανάη Κουτελιέρη επισημαίνει πως «πολύ
δύσκολα σήμερα εγκαταλείπει κάποιος το σχολείο για να παντρευτεί, εκτός και αν
συντρέχουν ειδικοί λόγοι». Οι ειδικοί αυτοί λόγοι είναι συνήθως είτε κάποια
εγκυμοσύνη είτε πίεση από το οικογενειακό περιβάλλον.

ΟΙ ΑΦΟΡΜΕΣ

Όμως η έρευνα του ΕΚΚΕ δίνει πολύ μικρά ποσοστά στις δύο αυτές «αφορμές
γάμου». Η εγκυμοσύνη αναφέρεται ως αιτία γάμου μόνο από το 6,6% των
παντρεμένων νέων, ενώ η πίεση από το οικογενειακό περιβάλλον αναφέρεται από το
4,2%. Στη συντριπτική τους πλειοψηφία οι «μικροπαντρεμένοι» (73,7%) δηλώνουν
πως πήραν την απόφαση επειδή αγαπούσαν τον σύντροφό τους. Ως δεύτερη κατά
σειράν «αφορμή» έρχεται η ανάγκη για δημιουργία οικογένειας (για το 7,8%).
Αξίζει να σημειωθεί πως πολλοί άντρες (16,1%) αναφέρουν ως αφορμή για τον γάμο
την ύπαρξη μακροχρόνιου δεσμού, κάτι που δεν φαίνεται να απασχολεί ιδιαίτερα
τις γυναίκες (μόνο το 4,4% των γυναικών δίνει αυτή την απάντηση)

ΔΥΣΚΟΛΑ συναντά κανείς ζευγάρια που παντρεύτηκαν σε νεαρή ηλικία και δεν έχουν
ή δεν προτίθενται να κάνουν παιδιά. Παρ’ όλο που μια εγκυμοσύνη αναφέρεται ως
αφορμή για τον γάμο, μόνο στο 6,6% των περιπτώσεων, οι περισσότεροι
«μικροπαντρεμένοι», είναι ήδη και γονείς.

Στα στοιχεία που συνέλεξε και επεξεργάστηκε η κ. Αφροδίτη Τεπέρογλου,
ερευνήτρια Α’ στο Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών, φαίνεται πως επτά στους
δέκα παντρεμένους νέους έχουν ήδη αποκτήσει παιδί. Οι υπόλοιποι, εκείνοι που
δεν είχαν παιδιά όταν διεξήχθη η έρευνα, απάντησαν κατά συντριπτική πλειοψηφία
(95,7%) πως επιθυμούν και σκοπεύουν να αποκτήσουν. Αντίθετα, μόνον τέσσερις
στους εκατό έγγαμους νέους δήλωσαν πως δεν θέλουν να αποκτήσουν παιδιά.

Οι νέοι γονείς δείχνουν να ακολουθούν πολύ παραδοσιακές αρχές σε ό,τι αφορά τη
διαπαιδαγώγηση των παιδιών τους. «Το 61% δίνει πολύ μεγάλη σημασία στην παροχή
οικονομικής βοήθειας στα παιδιά, ενώ το 21% απαντά πως θα κάνουν τα πάντα για
να τα βοηθήσουν να σπουδάσουν ­ στάση που χαρακτηρίζει σε μεγάλο βαθμό τους
Έλληνες γονείς», σημειώνει η κ. Τεπέρογλου.

ΔΥΟ ΠΑΙΔΙΑ

Οι περισσότεροι από τους… μέλλοντες γονείς δηλώνουν πας θα επιθυμούσαν να
αποκτήσουν δύο παιδιά (ποσοστό 58%), ενώ το 24,4% απαντά πως θα ήθελε τρεις
απογόνους. «Για να διαπιστώσουμε τις τάσεις των παντρεμένων νέων που επιθυμούν
να αποκτήσουν παιδιά, ζητήσαμε να μας απαντήσουν αν συμφωνούν ή διαφωνούν με
ορισμένες “δημοφιλείς” θέσεις», λέει η ερευνήτρια του ΕΚΚΕ. Με βάση τις
απαντήσεις τους, το 74% συμφωνεί πως «η απόκτηση παιδιού προϋποθέτει
οικονομική άνεση», ενώ αντίστοιχα μεγάλο (74%) είναι και το ποσοστό εκείνων
που διαφωνούν με τη θέση πως «υπάρχουν τόσα κοινωνικά προβλήματα που δεν
ενδείκνυται η απόκτηση παιδιού». Αναφορικά με την άποψη ότι «προέχει η
επαγγελματική σταδιοδρομία από την απόκτηση παιδιού», οι γνώμες διίστανται. Τα
ποσοστά συμφωνίας και διαφωνίας είναι σχεδόν μοιρασμένα: 45,7% και 47,8%, αντίστοιχα.

ΠΗΓΑΙΝΟΥΝ εκδρομές και συναντούν τους φίλους τους, όχι όμως και πολύ συχνά.
Βλέπουν τηλεόραση συστηματικά. Μαζί παρακολουθούν κυρίως ειδήσεις. Πριν ή
μετά, οι άνδρες θα αφοσιωθούν στα αθλητικά και οι γυναίκες στα σίριαλ. Είναι
παιδιά, στην πλειοψηφία τους, άλλοι στα 16, άλλοι στα 19, άλλοι στα 25 ή στα
29, όμως τα ενδιαφέροντα και οι συνήθειές τους διαφέρουν κατά πολύ από εκείνα
των συνομηλίκων τους.

Ο ελεύθερος χρόνος των παντρεμένων νέων είναι λιγοστός, όπως άλλωστε και ο
χρόνος που αφιερώνουν στον εαυτό τους. Αυτή φαίνεται πως είναι η μεγάλη
«θυσία» που απαιτεί το… νοικοκύρεμα.

Οι άνδρες αυτής της ηλικίας ασχολούνται αρκετά με τα ψώνια και τις δουλειές
του σπιτιού: αυτή την απάντηση δίνει το 14,3% των ανδρών, ενώ το αντίστοιχο
ποσοστό για τις γυναίκες δεν ξεπερνά το 5,6%! Οι περισσότερες γυναίκες (24%)
θα προτιμούσαν μια βραδιά σε μια ωραία ταβέρνα, ενώ για τους άνδρες προέχει ο
αθλητισμός (28,6%).