ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ (Φ)λουρί Κωνσταντιν(π)άτο

Έτσι γινόταν πάντοτε στην Ελλάδα. Άλλοι παίρνανε τα φλουριά και άλλοι φορούσαν
τα λουριά. Άλλοι ποντάρανε σε Κωνσταντίνο και ΝΑΤΟ και άλλοι ζούσαν (ή
φιλοσοφούσαν) σε «βαρέλι δίχως πάτο».

­ Σας πήραμε, σας πήραμε… ­ Μας πήρατε, μας πήρατε…

ΕΤΣΙ γίνεται και σήμερα. Οι κερδοσκοπούντες χαρακτηρίζονται «σύγχρονοι», οι
καιροσκοπούντες «συγχρονισμένοι» και οι ενδοσκοπούντες «ετεροχρονισμένοι».
Πρέπει να είμαστε ειλικρινείς (τουλάχιστον μεταξύ μας). Δεν έχουμε πλέον
αποθέματα επαναστατικότητας, εξέγερσης, ανάληψης ρίσκων. Τα γράδα πέσανε. Βολευτήκαμε.

Γίναμε ­ δυστυχώς ­ «σχεδόν Ευρωπαίοι». Φθονούμε από μέσα μας όσους πέτυχαν ως
managers σε πολυεθνικές. Ξιππαζόμαστε από την πρόσκληση σε gala που μας
έστειλε γνωστός black επιχειρηματίας. Ονειρευόμαστε ένα ακριβότερο αυτοκίνητο
και ­ γιατί όχι; ­ ένα mini-κότερο. Πώς και πού να χωρέσουν σε μια τέτοια
αντίληψη και πράξη ζωής οι ρακένδυτοι αποκλεισμένοι, οι υπανάπτυκτοι
Βαλκάνιοι, οι ταραξίες Κούρδοι;

Και βέβαια κάποτε ήμασταν συνοδοιπόροι στις πορείες και στις διεκδικήσεις για
«Ειρήνη – Φιλία των Λαών – Ανθρώπινα Δικαιώματα», αλλά εμείς κατορθώσαμε ­
κυρίως χάρη στις δεξιές κυβερνήσεις ­ να ξεφύγουμε από τους λαούς που φωνάζουν
και να ενταχθούμε στους λαούς που λουφάζουν. Τώρα μας ενδιαφέρει περισσότερο
το Χρηματιστήριο και λιγότερο η καταδίκη του Πινοσέτ, μας καίει η ΟΝΕ και
αδιαφορούμε για τα σοσιαλιστικά πειράματα, η απελευθέρωση των τιμών υπερισχύει
της απελευθέρωσης των λαών.

Μέσα σ’ αυτό το κλίμα μερικοί απορούν που δεν δεχθήκαμε τον Οτζαλάν στη χώρα
μας, ενώ θα έπρεπε να εκπλήσσονται που δεν τον «καταδώσαμε» για ν’ αποδείξουμε
στα ευρωπαϊκά lobbies ότι αποκοπήκαμε οριστικά από τα «κινήματα». Πρέπει να
είμαστε ειλικρινείς (τουλάχιστον με τα παιδιά μας). Όποια και να ‘ταν η
εκπαιδευτική μεταρρύθμιση, θα την αμφισβητούσαμε. Άλλοι για να μη χάσουν τη
φόρμα τους στην κομματική γυμναστική, άλλοι λόγω πολιτικής συγκυρίας, άλλοι
επειδή δεν τους αρέσει ο συγκεκριμένος υπουργός, άλλοι διότι έχουν
ιδεοληπτικές καχυποψίες. Απ’ όσο θυμάμαι, δεν υπήρξε μεταβολή στα εκπαιδευτικά
μας πράγματα που να μην έγινε αντικείμενο (προσ)τριβών και αντι-παρα-θέσεων.
Τι στο καλό, κανείς υπουργός δεν είχε δίκαιο από τη μεταπολίτευση και μετά;
Όλοι αερολογούσαν και «κατέστρεφαν» τη νέα γενιά; Κι αν έτσι έχει το θέμα,
ποιοι διαθέτουν τη μαγική λύση; Οι ισορροπιστές; Οι ιδεαλιστές; Οι
μαξιμαλιστές; Οι ­ εκ του ασφαλούς ­ τάχατες ουδέτεροι αντικειμενικοί κριτές;
Οι επωφελούμενοι, αλλά για τα μάτια του κόσμου, διαμαρτυρόμενοι; Νομίζω ότι
στο χώρο της Παιδείας δεν πρέπει να παίζουμε ούτε και να (εμ)παίζουμε.

Η μεταρρύθμιση Αρσένη κινείται σε σωστή κατεύθυνση αλλά εφαρμόζεται σε λάθος
χρόνους (timing), με λάθος ανθρώπους και με λάθος εκτίμηση κατα-στάσεων.

Ο υπουργός συμπεριφέρεται ως διανοούμενος ή συνδικαλιστής και όχι ως πολιτικός
καθώς άφησε να χαθεί ο έλεγχος των πρωτοβουλιών διαλόγου, πίστεψε στα εύκολα
λόγια εύκαμπτων και δίκοπων πρυτάνεων, αδειάστηκε από φίλους και συμμάχους,
έφερε σε σύγκρουση τα ενδιαφερόμενα μέρη. Οι λύσεις δύο: Ή σταματάει το ρολόι
της μεταρρύθμισης και καλεί την εκπαιδευτική και πολιτική κοινότητα σε
(αυτο)αξιολόγηση τής μέχρι σήμερα πορείας και σε διορθωτικές κινήσεις.

Ή αλλάζει το τοπίο, την εικόνα και την αξιοπιστία του υπουργείου Παιδείας (και
των εποπτευόμενων οργανισμών) με μια κίνηση ριζικής ανανέωσης. Αν δεν βρει το
προσωπικό και πολιτικό θάρρος να κάνει τη μεγάλη υπέρβαση, τότε όλοι οι τύποι
καφέδων (Λουμίδης, Bravo, Μελίτα) δεν θα του φτάσουν να’ αντιστρέψει το κλίμα
(μέρος του οποίου είναι και οι αγκυλώσεις και οι φοβίες της ελληνικής
κοινωνίας που εδώ δεν θέλει να εξ-ευρωπαϊσθεί).

Πρέπει να είμαστε ειλικρινείς (τουλάχιστον με τους πολίτες αυτής της χώρας).
Το πολιτικοκοινωνικό μπλοκ δυνάμεων και συμφερόντων που έχει διαμορφωθεί την
τελευταία δεκαπενταετία δεν πρόκειται να πέσει διά του «τεμαχισμού», με
χάρτινες υπογραφές ή με σπόντες σε talk shows. Ίσα – ίσα που αυτές οι (άστοχες
και άψυχες) κινήσεις το δυναμώνουν, αφού του δίνουν ευκαιρία να ξεμπροστιάζει
και να αδειάζει τον κάθε αντιτιθέμενο. Η νέα Αυλή (που διαθέτει Κυρίες επί των
Τιμών, επί των Επιστημών και επί των Κεφαλών των Απίστων, καθώς και
τροβαδούρους και γελωτοποιούς) δεν φοβάται τους κατεστημένους και ενταγμένους
πολιτικούς ούτε τους φιλόδοξους συνεργαζόμενους. Όλοι αυτοί ελέγχονται διότι
παίζουν με τους ίδιους κανόνες και εντός των ορίων (που θέτουν οι
επι-διαιτητές). Τους άλλους σκιάζεται, τους άτακτους. Αυτούς που δεν κυνηγάνε
τα φλουριά, που δεν χωράνε στα λουριά και που έχουν έγκαιρα αντιληφθεί ποιος
είναι ο «πάτος» τούτου του επικίνδυνου παιχνιδιού.

Ο Γιάννης Πανούσης είναι καθηγητής της Εγκληματολογίας στο Τμήμα Επικοινωνίας
και ΜΜΕ στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.