Μήνυμα ενότητας, μέρος δεύτερον

Συνέχεια στο ενωτικό κλίμα της νύχτας της περασμένης Τρίτης έδωσε χθες
βράδυ στην Κεντρική Επιτροπή ο Πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης, αλλά η
εσωκομματική αντιπολίτευση ετοιμάζεται σήμερα για έναν δεύτερο γύρο,
επιδιώκοντας να ξαναφέρει το παιχνίδι στα δικά της μέτρα ­ της απόδοσης δηλαδή
των ευθυνών εκεί που ανήκουν για το εκλογικό αποτέλεσμα των δημοτικών και
νομαρχιακών εκλογών.

Ο κ. Σημίτης με τον κ. Σκανδαλίδη στην απαραίτητη χειραψία λίγο πριν καθήσουν στις θέσεις των ομιλητών. Πάνω, ο κ. Πάγκαλος σε ένα διάλειμμα μιλάει στο κινητό…

ΤΑ ΑΝΟΙΓΜΑΤΑ του Πρωθυπουργού στα κορυφαία στελέχη και οι συχνές αναφορές του
στο «όλο και ενιαίο ΠΑΣΟΚ» δεν φαίνεται να κάμπτουν τα στελέχη της
εσωκομματικής αντιπολίτευσης, που φέρονται αποφασισμένα να διατυπώσουν σκληρές
επικρίσεις για το εκλογικό αποτέλεσμα. Το αποτέλεσμα αυτό, που η απόφαση του
Εκτελεστικού Γραφείου αποδίδει σε μια σειρά από λόγους, οι κυριότεροι από τους
οποίους είναι ότι το ΠΑΣΟΚ δεν κατάφερε να ηγεμονεύσει η γραμμή του, υπήρξαν
συγκεκριμένες πολιτικές και οργανωτικές ευθύνες της Κεντρικής Επιτροπής
Δημοτικών και Νομαρχιακών Εκλογών (ΚΕΔΝΕ), δεν κατέστη δυνατή η συνεργασία των
προοδευτικών δυνάμεων, υπήρξαν συνεργασίες των κομμάτων της αντιπολίτευσης,
καταγράφηκαν πολιτικές μετατοπίσεις.

Στη δική του εισήγηση ο Πρωθυπουργός αποδίδει, με αρκετή αυτοκριτική διάθεση,
το αρνητικό εκλογικό αποτέλεσμα.

ΤΙ ΕΦΤΑΙΞΕ

1. Στην καταγραφή μιας δυσαρέσκειας της κοινωνίας από την αναποτελεσματικότητα
σε ορισμένες πλευρές της κυβερνητικής πολιτικής.

2. Στο ότι αυτό υπήρξε προϊόν παραλείψεων και υστερήσεων τόσο σε επιλογές
προσώπων όσο και στη σχέση τού κόμματος με τις δυναμικές των τοπικών κοινωνιών.

«Ευθύνες έχουμε όλοι, οι ευθύνες δεν επιμερίζονται σε κάποιους, ούτε είναι
περιπτωσιακές», ανέφερε επιγραμματικά ο Πρωθυπουργός.

Και αποκρυπτογραφώντας το μήνυμα των δημοτικών και νομαρχιακών εκλογών, είπε
ότι «χρειάζεται με συνολική επιτάχυνση του κυβερνητικού έργου με αιχμή την
ποιότητα ζωής, την καθημερινότητα του πολίτη» και υποσχέθηκε ότι «από τώρα,
μήνα με το μήνα, έως τις εκλογές του 200 θα δίνουμε προς τον ελληνικό λαό
συγκεκριμένα δείγματα της πορείας και της προόδου σε κάθε τομέα της πολιτικής μας».

Χαρακτηριστικό στοιχείο της μακράς ομιλίας τού κ. Σημίτη είναι ότι για πρώτη
φορά, ίσως εδώ και πολύ καιρό, υιοθετεί σε κείμενό του τη θέση αρκετών
ηγετικών στελεχών ότι «υπάρχουν διαχωριστικές γραμμές ανάμεσα στις πολιτικές
και ιδεολογικές θέσεις των κομμάτων» και πως «αυτές οι διαχωριστικές γραμμές
δεν καταργούνται, δεν εξαφανίζονται».

Και ως κίνηση καλής θέλησης προς τον Άκη Τσοχατζόπουλο και τις απόψεις του,
ερμηνεύεται η θέση του ότι στα πλαίσια του συνεδρίου του ΠΑΣΟΚ θα συζητηθούν
επιμέρους πολιτικές του κυβερνητικού έργου. Το σχετικό χωρίο των δηλώσεων του
κ. Σημίτη αναφέρει ότι «πρέπει να συζητήσουμε ενδεικτικά την απασχόληση, την
αναπτυξιακή πολιτική, τα προβλήματα ποιότητας ζωής και βελτίωσης της
καθημερινότητας και βεβαίως το πλέγμα των θεμάτων που έχουν σχέση με την
κοινωνική συνοχή και την αλληλεγγύη».

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ

Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο της ομιλίας του Πρωθυπουργού είναι ότι παρά τις
δεδηλωμένες αρνητικές θέσεις των κομμάτων της ελάσσονος αντιπολίτευσης στις
προτάσεις για συνεργασία, εκείνος υπογράμμισε ότι «οι δυνάμεις της Αριστεράς,
της κοινωνικής δικαιοσύνης και της προόδου δεν χαρίζονται στη Ν.Δ. Για μας, ο
μόνος αντίπαλος είναι οι συντηρητικές πολιτικές. Για μας, για το ΠΑΣΟΚ, η
συνεργασία των προοδευτικών δημοκρατικών δυνάμεων είναι μια αναλλοίωτη σταθερά
της πολιτικής μας». Και απευθυνόμενος προφανώς προς τα κόμματα της
δημοκρατικής αντιπολίτευσης, είπε:

«Θα επιδιώκουμε πάντα, χωρίς ηγεμονισμούς και χωρίς όρους, έναν ουσιαστικό
διάλογο εκείνων των δυνάμεων που επιδιώκουν την αλλαγή της κοινωνίας ενάντια
στις δυνάμεις της συντήρησης. Και η θέση μας αυτή δεν μεταβάλλεται όποιες κι
αν είναι οι συγκυριακές επιλογές των ηγεσιών των προοδευτικών και αριστερών κομμάτων».

Ιδιαίτερη επιμονή έδειξε ο Πρωθυπουργός στο θέμα της συλλογικότητας της
κυβέρνησης, τονίζοντας ότι «πρέπει να σπάσουμε τη λογική της
αποσπασματικότητας στην προάσπιση και προβολή του κυβερνητικού έργου». Για να
προσθέσει αμέσως μετά, με αρκετή έμφαση ότι «ζητώ να προωθήσουμε μια νέα
ηθική, πολιτική και συντροφική αλληλεγγύη ανάμεσα σε όλα τα στελέχη, στην
κυβέρνηση και στο κόμμα».

ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Θετικά έγινε δεκτή μια αναφορά του που φαίνεται ότι είχε αποδέκτες και στο
περιβάλλον του. Ήταν όταν υπογράμμισε ότι «το κόμμα δεν μπορεί να είναι
άθροισμα προσωπικών στρατηγικών ή μία ομοσπονδία ομαδοποιημένων συμπτώσεων
συμφερόντων. Το κόμμα δεν μπορεί να αποτελεί μετασχηματισμό και μεταμφίεση
πελατειακών δικτύων, ούτε μετωνυμία συντεχνιακών συμφερόντων».

Ένα τμήμα της ομιλίας του ήταν αφιερωμένο στη Νέα Δημοκρατία, την οποία
κατηγόρησε για προχειρότητα, αντιφατικότητα, συνθηματολογία και άλλα λέει και
άλλα πιστεύει. Υπήρξε σκληρός και με την υπόλοιπη αντιπολίτευση, την οποία
κατηγόρησε για άκρατο βερμπαλισμό και ψευτοσυναισθηματικούς τόνους.

Φυσιολογικά, το ενδιαφέρον της συνόδου της Κεντρικής Επιτροπής, που ύστερα από
9 ολόκληρα χρόνια επέστρεψε στον Αστέρα της Βουλιαγμένης, μεταφέρεται στη
σημερινή συνεδρίαση οπότε θα τοποθετηθούν, με αιχμή το εκλογικό αποτέλεσμα, τα
κορυφαία στελέχη του κόμματος και φυσικά τα στελέχη της εσωκομματικής
αντιπολίτευσης. Ενδεικτικό τού κλίματος που επικρατούσε ήταν ότι από την
εσωκομματική αντιπολίτευση τέθηκε θέμα παράτασης των εργασιών της συνόδου που,
σύμφωνα με το πρόγραμμα, έχει προσδιοριστεί να ολοκληρωθεί σήμερα στις 3.30 το
απόγευμα. Το θέμα έθεσε ήδη ο Γ. Δασκαλάκης, ο οποίος πριν από την έναρξη της
διαδικασίας διαμαρτυρήθηκε για τον περιορισμό των εργασιών της Κεντρικής
Επιτροπής και ζήτησε να επεκταθούν οι εργασίες της και αύριο το πρωί.

ΜΗΝΥΜΑ ανανέωσης στο κόμμα θέλησε να δώσει, με μια εκτός χειρογράφου παρέμβασή
του, ο κ. Κώστας Σημίτης, ενώ με μια σειρά ερωτήσεων – θέσεων, που διατύπωσε,
έθεσε καθαρά θέμα υπέρβασης της ως τώρα λειτουργίας του κόμματος,
αναδεικνύοντας τις πιο «μελανές» πλευρές της. Αναφερόμενος στην ανάγκη
θεσμοθέτησης της διαδικασίας ανανέωσης των οργάνων κατά 30% με ποσόστωση, ο κ.
Κ. Σημίτης είπε ότι γνωρίζει νομαρχιακές οργανώσεις που έχουν τα ίδια πρόσωπα
τα τελευταία 20 χρόνια.

­ Τα ίδια πρόσωπα όμως βλέπουμε κι εμείς απέναντί μας, τον διέκοψε από κάτω
ένα μέλος της Κ.Ε., αναφερόμενο στα μέλη του Εκτελεστικού Γραφείου.

Ο Πρωθυπουργός δεν έχασε την ευκαιρία και έστειλε το μήνυμά του: Ο κανόνας της
ανανέωσης, είπε, δεν αφορά μόνο τη βάση αλλά όλα τα επίπεδα του κόμματος.

Ενισχύοντας τη θέση του για αλλαγές στο κόμμα, ο κ. Κ. Σημίτης είπε ότι ο
«κοινός παρονομαστής» όλων των λαθών και παραλείψεων στις δημοτικές εκλογές
ήταν η υπερίσχυση της λογικής των «κομματικών μηχανισμών», ανεξαρτήτως αν
αυτοί επιχρωματίζονται με διαφορετικά ιδεολογικά και πολιτικά ψιμύθια. Το
κόμμα, ανέφερε, δεν πρέπει να είναι άθροισμα προσωπικών στρατηγικών ή
«ομοσπονδία ομαδοποιημένων συμπτώσεων, συμφερόντων», δεν μπορεί να αποτελεί
μεταμφίεση «πελατειακών δικτύων» και μετωνυμία συντεχνιακών συμφερόντων.

Υπό μορφή ερωτημάτων (σε αρκετά από τα οποία έδωσε και το χρώμα της θέσης του)
ο κ. Κ. Σημίτης άνοιξε προς συζήτηση θέματα που αφορούν το κόμμα, όπως:

*Ο νέος ρόλος του βουλευτή.

*Η νέα μορφή των τοπικών οργανώσεων και η θέση απέναντι στις θεματικές οργανώσεις.

*Η ανανέωση των οργάνων μέσω ποσόστωσης (30%).

*Η εξέταση δυνατότητας για επιλογές προσώπων μέσω διευρυμένων εκλεκτορικών
σωμάτων και, τέλος.

*Ο τρόπος που θα εκφραστεί κομματικά ο νέος, όπως είπε, κοινωνικός συνασπισμός
εξουσίας που διαμορφώνεται.

Για διαρχία

Υπό τη σκιά των τελευταίων εξελίξεων ιδιαίτερη σημασία έχει η επισήμανση του
κ. Σημίτη στην αποδοχή (αλλά και την αναγκαιότητα) των διαφορετικών απόψεων.
Υπό μία όμως προϋπόθεση, συμπλήρωσε: «Η διαφορετική γνώμη δεν μπορεί να οδηγεί
σε αναίρεση της συλλογικής θέλησης και απόφασης».

Παράλληλα, άφησε να φανεί καθαρά η αντίθεσή του σε «σενάρια» διαρχίας στο
κόμμα λέγοντας αφενός ότι «η ενότητα δεν πρέπει να συνοδεύεται από συναλλαγές
θέσεων και εξουσιών» και αφετέρου ότι είναι λάθος η μετεξέλιξη του ΠΑΣΟΚ σε
«κόμμα – ομοσπονδία». Το σύνολο των αλλαγών που ο κ. Σημίτης περιέγραψε, χωρίς
όμως να τις καθορίσει ακριβώς, θα συζητηθεί στον διάλογο του συνεδρίου το
οποίο ­ όπως είπε ­ «πρέπει να αποσκοπεί στην επανεξέταση των κομματικών
ενεργειών από τη βάση ως την κορυφή». Και υπογράμμισε την ανάγκη διαμόρφωσης
ενός κόμματος που «θα υπερβεί» τη λογική των μηχανισμών και θα εγκαθιδρύσει
μια νέα ποιότητα σχέσεων του κόμματος με την κοινωνία.

ΣΕ ΜΕΙΩΣΗ της δύναμης του ΠΑΣΟΚ κατά 1,4%-2,4% υπολογίζει το αποτέλεσμα των
δημοτικών και νομαρχιακών εκλογών το Εκτελεστικό Γραφείο του κόμματος. Την
εισήγηση παρουσίασε ο γραμματέας του ΠΑΣΟΚ Κώστας Σκανδαλίδης, ο οποίος
υπογράμμισε ότι «οι πολιτικές μετατοπίσεις που κατέγραψαν οι εκλογές
καταδείχνουν ότι δεν υπήρξε άρνηση της κυβερνητικής πολιτικής ούτε ακύρωση των
κεντρικών επιλογών και στόχων μας για τη χώρα»

Κατά την εισήγηση, υπήρξε εμφανής ψήφος διαμαρτυρίας για την
αναποτελεσματικότητα της κυβερνητικής πολιτικής στην ποιότητα ζωής και την
καθημερινότητα του πολίτη και επισημάνθηκε ότι η προοδευτική συσπείρωση,
ειδικά στο 2ο γύρο, δεν πέρασε ως γραμμή συνεργασίας.

Σε ό,τι αφορά την Αυτοδιοίκηση, η εισήγηση υποστηρίζει ότι το αποτέλεσμα οφείλεται:

α. Στην αυτονόμηση των τοπικών κοινωνιών από τους κομματικούς μηχανισμούς.

β. Στη διασύνδεση και τη διαπλοκή οικονομικών συμφερόντων που αρθρώνονται στο
χώρο της Αυτοδιοίκησης.

γ. Στην αναζήτηση νέων προτύπων πολιτικής έκφρασης και δράσης από εκτεταμένα
κοινωνικά στρώματα.

Σε ό,τι αφορά το εκλογικό αποτέλεσμα των άλλων κομμάτων, η εισήγηση
διαπιστώνει σε ό,τι αφορά τη Νέα Δημοκρατία ότι εμφάνισε αξιοσημείωτη
συσπείρωση και κινητοποίησε το δυναμικό της με μορφή βουλευτικών εκλογών,
απορρόφησε σημαντικό ποσοστό της ΠΟΛ.ΑΝ. και μικρό ποσοστό από το ΠΑΣΟΚ στα
αστικά κέντρα. Για το ΚΚΕ, ότι εμμένει στη συγκρότηση αντικυβερνητικών μετώπων
και συνεργάζεται συνολικά ή κατά τόπους με οποιαδήποτε δύναμη το επιδιώκει.
Για τον ΣΥΝ, ότι παρά τη δοκιμασία της συνεργασίας με το ΠΑΣΟΚ, σε ένα
σημαντικό ποσοστό νομών και δήμων επιτεύχθηκε η συσπείρωση και υπήρξαν
νικηφόρα αποτελέσματα. Για το ΔΗΚΚΙ, ότι η κεντρική αντικυβερνητική γραμμή και
η απόπειρα οικειοποίησης των διασπαστικών ψηφοδελτίων του ΠΑΣΟΚ δεν του
απέφερε σημαντικά κέρδη, ενώ αντίθετα κατά τόπους συνεργάσθηκε και με τα
ψηφοδέλτια του ΠΑΣΟΚ. Και σημειώνει ότι οι γέφυρες είναι ανοιχτές…