Ανησυχία πριν την «τελική κρίση»

Περίοδος σημαντικών εξελίξεων, αλλά ταυτόχρονα και χαμηλών προσδοκιών
χαρακτηρίζονται από κυβερνητικά στελέχη οι αμέσως επόμενοι μήνες, με το
πρόβλημα του πληθωρισμού να κυριαρχεί, καθώς αρχίζουν να στενεύουν τα
περιθώρια εν όψει της «τελικής κρίσης» της ελληνικής οικονομίας. Παράλληλα
εντείνεται η ανησυχία για τις ενδεχόμενες επιπτώσεις που θα είχε και για τη
χώρα μας μια ενδεχόμενη παράταση της παγκόσμιας χρηματιστηριακής κρίσης,
ιδιαίτερα στην περίπτωση που θα οδηγούσε σε ύφεση.

«Είναι ο πληθωρισμός το δυσκολότερο κριτήριο για την είσοδό μας στη ζώνη του
ευρώ», δηλώνεται από τους αρμοδίους του ΥΠΕΘΟ και του υπουργείου Ανάπτυξης,
ενώ εκφράζονται ήδη προτάσεις για ανάληψη της υπόθεσης από τον ίδιο τον
Πρωθυπουργό, καθώς παρατηρούνται ακόμα «αντιφατικές κινήσεις» σ’ αυτό το
μέτωπο, παρά τις πρόσφατες εξαγγελίες για μείωση έμμεσων φόρων και «συμφωνίες
κυρίων» για μειώσεις τιμών σε καταναλωτικά προϊόντα.

Στο πλαίσιο αυτό εντοπίζεται και η διαφορά απόψεων μεταξύ του υπουργείου
Εθνικής Οικονομίας και του υπουργείου Ανάπτυξης, σχετικά με τις περαιτέρω
κινήσεις στη σκακιέρα του «αντιπληθωριστικού αγώνα».

Το ΥΠΕΘΟ προτείνει τη μείωση του ειδικού φόρου στα αυτοκίνητα ­ προκειμένου να
αρχίσει η εναρμόνισή μας με τα ισχύοντα στην Ευρώπη ­ ενώ

το υπουργείο Ανάπτυξης επιζητεί τη μείωση του ΦΠΑ σε μια σειρά βασικών αγαθών
με κοινωνικό χαρακτήρα, όπως είναι τα φάρμακα και το ηλεκτρικό ρεύμα, κάτι που
θα είχε πολλαπλασιαστική επίδραση στο ρυθμό μείωσης του πληθωρισμού…

Είναι χαρακτηριστικό ότι ο Πρωθυπουργός ζήτησε να μελετηθεί και η
«εναλλακτική» πρόταση του υπουργείου Ανάπτυξης, ενώ και ο διευθυντής του
Οικονομικού Γραφείου του Πρωθυπουργού Τ. Γιαννίτσης τάχθηκε υπέρ μιας μείωσης
του ΦΠΑ, με το επιχείρημα ότι είναι πιο «πολιτικό» μέτρο και θα βοηθούσε και
στη βελτίωση του πολιτικού κλίματος, σε μια δύσκολη περίοδο για την κυβέρνηση
­ λόγω και της επικείμενης κατάθεσης ακόμη ενός «σφικτού» προϋπολογισμού.

ΟΙ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΓΕΡΜΑΝΙΑ

Στο οικονομικό επιτελείο γίνονται ήδη και οι πρώτες εκτιμήσεις για το τι
σημαίνει η άνοδος των Σοσιαλδημοκρατών στην εξουσία στο Βερολίνο, εξέλιξη που
μεταβάλλει τον ευρωπαϊκό πολιτικό χάρτη. Εκτιμάται ότι οι θέσεις του Γκ.
Σρέντερ οδηγούν σε μια Γερμανία λιγότερο «ευρωκεντρική» και σίγουρα πολύ
λιγότερο πρόθυμη να πληρώνει για τη σύγκλιση των φτωχότερων χωρών, καθώς ο
μέλλων καγκελάριος έχει θέσει στην προτεραιότητα τη μείωση της ανεργίας στη
χώρα του, κάτι που σημαίνει αύξηση των πόρων που διατίθενται στο εσωτερικό της
Γερμανίας, με μείωση των πόρων που διαθέτει για τους «φτωχούς της Ένωσης».
Ωστόσο στενός συνεργάτης του Πρωθυπουργού επισημαίνει ότι κατά πάσα πιθανότητα
η αναμενόμενη στροφή προς την εσωστρέφεια από τη Γερμανία δεν θα έχει παρά
οριακές επιπτώσεις για τη χώρα μας ­ και τονίζει ότι άλλη μια φορά το ζήτημα
θα εστιαστεί στο βαθμό αξιοποίησης των πόρων του «νέου πακέτου».

ΕΝΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΛΙΓΟΤΕΡΟ…

Όπως και να είναι, η κυβέρνηση έχει εν όψει του ’99 ένα πρόβλημα λιγότερο,
καθώς, όπως είναι γνωστό, ΓΣΕΕ και εργοδότες έχουν υπογράψει από πέρυσι διετή
συλλογική σύμβαση εργασίας. Ωστόσο ήδη τίθεται ζήτημα για την εισοδηματική
πολιτική στο Δημόσιο ­ καθώς ανεπισήμως ομολογείται ότι σε αρκετές περιπτώσεις
έχουν από το ’96 δοθεί αυξήσεις μισθών, μέσω της αναμόρφωσης των μισθολογίων,
που φτάνουν σε διψήφια ποσοστά, «τινάζοντας στον αέρα» όλες τις σχετικές
προβλέψεις των προϋπολογισμών.

Παράλληλα, από τον ερχόμενο Μάρτιο, όταν θα εξαλειφθεί η επίπτωση της
υποτίμησης, αναμένουν στην κυβέρνηση την έναρξη μιας σημαντικής πτώσης του
πληθωρισμού ­ που προς το παρόν επιμένει, παρά τη σειρά αντιπληθωριστικών
μέτρων, να κρατιέται γύρω στο 5%. Το οικονομικό επιτελείο αγωνιά ­ καθώς μια
αναζωπύρωση της διεθνούς κρίσης θα μπορούσε να τινάξει στον αέρα ολόκληρο τον
προγραμματισμό για το πιο «δύσκολο» κριτήριο της ΟΝΕ…

Μάλιστα, η σημερινή νέα σύσκεψη του οικονομικού επιτελείου υπό τον Πρωθυπουργό
αναμένεται να κυριαρχηθεί από τις εξελίξεις γύρω από τον πληθωρισμό ­ καθώς
υπάρχουν και σκέψεις για ανάληψη μιας συνολικής κυβερνητικής εκστρατείας για
την υπόθεση αυτή…

Συνδεδεμένο με το ζήτημα του πληθωρισμού είναι και το κριτήριο των
μακροπρόθεσμων επιτοκίων ­ αν και στην κυβέρνηση πιστεύουν ότι τα περιθώρια
για τη μείωσή τους είναι αρκετά σημαντικά ώς το τέλος του ’99.

Από την άλλη πλευρά, στην κυβέρνηση εκφράζουν ικανοποίηση για την πορεία μιας
σειράς οικονομικών δεικτών που ήταν σε στασιμότητα για περισσότερο από δέκα –
δεκαπέντε χρόνια, όπως είναι ο δείκτης βιομηχανικής παραγωγής και οι
επενδύσεις, ενώ ήδη είναι ιδιαίτερα αισιόδοξες και οι προβλέψεις για την
πορεία του τουρισμού και την επόμενη χρονιά.