Οι μεγάλες ευθύνες γιατρών – κυβέρνησης

ΣΕ ΚΑΝΕΝΑ μέρος του κόσμου οι γιατροί δεν κάνουν τόσο συχνές απεργίες όσο στην
Ελλάδα. Ενώ σε άλλα κράτη απεργία των γιατρών είναι ένα σημαντικότατο γεγονός,
πρώτη είδηση στα ΜΜΕ, που αναστατώνει τη ζωή της κοινωνίας, στην Ελλάδα η
απεργία των γιατρών είναι ένα σχεδόν καθημερινό φαινόμενο που σε όλες του τις
διαστάσεις και παραλλαγές (προειδοποιητική, 6ωρη, 24ωρη, τριήμερη κ.λπ.) λίγο
επηρεάζει την καθημερινή ζωή.

Ο πληθωρισμός ιατρικών απεργιών στη χώρα μας έχει οδηγήσει στο να μην τις
παίρνει κανείς στα σοβαρά. Αυτή η μεγάλη συχνότητα υποδηλώνει μεγάλη
συνδικαλιστική ανικανότητα αντιμετώπισης των ιατρικών προβλημάτων (η απεργία
ως μόνο συνδικαλιστικό όπλο) και παντελή, θα λέγαμε, έλλειψη επικοινωνίας
μεταξύ γιατρών και υπουργείου Υγείας. Ποτέ δεν ακούσαμε να προηγούνται
προτάσεις και συνεννοήσεις και η απεργία να είναι το τελικό και αναπόφευκτο
βήμα μιας μακροχρόνιας διεργασίας αντιμετώπισης των συγκρούσεων. Στην Ελλάδα,
η απεργία (και όχι μόνον η ιατρική) είναι το πρώτο βήμα συνδικαλιστικών φορέων
για την αντιμετώπιση κυβερνητικών σχεδίων και εξαγγελιών.

Γιατί η κυβέρνηση, από την άλλη μεριά, ανέχεται και δεν υπολογίζει σχεδόν
καθόλου τις ιατρικές απεργίες; Οι πιθανές απαντήσεις είναι αρκετές και επώδυνες.

α) Γνωρίζει ότι, μέχρι σήμερα, σπάνια απεργίες που δεν στηρίζονται από
το κεφάλαιο και οικονομικά συμφέροντα κατόρθωσαν να επιτύχουν κάτι ουσιαστικό
και να μεταβάλουν σημαντικά τα σχέδια της εξουσίας (βλέπε απεργία γεωργών,
ιατρών, εργαζομένων στην Ιονική κ.λπ.). Επομένως η κυβέρνηση πυροβολεί και περιμένει.

β) Η κυβέρνηση γνωρίζει καλά ότι, συνήθως, δεν υπάρχουν οργανωμένες και
μελετημένες προτάσεις από την άλλη μεριά. Επομένως «ποντάρει» στην αργή αλλά
σταθερή φθορά των συνδικαλιστών.

γ) Η κυβέρνηση προσπαθεί (αυτό είναι το λογικό συμπέρασμα όλων των
ενεργειών της) να εξαθλιώσει το ΕΣΥ και να ενισχύει την ονομαζόμενη ιδιωτική
πρωτοβουλία, δηλαδή τους ιδιωτικούς κλινικάρχες και τα διάφορα ιδιωτικά
«διαγνωστικά ινστιτούτα» που ξεφυτρώνουν σαν μανιτάρια πλέον, οσφραινόμενα την
πίτα. Αλλιώς πώς να δικαιολογήσει κανείς ότι το ΠΑΣΟΚ που πριν από μερικά
χρόνια ήταν ο μπαμπούλας των ιδιωτικών κλινικών, σήμερα (μέσω του υπουργού
Δικαιοσύνης) εγκαινιάζει παραρτήματα ιδιωτικών κλινικών, συγκροτημάτων; Οι
ιδιωτικές κλινικές, παρ’ όλο που η επιστημονική τους προσφορά δεν μπορεί να
φθάσει την ποιότητα (όχι την ξενοδοχειακή) των κρατικών νοσοκομείων και παρ’
όλο του ότι νοσηλεία 7 ημερών μπορεί να κοστίσει όσο ένα διαμέρισμα 3 δωματίων
σε πολύ καλή τοποθεσία των Αθηνών, σήμερα έχουν πολύ μεγάλα κέρδη που τα
οφείλουν στην ταλαιπωρία του πληθυσμού από το ΕΣΥ και στην έντεχνη δυσφήμηση
του τελευταίου.

Είναι δυνατόν έπειτα από 14 χρόνια ΕΣΥ να μην έχει τακτοποιήσει το υπουργείο
Υγείας ακόμα τις εφημερίες; Σε οποιοδήποτε κράτος του κόσμου ο υπουργός θα
έφευγε την επόμενη ημέρα, όχι όμως και στην Ελλάδα, όπου στις υπουργικές
θέσεις ανακυκλώνονται ανίκανοι. Σε οποιοδήποτε μέρος του κόσμου το πρόβλημα
των εφημεριών (και πολλά άλλα) θα ήταν θέμα διευθέτησης μεταξύ ιατρικών
συλλόγων, συνδικαλιστικών φορέων και κάποιου υποτμήματος του υπουργείου.
Φαίνεται ότι ο υπουργός δεν έχει άλλα θέματα και ασχολείται με θέματα επιπέδου
ενός τρίτου τμηματάρχου.

Η εξουσία, αφού ώθησε τους γιατρούς σε μια ολοκληρωτική και χωρίς συνέπειες
παρανομία (πλασματικές εφημερίες επί 14 χρόνια τώρα, ιδιωτικά ιατρεία χωρίς
αποδείξεις και Εφορία, παράνομες αμοιβές από ασθενείς), ξύπνησε ξαφνικά και
θέλει να επαναφέρει τη νομιμότητα μόνο στον τομέα εφημεριών. Η ηθική όμως
είναι συνολική, η ηθική είναι νοοτροπία και εδώ δεν χωρούν μικρά στεγανά
κουτάκια ανηθικότητας. Ο πολίτης δεν μπορεί να είναι σε ορισμένους τομείς
ηθικός και σε ορισμένους ανήθικος. Υποστηρίζω ότι η εξουσία επί 14 χρόνια τώρα
ανατρέφει γιατρούς με ελαστικά όρια συνείδησης και ότι ξαφνικά τώρα, όταν
βλέπει ότι δεν τη συμφέρει και πολύ, προσπαθεί να περιορίσει το κακό. Μάταια βέβαια.

Οι συνδικαλιστικοί ιατρικοί φορείς από την άλλη μεριά, ποτέ δεν θυμάμαι να
έκαναν κάποια κίνηση ή έστω απεργία για τα πραγματικά μειονεκτήματα του ΕΣΥ
και για τα συμφέροντα των ασθενών. Αυτά τοποθετούνται συνήθως σαν γαρνιτούρα
και φύλλο συκής στα διάφορα μανιφέστα απεργιών που κύριο στόχο τους έχουν
οικονομικές απαιτήσεις. Με αυτό τον τρόπο, στη συνείδηση του πληθυσμού, οι
ιατρικές απεργίες ποτέ σχεδόν δεν δικαιώνονται. Οι ασθενείς ­ ο πληθυσμός ­
έχουν ζήσει στο πετσί τους την ιατρική νοοτροπία.

Δεν πρέπει καθόλου να ξεχνιέται ότι:

α) Οι γιατροί σπούδασαν δωρεάν (τελείως) από τα χρήματα κυρίως των
χαμηλόμισθων συμπολιτών μας, μέσω φόρων, και ότι αυτοί οι χαμηλόμισθοι
συμπολίτες απολαμβάνουν συνήθως ιατρική χαμηλής ποιότητας (ΙΚΑ, ΟΓΑ κ.λπ.).

β) Οι γιατροί δεν αισθάνονται στο πετσί τους ανεργία, διότι και πάλι ο
πληθυσμός πληρώνει μισθούς για τελείως αδικαιολόγητα μεγάλο αριθμό γιατρών στα
νοσοκομεία. Κανένα κράτος δεν έχει τόσους πολλούς γιατρούς για τον αριθμό των
κατοίκων του (βλέπε πίνακα) και κανένα κράτος δεν έχει τόσο πολλούς
νοσοκομειακούς γιατρούς για τον αριθμό των νοσοκομειακών κρεβατιών (που σαν
μ.ό. στην Ελλάδα είναι μόνο κατά 70% κατειλημμένα). Υπάρχει νοσοκομείο του ΙΚΑ
300 περίπου κρεβατιών με πάνω από 300 γιατρούς, ορισμένες δε ειδικότητες δεν
έχουν καθόλου τμήμα για να ασχοληθούν… Είναι δε γνωστό ότι πολλοί γιατροί
(πάνω από όσους είναι διεθνώς αναγκαίοι), είναι αιτία κακής ιατρικής, πολλών
βλαβών, περιττών επεμβάσεων και πολυφαρμακίας που μόνο βλαβερή μπορεί να
είναι. Στο Ισραήλ, σε απεργία γιατρών, μειώθηκαν οι θάνατοι στατιστικά
σημαντικά. Λέτε το ίδιο να συμβεί και στην Ελλάδα;

Ο Ι. Στ. Παπαδόπουλος είναι αναπληρωτής καθηγητής Ιατρικής του Πανεπιστημίου Αθηνών.