ΠΡΟΣΩΠΑ Ένας κομφορμιστής τυχοδιώκτης

Συγγραφέας και διευθυντής της αστυνομικής σειράς των εκδόσεων Gallimard, της
περίφημης Serie Noire, ο Πατρίκ Ραινάλ ήθελε να γίνει μουσικός της ροκ ή της τζαζ.

Πατρίκ Ραινάλ. «Τουλάχιστον δεν έγινα διευθυντής επιχείρησης, σοσιαλιστής βουλευτής ή μπάτσος…»

«ΕΧΟΥΝ κάτι που δεν έχουμε εμείς», εξηγεί στη «Λιμπερασιόν». «Είναι μάρτυρες
της συγκίνησης του κοινού τους. Ο συγγραφέας δεν βλέπει ποτέ κάποιον την ώρα
που διαβάζει το βιβλίο του». Τα βιβλία του Λόντον, του Κόνραντ, του Στήβενσον
από τη βιβλιοθήκη της μητέρας του έκαναν τον Ραινάλ να ονειρεύεται τον εαυτό
του θαλασσοπόρο, ερυθροφρουρό, βιβλιοθηκάριο, δημοσιογράφο, μυθιστοριογράφο.
Τελικά σπούδασε φιλολογία και έγινε ένας «αρκετά καλός» κριτικός λογοτεχνίας
στη «Μοντ». Τι εννοεί όταν λέει «αρκετά καλός»; «Ότι έκανα όσους με διάβαζαν
να θέλουν να διαβάσουν το βιβλίο».

Ο Ραινάλ είναι σήμερα διευθυντής της Serie Noire, ο τρίτος στην ιστορία της,
μετά τους Ντυαμέλ και Σουλά, και ο πρώτος που είναι νεώτερος (52 ετών) από την
ίδια τη σειρά. Όταν ο Αντουάν Γκαλλιμάρ του έδωσε τα ηνία, η ήδη 50χρονη
«μαύρη κυρία» περνούσε περίοδο παρακμής. «Είχε χάσει την ικανότητα να
εκπλήσσει», θυμίζει ένας κριτικός. Ο Ραινάλ πολλαπλασίασε τους Γάλλους
συγγραφείς και ανοίχτηκε στον κόσμο, όχι μόνο τον αγγλοσαξονικό. Μέσα σε επτά
χρόνια, η Serie Noire διπλασίασε τον τζίρο της. «Μόνο το αστυνομικό
μυθιστόρημα φωτίζει σωστά και με ακρίβεια μια όλο και πιο μαύρη εποχή», λέει ο
Ραινάλ για να εξηγήσει αυτή την επιτυχία.

Το τελευταίο βιβλίο του δεν είναι αστυνομικό, αλλά βιβλίο «δρόμου», ένα ταξίδι
στις λατρευτές και μισητές Ηνωμένες Πολιτείες («Αναζητώντας τον Σαμ», εκδ.
Flammarion). Σύμφωνα με τον Ραινάλ, ο συγγραφέας είναι στρατευμένος, αλλιώς
δεν χρησιμεύει σε τίποτε. «Ανήκω σε μια γενιά που πίστεψε πολύ», εξηγεί.
«Σήμερα η οργή είναι άθικτη, η πίστη έχει φθαρεί». Αστός στην καταγωγή,
θήτευσε για καιρό στις τάξεις της προλεταριακής αριστεράς. Παραμένει άραγε
πιστός στις μαοϊκές ιδέες; «Τουάχιστον δεν έγινα διευθυντής επιχείρησης,
σοσιαλιστής βουλευτής ή μπάτσος», απαντά. «Εξακολουθώ να πιστεύω για τον κόσμο
πως δεν θα τα βγάλουμε πέρα χωρίς επανάσταση. Ο καπιταλισμός ασφυκτιά μέσα στα
περιττώματά του. Το να γιορτάζουμε την επέτειο του ’68 είναι κολοκύθια.

Πρέπει να κατέβουμε στον δρόμο, να επιτεθούμε στα οχυρά της εξουσίας!».
Παραδέχεται ωστόσο ότι η φράση του είναι «υπόδειγμα ξύλινης γλώσσας» και ότι ο
ίδιος είναι σήμερα ένα αφεντικό: «Ναι, ασκώ μια μικρή εξουσία.

Στην αρχή πέρασα πολύ άσχημα, δεν μ’ αρέσουν οι συγκρούσεις, αλλά ο εκδότης
είναι συχνά αυτός που λέει όχι». Στο γραφείο του φθάνουν κάθε χρόνο χίλια
χειρόγραφα αγνώστων και παραδέχεται πως είναι και «λίγο ψεύτης» επειδή «το εγώ
των συγγραφέων είναι τεράστιο». Ο Ραινάλ δοκίμασε την κόκα, τα ταξίδια, την
εξουσία, όλα σε μικρές δόσεις. Ένας κομφορμιστής τυχοδιώκτης.