Και η Βουλή θέλει ποίηση…

Όταν ο Ελευθέριος Βενιζέλος μετέφραζε τον Πελοποννησιακό Πόλεμο του
Θουκυδίκη, ένας φίλος του, από τον Γαλατά των Χανίων, ο Δημήτρης Τοράκης, τον
ρώτησε: «Τι τα θες, εσύ, ένας πολιτικός, να γίνεσαι λογοτέχνης;». Ο Βενιζέλος
κοντοστάθηκε και του αποκρίθηκε: «Έχεις σκεφθεί, μωρέ Μήτσο, τι θα ‘τανε ο
κόσμος αν τον κυβερνούσαν οι λογοτέχνες;».

Μίμης Ανδρουλάκης. Μετά την περεστρόικα και το «Μετά», τα μυθιστορήματα – Παναγιώτης Κρητικός. Ο ευαίσθητος ποιητής του προεδρείου της Βουλής – Γιάννης Καψής. Πολιτικός, περισσότερο δημοσιογράφος και συγγραφέας – Βύρων Πολύδωρας. Ταξίδεψε με τα βιβλία του έως τη χώρα των σαμουράι

ΟΙ ΔΥΟ φίλοι τα είπανε ξανά ύστερα από χρόνια, όταν είχε μεσολαβήσει ο εθνικός
διχασμός και η Μικρασιατική Καταστροφή. «Δεν γίνεται δίχως ποίηση η ζωή μας…
Χωρίς αυτήν θα ‘ταν πολύ άχαρη. Και η πολιτική ακόμα χειρότερη. Δεν το
βλέπεις;», του είπε ο Ελευθέριος Βενιζέλος, χωρίς να του αφήσει περιθώριο να
σχολιάσει τη φράση του.

Πέρασαν πολλές δεκαετίες από τότε. Και όσο περνάει ο καιρός τόσο και χάνονται
οι… ποιητικές φωνές από τον πολιτικό κόσμο. Αντιθέτως, γίνονται όλο και
περισσότεροι οι πολιτικοί που εκδίδουν ένα πολιτικό βιβλίο, άλλες φορές καλό
και άλλες φορές αρκετά… φτωχό, μόνο με ομιλίες τους και έναν πρόχειρο
πρόλογο που να δικαιολογεί την έκδοση.

«Αισθάνομαι πολύ ανανεωμένος από τότε που άρχισα να γράφω μυθιστορήματα», λέει
και ξαναλέει ο πρώην βουλευτής Μίμης Ανδρουλάκης, ο οποίος στην περίοδο
’83-’93 είχε γεμίσει τα βιβλιοπωλεία με πολιτικά βιβλία για την περεστρόικα
και την Κεντροαριστερά, αλλά αργότερα αγάπησε τη λογοτεχνία.

Ο αντιπρόεδρος της Βουλής Παναγιώτης Κρητικός είναι… φανατικός ποιητής.
«Καραολής», το θεατρικό του, «Των απελθόντων τα επιτύμβια», «Ονείρων
λογισμοί», «Ωδή στον Ανδρέα Παπανδρέου» είναι ορισμένες από τις ποιητικές
συλλογές και από τα λογοτεχνικά του έργα, όλα γραμμένα νωρίς, τα χαράματα.

Και ένας συνάδελφός του, ο καπετάνιος, πολιτικός και δημοσιογράφος Γιάννης
Καψής, όταν τον ρωτάς ποιο από τα βιβλία του λατρεύει, απαντά: «”Τις αδούλωτες
θάλασσες”, που έγραψα στη δικτατορία και είναι ένα λογοτεχνικό, όχι πολιτικό, βιβλίο».

Σπύρος Πλασκοβίτης. Ο συγγραφέας που πολέμησε με την πένα του τη δικτατορία – Φοίβος Ιωαννίδης. Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ που λατρεύει τον Καβάφη – Αλέκος Παναγούλης. Ο ήρωας που έγραψε με αίμα τους τοίχους στο κελί του – Αλέξης Σεβαστάκης. Ο ονειροπόλος συγγραφέας, ο διανοούμενος της Αριστεράς

Παλαιότερα, η Βουλή, όταν δεν υπήρχαν τοκ σόου και τηλεοπτικά «παράθυρα», είχε
αρκετούς λογοτέχνες. Τον Αριστοτέλη Βαλαωρίτη οι περισσότεροι τον θυμούνται ως
μεγάλο ποιητή. Ελάχιστοι γνωρίζουν ότι ήταν πληρεξούσιος της Ελληνικής
Επτανησιακής Πολιτείας. Και το ίδιο ισχύει για τον Λορέντζο Μαβίλη.

Αντιθέτως, οι περισσότεροι θυμούνται τον Ευάγγελο Αβέρωφ, κυρίως ως πολιτικό,
ως υπουργό Εξωτερικών, όταν χειριζόταν το Κυπριακό. Ή τον θυμούνται για τη
«γέφυρα» του ’73 και του ’74 που επιχείρησε να στήσει ανάμεσα στην παράταξή
του και στη δικτατορία ή ακόμη και για την περίοδο ’83-’84, όταν το κόμμα του,
η Ν.Δ., έπαιξε «σκληρά» στην πολιτική ζωή. Και όμως τα λογοτεχνικά του έργα
που έφτασαν μέχρι τη σκηνή του θεάτρου ήταν η άλλη πλευρά της ζωής του, που
πολλοί χαρακτήρισαν «πολύ ευαίσθητη».

Το ίδιο «παρεξηγημένος» υπήρξε και ο πρώην πρόεδρος της Βουλής Αθανασιάδης
Νόβας. Συνέδεσε την πολιτική του καριέρα με την αποστασία του ’65, αλλά τη ζωή
του ολόκληρη την πάντρεψε με την ποίηση. Δεν υπήρξε βράχος, όπως έλεγε με
καμάρι ο ίδιος, όταν ζούσε, που να μην τον έχει «τραγουδήσει».

Βεβαίως, στα χρόνια της δικτατορίας, ένας από τους κορυφαίους Έλληνες έκλεψε
την παράσταση από πολλούς ποιητές. Τα ποιήματα του Αλέκου Παναγούλη, βουλευτή
της Ένωσης Κέντρου – Νέες Δυνάμεις, πολλές φορές γραμμένα με το αίμα του στους
τοίχους των κελιών του, ενέπνευσαν πολλούς συνθέτες.

Το ίδιο ενδιαφέρον ­ αλλά σε άλλο βάθος ­ είναι το έργο που άφησε ο Ανδρέας
Λεντάκης, όχι μόνο σε μεταφράσεις αρχαίων συγγραφέων, αλλά κυρίως για την
έρευνα που έχει κάνει για τον έρωτα στην αρχαιότητα.

Εξάλλου, επίσης, πολλούς συγκίνησαν για την ευαισθησία τους τα «σονέτα» του
Παναγιώτη Κανελλόπουλου, τα οποία έγραψε πριν ολοκληρώσει το μεγάλο του έργο
«Η ιστορία του ευρωπαϊκού πνεύματος». Οι φιλοσοφικές του αναζητήσεις, πολλές
φορές, όπως έλεγε αγναντεύοντας το «χρυσό ηλιοβασίλεμα της Πάτρας», κάλυψαν
πολλές από τις πολιτικές του δραστηριότητες.

Παναγιώτης Κανελλόπουλος. Ο μεγάλος διανοητής της συντηρητικής παράταξης – Θανάσης Κανελλόπουλος. Ο πολυγραφότατος Ηλείος πολιτικός με τη μεγάλη μνήμη

Ποιητής ­ στο βάθος του ­ και ο πολυγραφότατος Αθανάσιος Κανελλόπουλος, όπως
και ο Μανόλης Γλέζος, ο οποίος προτιμά να έχει κάνει κοινωνούς της
λογοτεχνικής του δράσης ορισμένους φίλους του, αντί να έχει εκδώσει τις
ποιητικές του συλλογές.

Το ίδιο… μυστικοπαθής σ’ αυτή του τη δράση είναι και ο αντιστασιακός
κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ Φοίβος Ιωαννίδης. Γράφει, αλλά δεν το
λέει, απαγγέλλει σε ορισμένους όταν έχει κέφι και γνωρίζει απ’ έξω όλο τον
Καβάφη! «Η ζωή μας δεν είναι μόνον η πολιτική», λέει. «Είναι κυρίως η ποίηση».

Ο Βύρων Πολύδωρας, ένας από τους τρεις υποψήφιους αρχηγούς της Ν.Δ. στο
περασμένο συνέδριο του κόμματός του, «ταξίδεψε» μακρύτερα όλων, για να γράψει
το μυθιστόρημά του για τα μυστικά των σαμουράι.

Και ο Τζαννής Τζαννετάκης, που πολλοί θα τον θυμούνται ως τον πρωθυπουργό του
’89, έχει να επιδείξει απέραντες κοινωνικές και φιλοσοφικές ευαισθησίες στο
έργο του για την Ινδία.

Το ίδιο ίσχυε και για τον «σκληρό» υπουργό Δημόσιας Τάξης της μεταπολίτευσης,
Αναστάσιο Μπάλκο. Το έργο του «Αποστολή στην Τασκένδη» βρήκε θαυμαστές πέραν
των ορίων της παράταξής του, όπως θαυμαστές σε όλους τους πολιτικούς χώρους
βρίσκει σήμερα το έργο «Συνωμοσία στον πύργο» του πρώην υφυπουργού Οικονομικών
της Ν.Δ. Παναγιώτη Μποκοβού.

Η Ροδούλα Ζήση και ο Γιώργος Λιάνης, βουλευτές του ΠΑΣΟΚ, η Νίτσα Λουλέ του
ΣΥΝ και ο Γιάννης Δημαράς, βουλευτής του ΔΗΚΚΙ, συγκαταλέγονται στους
συγγραφείς – λογοτέχνες της Βουλής, ενώ όλοι εκτιμούν τον γραμματέα του ΠΑΣΟΚ
Κώστα Σκανδαλίδη για τα λογοτεχνικά του κείμενα.

Πάντως, ο Γιώργος Κατσιμπάρδης, μέλος του Ε.Γ. του ΠΑΣΟΚ, έχει πάρει κεφάλι
από τους συντρόφους του, κυρίως με τις λογοτεχνικές του αναφορές στο έργο των
αρχαίων συγγραφέων, με ανταγωνιστή ­ στα αρχαιοελληνικά ­ τον Βασίλη
Κορκολόπουλο της Ν.Δ.

Ανδρέας Λεντάκης. Ο ευαίσθητος ερευνητής των έργων της αρχαίας Ελλάδα – Τηλέμαχος Χυτήρης. Ο ποιητής που έγινε εκπρόσωπος Τύπου του Ανδρέα Παπανδρέου – Κωνσταντίνος Τσάτσος. Ο διανοούμενος Πρόεδρος της Δημοκρατίας, πιστός φίλος του Κ. Καραμανλή – Μιχαήλ Στασινόπουλος. Έγραφε από τα χρόνια που ήταν πολιτικός σύμβουλος στα Δωδεκάνησα

Βεβαίως, ένας άλλος ποιητής, ο Τηλέμαχος Χυτήρης, τον οποίο αξιοποίησε ο
Ανδρέας Παπανδρέου ως υπεύθυνο του Γραφείου Τύπου του, ανταγωνίζεται και αυτός
τους συναδέλφους του με τις ποιητικές του συλλογές.

Η Ελλάδα ανέδειξε και Προέδρους Δημοκρατίας – λογοτέχνες, όπως τον Κωνσταντίνο
Τσάτσο και τον Μιχαήλ Στασινόπουλο, ενώ θεωρείται πλουσιότατο και γλαφυρότατο
το λογοτεχνικό έργο του πρώην ευρωβουλευτή Σπύρου Πλασκοβίτη και του πρώην
βουλευτή Επικρατείας Γιάννη Ντεγιάννη.

«Είμαστε μια άλλη ράτσα όσοι γράφουμε… Δεν πιστεύω ότι είμαστε
πολιτικοί…», έλεγε χαμογελώντας και με νόημα όταν έχασε την έδρα της Σάμου ο
πρώην βουλευτής του ΣΥΝ Αλέξανδρος Σεβαστάκης, «ο καλύτερος ­ “επαρχιώτης” ­
λογοτέχνης της Βουλής», όπως τον αποκαλούν οι συνάδελφοί του.